Νέο σύστημα για τις εξαγωγές: Θα γίνονται έλεγχοι μόνο στο 5% των φορτίων – Ανάσα στον κλάδο

Της Ελένης Στεργίου

Ξεκινά, μετά από πέντε μήνες δοκιμών, το σύστημα ανάλυσης κινδύνου στις ελληνικές εξαγωγές, κάτι το οποίο ήταν κύριο αίτημα των εξαγωγέων. Όπως αναφέρουν στο newmoney.gr παράγοντες της αγοράς,  η απλοποίηση, η συντόμευση και  η μείωση του κόστους των προτελωνειακών και τελωνειακών διαδικασιών είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις επιχειρήσεις.
Σύμφωνα με το νέο σύστημα, δεν θα γίνονται πλέον  φυσικοί έλεγχοι σε όλα τα φορτία που προορίζονται για εξαγωγές, όπως γινόταν πριν μερικούς μίνες, κάτι το οποίο ταλαιπωρούσε τους εξαγωγείς, σύμφωνα με τους ίδιους.  Πλέον, μέσω του συστήματος, αξιολογούνται τα φορτία εξαγωγών και μετά γίνονται δειγματοληπτικοί έλεγχοι στο 5% των φορτίων, που αποτελεί και τον ευρωπαϊκό μέσο όρο (εξαιρουμένων των φορτίων για τα οποία υπάρχει Ευρωπαϊκός Κανονισμός που επιβάλλει τον υποχρεωτικό έλεγχο).
 

Μειώνονται οι εξαγωγές, ανάσα για τις επιχειρήσεις
Το ζήτημα αλλαγής του συστήματος αποτελούσε κορυφαίο αίτημα των εξαγωγέων, οι οποίοι υποστήριζαν ότι ήταν βασικό εμπόδιο για την ανάπτυξη των εξαγωγών, καθώς έπρεπε το κάθε φορτίο ανεξαρτήτως περιεχόμενου να πηγαίνει στο τελωνείο για έλεγχο, κάτι το οποίο δεν εφαρμόζεται σε καμία χώρα της Ε.Ε. Σημειώνεται ότι τα τελωνεία αντιδρούσαν στη μείωση των ελέγχων, με το επιχείρημα ότι θα αυξηθεί το λαθρεμπόριο  και ενδεχομένως και η διακίνηση παράνομων υλικών ή  ουσιών.
Η εικόνα της πορείας των εξαγωγών, πάντως, δεν θυμίζει τίποτα με εκείνη του 2013. Σύμφωνα με ανάλυση του Πανελληνίου Συνδέσμου Εξαγωγέων και του Κέντρου Εξαγωγικών Ερευνών και Μελετών (ΚΕΕΜ), επί των προσωρινών στοιχείων μηνός Φεβρουαρίου της ΕΛΣΤΑΤ, η συνολική αξία των ελληνικών εξαγωγών την περίοδο Ιανουάριος-Φεβρουάριος 2014 μειώθηκε κατά 5,5% στα 4,18 δις ευρώ (από 4,42 δις ευρώ την αντίστοιχη περίοδο του 2013). Ωστόσο, εξαιρουμένων των πετρελαιοειδών, η υποχώρηση είναι μικρότερη (-4,8%). Η τελευταία φορά που είχε καταγραφεί αύξηση εξαγωγών ήταν τον περασμένο Σεπτέμβριο. Η ενίσχυση των πιέσεων στις εξαγωγές, προκάλεσε περαιτέρω επιδείνωση των ρυθμών υποχώρησης σε 12μηνη βάση, στα επίπεδα του 2,8% σε σχέση με την περίοδο Μάρτιος 2012-Φεβρουάριος 2013.
 

