Ανάλυση: Τι θα καθορίσει την επόμενη μέρα του μνημονίου

Του Γιώργου Χ. Παπαγεωργίου

Οι προσεκτικές δηλώσεις Λαγκάρντ ήταν σαφείς για επόμενη ημέρα στην Ελλάδα: Το ΔΝΤ δεν θέλει να ρισκάρει την πλήρη «απελευθέρωση» της χώρας μας από τον έλεγχο και την εποπτεία, ενώ επιθυμεί να υπάρχει πάντα ανοιχτή η δυνατότητα χρηματοδοτικής στήριξης. Φαίνεται επίσης ότι σε αυτά συμπίπτει και η ευρωζώνη.

Σε κάθε περίπτωση φαίνεται ότι η διαπραγμάτευση με τους εταίρους θα χρειαστεί αρκετό χρόνο, καθώς ούτε το ΔΝΤ δείχνει να βιάζεται, ούτε η ευρωζώνη, για οικονομικούς, αλλά και για πολιτικούς λόγους.

Η πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα είναι αβέβαιη και οι δανειστές δεν θέλουν να δώσουν «ελευθέρας» σε μια πιθανή αριστερόστροφη κυβέρνηση, αλλά ούτε να δώσουν μεγάλο πεδίο στη σημερινή κυβέρνηση για χαλάρωση και παροχές. 

Το οικονομικό περιβάλλον διεθνώς παραμένει εύθραυστο, ενώ η ευρωζώνη δείχνει να μπαίνει σε μια επικίνδυνη φάση. Πέρα από τις οικονομίες της Γαλλίας και τη Γερμανίας που ήδη «σέρνονται» αρχίζει να επιβραδύνει και η Γερμανία. Ούτε το ΔΝΤ ούτε οι χώρες της ευρωζώνης θέλουν να έχουν έναν πρόσθετο αστάθμητο παράγοντα από την πλευρά της Ελλάδας.

Από την άλλη πλευρά, όμως, είναι επίσης καθαρό ότι το ΔΝΤ είναι έτοιμο να δεχθεί μια «νέα σχέση» πιο χαλαρή με την Ελλάδα, κάτι που εξασφαλίζεται εφόσον χρησιμοποιηθεί η προληπτική γραμμή πίστωσης του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) για τη στήριξη της χώρας μας. Μια τέτοια διευθέτηση σημαίνει ότι η Ελλάδα θα αναλάβει δεσμεύσεις και υπχορεώσεις στο πλαίσιο της «ενισχυμένης εποπτείας», αλλά το κύριο βάρος θα περάσει στη δικαιοδοσία της Κομισιόν, η οποία θα είναι και ο συνδετικός κρίκος της Αθήνας με το ΔΝΤ.

Είναι ξεκάθαρο πάντως ότι το ΔΝΤ θα χρησιμοποιήσει το χαρτί της Ελλάδας για να διεκδικήσει εχέγγυα από την ευρωζώνη στο θέμα της ελάφρυνσης του χρέους.

Το ΔΝΤ δηλαδή πιθανότατα θα απαιτήσει ουσιαστικά μέτρα ελάφρυνσης για να καταστεί το χρέος βιώσιμο ως «αντάλλαγμα» για τη συναίνεσή του στην ευρύτερη διευθέτηση για την επόμενη ημέρα.

Κάτι τέτοιο μπορεί να λειτουργήσει υπέρ της Ελλάδας καθώς το ΔΝΤ είχε από την αρχή προσανατολιστεί σε δραστική λύση, όπως το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους. Κάτι τέτοιο είναι εξαιρετικά δύσκολο, έως αδύνατο να γίνει αποδεκτό από την ευρωζώνη, αλλά δεν αποκλείονται άλλες εναλλακτικές, λιγότερο δραστικές, αλλά εξίσου αποτελεσματικές, οι οποίες θα μπορούσαν να βελτιώσουν την κατάσταση για την ελληνική πλευρά.