Πού θα κριθούν οι κεφαλαιακές ανάγκες των τραπεζών για τα επικείμενα stress tests

Του Γιώργου Ι. Δημητρομανωλακη

“Προς το τέλος του Οκτωβρίου όταν δηλαδή θα έχουν ολοκληρωθεί τα stress  test της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας θα γνωρίζουμε με ακρίβεια ποιες θα είναι οι νέες κεφαλαιακές ανάγκες των τραπεζών. Νωρίτερα δεν μπορούν να γίνουν ακριβείς υπολογισμοί”.

Την επισήμανση αυτή κάνουν στελέχη της τραπεζικής αγοράς όταν ερωτώνται ποιες μπορεί να είναι οι νέες ανάγκες που θα δημιουργηθούν εξαιτίας των Stress tests που διεξάγει η ΕΚΤ σε περίπου 150 ευρωπαϊκές τράπεζες.

Η ΕΚΤ εξετάζει χιλιάδες  δανειακά χαρτοφυλάκια των ελληνικών (όπως και των υπολοίπων ευρωπαϊκών )  τραπεζών σε βάθος της τελευταίας 10ετιας ενώ εκτιμάται ότι μπορεί να δημιουργηθούν νέες κεφαλαιακές ανάγκες το ύψος των οποίων αυτή την στιγμή είναι εξαιρετικά δύσκολο να εντοπισθεί.   Κάποιες πρώτες πληροφορίες κάνουν λόγο για ένα ποσό που ίσως να υπερβεί τα 3 έως 5 δισ. ευρω χωρίς όμως και πάλι κανείς να είναι σε θέση να προσδιορίσει ποιες τράπεζες θα χρειαστούν επιπλέον κεφάλαια.

Σε κάθε περίπτωση πάντως το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας εάν χρειάζεται να τοποθετήσει νέα κεφάλαια σε αυξήσεις μετοχικών κεφαλαίων αυτό θα σημάνει αυτόματα την έναρξη των διαδικασιών του Bail in για την συγκεκριμένη τράπεζα. Τραπεζικές πηγές εκτιμούν ότι τελικά δεν θα χρειαστεί να γίνει κάτι τέτοιο.

Σε κάθε περίπτωση πάντως η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έκανε δεκτό το αίτημα του υπουργού Οικονομικών Γκικα Χαρβουβελη να συνυπολογισθούν κατά την άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων οι εκτιμήσεις των εγχώριων τραπεζών για έσοδα από μελλοντικές πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων, ενώ θα προσμετρήσει και τα κεφάλαια που χρησιμοποιήθηκαν ως το τέλος Σεπτεμβρίου για αποπληρωμή κρατικής βοήθειας.

Επιπρόσθετα, στην άσκηση θα συνυπολογισθούν τα κεφάλαια που χρησιμοποίησαν οι τράπεζες για να αποπληρώσουν κρατική βοήθεια (σ.σ. εξαγορά προνομιούχων μετοχών), κάτι που έγινε από την Alpha και την Πειραιώς.  Πρόκειται για θετική εξέλιξη αναφορικά με τις εγχώριες τράπεζες και ιδιαίτερα για την Εθνική της οποίας το εγκεκριμένο πλάνο αναδιάρθρωσης περιλαμβάνει την πώληση σημαντικού μειοψηφικού πακέτου (κάτω από 40%) της Finansbank.

Πάντως την Παρασκευή η ΕΚΤ δημοσίευσε, εγχειρίδιο, στο οποίο περιγράφει λεπτομερώς πώς θα ενσωματώσει τα ευρήματα του ελέγχου της ποιότητας των στοιχείων ενεργητικού στις προβολές της άσκησης προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων.  Σε αυτό, περιγράφεται επίσης η διαδικασία διασφάλισης ποιότητας όσον αφορά την άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων, η οποία «είναι ζωτικής σημασίας προκειμένου να εξασφαλιστεί η ευρωστία και η αξιοπιστία της άσκησης».  Η συνολική αξιολόγηση, εξηγεί η ΕΚΤ, είναι ένας διεξοδικός έλεγχος των ισολογισμών και της ανθεκτικότητας των μεγαλύτερων τραπεζών προτού η ΕΚΤ αναλάβει τα εποπτικά της καθήκοντα τον Νοέμβριο. 

Η συνολική αξιολόγηση της ΕΚΤ διαφέρει από προηγούμενες ασκήσεις προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων σε επίπεδο Ε.Ε., από την άποψη ότι περιλαμβάνει διεξοδικό έλεγχο της ποιότητας των στοιχείων ενεργητικού και «ενσωματώνει» τα αποτελέσματα του ελέγχου της ποιότητας των στοιχείων ενεργητικού με την άσκηση προσομοίωσης ακραίων καταστάσεων.  Αυτό επιτρέπει πιο ακριβή αξιολόγηση των ισολογισμών των τραπεζών, καθώς και των πιστωτικών και λοιπών κινδύνων που συνδέονται με τραπεζικά χαρτοφυλάκια.