Ανάλυση: Ποιος ανεβάζει τα spreads και πού θα κριθεί η “έξοδος” από το μνημόνιο

Tου Γ. Χ. Παπαγεωργίου

Ιδιαίτερα σκληρό δείχνει να είναι το παζάρι για την επόμενη ημέρα στην Ελλάδα, καθώς οι πιέσεις έχουν ξεκινήσει πριν ακόμα η κυβέρνηση διατυπώσει τη θέση της για λήξη του μνημονίου.

Ενώ η προοπτική αποχώρησης του ΔΝΤ από την Ελλάδα συζητείται ανεπίσημα εδώ και τουλάχιστον 10 μήνες, “ξαφνικά” τα διεθνή μέσα ενημέρωσης, που αντλούν πληροφορίες από τα κέντρα εξουσίας στις Βρυξέλλες και το Βερολίνο, άρχισαν εδώ και λίγες ημέρες να δημοσιεύουν πληροφορίες για τις ανησυχίες αξιωματούχων ότι η Ελλάδα “θα χάσει το δρόμο της” εάν το διαζύγιο με το διεθνή οργανισμό γίνει πραγματικότητα.

Όμως είναι ακριβώς οι ανησυχίες αυτές και οι σχετικές διαρροές που έχουν ως αποτέλεσμα να ανεβαίνει το κόστος δανεισμού για το ελληνικό δημόσιο (οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων ανεβαίνουν σταθερά το τελευταίο διάστημα) και εκ των πραγμάτων να αδυνατίζει το επιχείρημα της ελληνικής κυβέρνησης ότι μπορεί να καλύψει το όποιο χρηματοδοτικό κενό δανειζόμενη από τις αγορές.

Πίσω από τη στάση αυτή των εταίρων κρύβεται η απόφασή τους να μην αφήσουν την Ελλάδα χωρίς ισχυρό έλεγχο, έστω και εάν τυπικά δεν υπάρχει πια μνημόνιο.

Γι’ αυτό και φροντίζουν να ξεκαθαρίσουν ότι η Ελλάδα μόνη της στις αγορές δεν μπορεί να κάνει τίποτα εάν δεν υπάρχει η “ευλογία” του Βερολίνου και των Βρυξελλών.

Από την άλλη πλευρά, όλα δείχνουν ότι η ΕΚΤ ετοιμάζεται να τυπώσει χρήμα, αλλά και πιθανόν να μη σφίξει τη θηλιά γύρω από τις ελληνικές τράπεζες με αφορμή τα stress test, έτσι ώστε το αποτέλεσμα να είναι διαχειρίσιμο και να περισσέψει ένα ποσό από τα 11 δισ ευρώ του ΤΧΣ, το οποίο η κυβέρνηση θέλει να χρησιμοποιήσει για να καλύψει ανάγκες χωρίς να χρειαστεί νέο δάνειο.

Η ουσία της διαπραγμάτευσης Ελλάδας – Eυρωζώνης αφορά στον τρόπο με τον οποίο η δεύτερη θα διασφαλίσει ότι η Ελλάδα θα είναι “δεμένη” και τα επόμενα χρόνια, ανεξαρτήτως των πολιτικών αλλαγών.

Μόνο όταν βρεθεί ο τρόπος για να διασφαλιστεί ο έλεγχος, είτε με νέες μορφές ενισχυμένης εποπτείας, είτε με όρους και προϋποθέσεις συνδεδεμένους με την ελάφρυνση του χρέους, θα ανοίξει η Ευρωζώνη το δρόμο για την “επόμενη μέρα” στην Ελλάδα.

Την ίδια στιγμή, οι Ευρωπαίοι κάνουν σαφές και προς το ΔΝΤ ότι ο ρόλος του θα περιοριστεί, και απορρίπτουν κάθετα κάθε συζήτηση περί κουρέματος του ελληνικού χρέους, όπως επανέλαβε πάλι ο επικεφαλής του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ΕΣΜ) Κλάους Ρέγκλινγκ σε ομιλία του στις Βρυξέλλες.

Δείχνουν επίσης ότι δεν θα υποχωρήσουν εύκολα ούτε θα χαλαρώσουν επί της ουσίας πάνω σε θέματα οικονομικής πολιτικής, εκτός ίσως από κάποιες επιμέρους παραχωρήσεις, όσο κι αν βλέπουν και οι ίδιοι ότι το πολιτικό κόστος για την κυβέρνηση γίνεται δυσβάσταχτο.

Και βέβαια, εφόσον η σκληρή στάση αυτή απέναντι στην κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου επιβεβαιωθεί από τις εξελίξεις, αυτό μάλλον δείχνει ότι η εταίροι επιχειρούν να σηματοδοτήσουν ότι είναι αποφασισμένοι να τηρήσουν ακόμα σκληρότερη στάση απέναντι σε μια ενδεχόμενη άλλη κυβέρνηση, εφόσον οι πολιτικές εξελίξεις επιταχυνθούν.