“Αναμφίβολα θετική για τις εξαγωγές και τις εξαγωγικές επιχειρήσεις η εν λόγω εξέλιξη”
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΣΕΒΕ κ. Δημήτρη Λακασά “η διευκόλυνση των εξαγωγών και του διεθνούς εμπορίου γενικότερα συνιστά αναγκαία προϋπόθεση για την αύξηση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας των ελληνικών προϊόντων και επιχειρήσεων. Ιδιαίτερα η απλοποίηση, συντόμευση και μείωση του κόστους των προτελωνειακών και τελωνειακών διαδικασιών είναι ιδιαίτερα σημαντικές για τις εξωστρεφείς επιχειρήσεις”.
Μιλώντας στο newmoney.gr, ο κ. Λακασάς τόνισε ότι “αυτή την περίοδο βρίσκεται σε εξέλιξη μια συστηματική και συντονισμένη προσπάθεια από τα συναρμόδια Υπουργεία με τη συνεργασία και του ιδιωτικού τομέα για τη μείωση της γραφειοκρατίας και του διοικητικού κόστους των εξαγωγικών επιχειρήσεων. Η προσπάθεια αυτή έχει αποτυπωθεί στον Οδικό Χάρτη για τη διευκόλυνση των εξαγωγών, υπό το συντονισμό του Υπουργείου Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας και με την καθοριστική συμβολή των Υπουργείων Οικονομικών και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων. Η υλοποίηση του Χάρτη αποτελεί και μνημονιακή υποχρέωση της χώρας μας” και προσθέτει ότι “ένας από τους στόχους του Οδικού Χάρτη που έχει υλοποιηθεί σε σημαντικό βαθμό από το Υπουργείο Οικονομικών/Γενική Διεύθυνση Τελωνείων & ΕΦΚ, είναι η μείωση των φυσικών ελέγχων από τα τελωνεία των προς εξαγωγή εμπορευμάτων, στη βάση ενός εξελιγμένου συστήματος Ανάλυσης Κινδύνου του Πληροφοριακού Συστήματος Τελωνείων ICISnet με συγκεκριμένα κριτήρια. Σκοπός είναι το ποσοστό αυτό να είναι ανάλογο με αυτό των άλλων χωρών της ΕΕ και σύμφωνα με τις κατευθύνσεις της ΕΕ (όχι μεγαλύτερο του 5%)”.

Ο πρόεδρος του ΣΕΒΕ χαρακτηρίζει την εξέλιξη αυτή  αναμφίβολα θετική για τις εξαγωγές και τις εξαγωγικές επιχειρήσεις, καθώς τα χαμηλής και μεσαίας επικινδυνότητας φορτία αποδεσμεύονται πλέον, μετά και τη θέση σε πλήρη λειτουργία του ΙCISnet και την ηλεκτρονική αποστολή των συνοδευτικών εγγράφων της διασάφησης εξαγωγής, σε ελάχιστο χρόνο, ενώ το ποσοστό των φυσικώς ελεγχόμενων εμπορευμάτων βαίνει συνεχώς μειούμενο.
“Είναι όμως θετική και για την τελωνειακή υπηρεσία – και το υγιές και νόμιμο εμπόριο αντίστοιχα – , καθώς αυτή θα μπορέσει να αποδεσμεύσει προσωπικό και να εστιάσει, πάντα με τη βοήθεια της ανάλυσης κινδύνου του ICISnet αλλά και του αναγκαίου υλικοτεχνικού εξοπλισμού, στην πάταξη του λαθρεμπορίου και στον περιορισμό φαινομένων διαφθοράς που είναι και το κύριο έργο της”, υπογραμμίζει και προσθέτει ότι “εξάλλου η βελτίωση και η μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα της ανάλυσης κινδύνου από τα τελωνεία και της ασφάλειας της εφοδιαστικής αλυσίδας συνιστά προτεραιότητα της ΕΕ στο πλαίσιο του προγράμματος Τελωνεία 2020 με σκοπό τη διευκόλυνση του νόμιμου εμπορίου και την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ και των κρατών μελών (υιοθέτηση κοινών κριτηρίων ανάλυσης κινδύνου, συνεργασία και συντονισμός με οικονομικούς φορείς εφοδιαστικής αλυσίδας και άλλες αρχές και υπηρεσίες, κ.λ.π.)”.

Τέλος, σημειώνει ότι “με δεδομένο και το περιορισμένο κατά κανόνα ωράριο λειτουργίας των τελωνείων και τις επιτακτικές ανάγκες του διεθνούς εμπορίου, ζητούμενο για τις εξαγωγικές επιχειρήσεις παραμένει ο περαιτέρω περιορισμός της φυσικής παρουσίας του συναλλασσόμενου και της προσκόμισης των εμπορευμάτων στο τελωνείο. Μόνο έτσι θα ελαχιστοποιηθεί ο χρόνος και το κόστος εξαγωγής. Για την επίτευξη αυτού του στόχου απαιτούνται περαιτέρω ενέργειες από την τελωνειακή υπηρεσία αλλά και τις ίδιες τις επιχειρήσεις και τους λοιπούς εμπλεκόμενους στη διαδικασία εξαγωγής (τελωνισμός εμπορευμάτων σε εγκεκριμένο από τον τελωνείο χώρο και κυρίως τις εγκαταστάσεις του εξαγωγέα, απλουστεύσεις στο καθεστώς ΤΙR, απλουστευμένες διαδικασίες εξαγωγής, επέκταση του θεσμού των Εγκεκριμένων Οικονομικών Φορέων-ΑΕΟ, κ.ά.)”.