Της Στεφανίας Σούκη
Υποδομές συνολικού ύψους 24 δισ. ευρώ στη χώρα μας έως το 2025 θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν σε μεγάλο βαθμό από project bonds- ομόλογα έργων, τα οποία ήδη λειτουργούν ως εναλλακτικές πηγές χρηματοδότησης στο εξωτερικό.
Όπως επεσήμανε πριν από λίγο ο επικεφαλής της PricewaterhouseCoopers, κ. Kώστας Μητρόπουλος «τα project bonds υποκαθιστούν τον παραδοσιακό τραπεζικό δανεισμό, ο οποίος, όπως αποδείχθηκε από την πρόσφατη εμπειρία στο κομμάτι των οδικών αυτοχρηματοδοτούμενων έργων μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά πολύπλοκος, εφόσον οι συνθήκες αλλάξουν. Εργα τα οποία θα μπορούσαν θεωρητικά να ενταχθούν σε αυτές τις νέες πηγές χρηματοδότησης είναι τα μεγάλης κλίμακας με αναγνωρίσιμες χρηματορροές, όπως για παράδειγμα η κατασκευή του αεροδρομίου στο Καστέλι, οι μεγάλες συμβάσεις ΣΔΙΤ για τη διαχείριση απορριμάτων κ.α.». Σύμφωνα με τον κ. Μητρόπουλο αυτή την στιγμή έχει πέσει στο τραπέζι η πρόταση να δημιουργηθεί ένας ευρωπαϊκός οργανισμός, ο οποίος θα ‘’φιλτράρει’’ τα έργα και την ποιότητα των χρηματοδοτήσεών τους μέσω των project bonds (credit enhancement).
Θετικό στην προοπτική της δημιουργίας των εν λόγω χρηματοδοτικών προϊόντων εμφανίζεται και το ελληνικό Χρηματιστήριο, όπως επισήμανε ο πρόεδρος της ΕΧΑΕ, Σωκράτης Λαζαρίδης: «Η προοπτική της δημιουργίας ομολόγων έργων είναι ένα σημαντικό κομμάτι για την ελληνική οικονομία και η ελληνική κεφαλαιαγορά θα μπορούσε να παίξει σημαντικό ρόλο. Είναι προφανές ότι για τη χρηματοδότηση μεγάλων υποδομών στη χώρα μας- που έχουν μάλιστα πολλαπλασιαστικό όφελος υπερδιπλασιάζοντας τα οφέλη για την ελληνική οικονομία- στα επόμενα χρόνια θα πρέπει να βρεθούν και να σχεδιασθούν εναλλακτικοί τρόποι, ιδιαίτερα κατά την περίοδο μετά την διεθνή και την ελληνική κρίση. Αυτά τα μοντέλα χρηματοδότησης έχουν αναπτυχθεί σε αγγλοσαξωνικές χώρες με επιτυχία και το τελευταίο διάστημα διαπιστώνουμε ότι υπάρχει ενδιαφέρον και στην Ελλάδα. Από τη δική μας πλευρά, έχουμε μελετήσει και συνεχίζουμε να μελετούμε τις διεθνείς πρακτικές, έχουμε την απαραίτητη προετοιμασία για να στήσουμε μία τέτοια αγορά, βλέπουμε ενδιαφέρον και στο Λονδίνο από χρηματοοικονομικούς οίκους για τα συγκεκριμένα προϊόντα και κυνηγάμε για τον σκοπό αυτό μία σειρά από συναντήσεις. Ευχής έργον θα ήταν να υπάρξουν κάποια πιλοτικά έργα για την ταχύτερη προώθηση των project bonds.»
Σύμφωνα με σχετική έκθεση της PwC αυτή την στιγμή υπάρχει αδυναμία χρηματοδότησης από παραδοσιακές πηγές της παγκοσμίως ταχέως αυξανόμενης ανάγκης επενδύσεων σε έργα υποδομής η οποία, σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΟΟΣΑ, αναμένεται να ανέλθει σε τουλάχιστον 3 τρισ. δολάρια ετησίως έως το 2030. Η ανάγκη χρηματοδότησης νέων υποδομών είναι πολύ αυξημένη και στην Ελλάδα, ιδίως μετά από τη σημαντική επιβράδυνση, της τάξης του 50%, στα ετησίως επενδυόμενα σε υποδομές κεφάλαια, η οποία σημειώθηκε από το 2008 και έπειτα, ως συνεπεία της οικονομικής κρίσης.
Ευρωπαϊκά διαρθρωτικά ταμεία, ασφαλιστικές εταιρείες, συνταξιοδοτικά ταμεία και ιδιωτικά ταμεία θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν υποδομές μέσω ομολόγων έργων.
Σύμφωνα με τον κ. Αιμίλιο Γιαννόπουλο, partner, Μarkets & Strategy Leaders της PwC Ελλάδος, το 2009 είχαν εκδοθεί ομόλογα έργων αξίας 2 δισ. ευρώ, ενώ το 2013 εκδόθηκαν 14 δισ. ευρώ διεθνώς, γεγονός το οποίο επιβεβαιώνει ότι πρόκειται για μία αγορά που κινείται με μεγάλη ταχύτητα. «Ειδικά για την Ελλάδα, ένα από τα μεγάλα πλεονεκτήματα είναι ο τουρισμός και όλα τα έργα που συνεπάγεται σε υποδομές (λιμάνια, μαρίνες, αεροδρόμια κ.α.). Το project bond εκδίδεται από την εταιρεία που είναι υπεύθυνη και θα λειτουργήσει το συγκεκριμένο έργο υποδομής. Οι επενδυτές που βάζουν τα λεφτά τους δεν είναι τράπεζες, αλλά ταμεία, συνταξιοδοτικά, ασφαλιστικά κ.α.. Αρα παρακάμπτεται ο τραπεζικός τομέας που αντιμετωπίζει αυτή την στιγμή μεγάλες προκλήσεις πανευρωπαϊκά. Eστω κι αν τα ασφαλιστικά ταμεία στην Ελλάδα αντιμετωπίζουν αυτή την στιγμή επίσης σημαντικές προκλήσεις, υπάρχουν ιδιωτικά ταμεία που θα μπορούσαν να συνδράμουν στη χρηματοδότηση τέτοιων έργων από το εξωτερικό και μελλοντικά και από την Ελλάδα. Αυτή την στιγμή, το επιτοκιακό περιβάλλον στην Ευρώπη είναι πολύ χαμηλό –τα γερμανικά ομόλογα, που είναι αυτή την στιγμή χαμηλού ρίσκου έχει αυτή την στιγμή απόδοση 1%), επομένως τα ομόλογα έργων είναι μία εναλλακτική πηγή αποδόσεων για τους επενδυτές, εφόσον διαθέτουν σωστό σχεδιασμό και είναι ανταγωνιστικά σε σύγκριση με άλλα επενδυτικά προϊόντα. Οι αποδόσεις των project bonds είναι συνάρτηση του κινδύνου, της διάρκειας κ.τ.λ. ενός έργου».
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.