Η καθημερινή επιβίωση δεν έχει το ίδιο οικονομικό αποτύπωμα σε κάθε γωνιά της Ελλάδας. Το ύψος του ενοικίου, οι λογαριασμοί κοινής ωφέλειας, οι αγορές από το σούπερ μάρκετ, αλλά και το κόστος της εστίασης δημιουργούν ένα εντελώς διαφορετικό οικονομικό περιβάλλον από πόλη σε πόλη. Έτσι, περιοχές που θεωρούνται παραδοσιακά ακριβές ή οικονομικές δεν επιβεβαιώνουν πάντα τη φήμη τους όταν εξεταστούν συνολικά οι πραγματικές δαπάνες ενός νοικοκυριού.
Η συνολική εικόνα διαμορφώνεται από τον συνδυασμό στεγαστικού κόστους, βασικών εξόδων διαβίωσης και διαθέσιμου εισοδήματος. Αυτό σημαίνει ότι μια πόλη με χαμηλά ενοίκια δεν είναι απαραίτητα και η οικονομικότερη επιλογή, ενώ αντίστοιχα μια ακριβότερη αγορά μπορεί να αντισταθμίζεται εν μέρει από υψηλότερους μισθούς.
Η αποτύπωση των στοιχείων για 13 ελληνικές πόλεις –σύμφωνα με τη Numbeo, τη διεθνή διαδικτυακή βάση δεδομένων για το κόστος ζωής– δείχνει ότι δεν υπάρχει ένας απόλυτος «πρωταθλητής» στο χαμηλό κόστος ζωής. Ωστόσο, όταν συνυπολογιστούν όλα τα βασικά μεγέθη, Λάρισα και Καβάλα (φωτο κειμένου) εμφανίζουν την πιο ισορροπημένη σχέση ανάμεσα σε κόστος στέγασης, καθημερινές δαπάνες και εισόδημα. Παράλληλα, η Πάτρα εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις πιο οικονομικές επιλογές για όσους αναζητούν χαμηλότερο συνολικό κόστος διαβίωσης.
Σε σύγκριση με την Αθήνα, η Πάτρα παρουσιάζει αισθητά χαμηλότερο κόστος ζωής χωρίς να υπολογίζεται το ενοίκιο, ενώ και οι τιμές των κατοικιών προς ενοικίαση παραμένουν σημαντικά χαμηλότερες. Αντίστοιχα, η Λάρισα συνδυάζει σχετικά χαμηλές τιμές κατοικίας με προσιτό κόστος στην καθημερινότητα, γεγονός που την κατατάσσει στις πιο ελκυστικές επιλογές για μόνιμη εγκατάσταση.
Η στέγαση καθορίζει τον οικογενειακό προϋπολογισμό
Το μεγαλύτερο βάρος εξακολουθεί να προέρχεται από τη στέγαση, η οποία απορροφά σημαντικό μέρος του διαθέσιμου εισοδήματος. Στη Λάρισα καταγράφεται το χαμηλότερο μέσο ενοίκιο για μικρό διαμέρισμα στο κέντρο της πόλης, περίπου στα 355 ευρώ μηνιαίως. Πολύ κοντά βρίσκεται η Καβάλα με 362,5 ευρώ, ενώ ακολουθούν τα Ιωάννινα και η Αλεξανδρούπολη.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ευνοϊκή εκτός κέντρου. Η Καβάλα αναδεικνύεται η πιο οικονομική αγορά, με μέσο ενοίκιο περίπου 250 ευρώ, μπροστά από τη Λάρισα και τα Ιωάννινα. Αντίθετα, στην Αθήνα, στη Θεσσαλονίκη και στο Ηράκλειο οι αντίστοιχες τιμές ξεπερνούν κατά πολύ τα 540 ευρώ, γεγονός που αυξάνει σημαντικά το μηνιαίο κόστος για έναν ενοικιαστή.
Ακόμη μεγαλύτερες είναι οι διαφορές στις κατοικίες που απευθύνονται σε οικογένειες. Ένα διαμέρισμα τριών υπνοδωματίων εκτός κέντρου στοιχίζει περίπου 425 ευρώ στην Καβάλα και 463 ευρώ στη Λάρισα, ενώ στην Αθήνα το αντίστοιχο κόστος φθάνει σχεδόν τα 1.000 ευρώ, με το Ηράκλειο να ακολουθεί σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα.
Η πραγματική εικόνα, ωστόσο, αποτυπώνεται όταν τα ενοίκια συγκριθούν με τους καθαρούς μισθούς. Στη Λάρισα, ένα μικρό διαμέρισμα στο κέντρο απορροφά περίπου το 34% του μέσου καθαρού εισοδήματος, ενώ στην Καβάλα το ποσοστό διαμορφώνεται γύρω στο 36%. Στην Αθήνα, αντίθετα, το αντίστοιχο βάρος προσεγγίζει το 56%, γεγονός που περιορίζει αισθητά το διαθέσιμο εισόδημα για τις υπόλοιπες ανάγκες.
Ακόμη πιο δύσκολη είναι η κατάσταση σε τουριστικές περιοχές. Στη Σύρο το ενοίκιο αντιστοιχεί περίπου στο 62% του μέσου μισθού, ενώ στη Χαλκιδική το ποσοστό ξεπερνά το 62%, αναδεικνύοντας την έντονη πίεση που ασκεί το στεγαστικό κόστος στα τοπικά εισοδήματα.
Οι λογαριασμοί αλλάζουν τις ισορροπίες
Το χαμηλό ενοίκιο δεν σημαίνει απαραίτητα και χαμηλότερο συνολικό κόστος διαβίωσης. Οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος, θέρμανσης, νερού και δημοτικών τελών μπορούν να διαφοροποιήσουν αισθητά την τελική εικόνα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Λάρισα, όπου οι βασικές δαπάνες για κατοικία περίπου 85 τετραγωνικών μέτρων φθάνουν τα 308 ευρώ τον μήνα, ένα από τα υψηλότερα επίπεδα της σύγκρισης.
Στον αντίποδα, η Αλεξανδρούπολη εμφανίζει εξαιρετικά χαμηλές μηνιαίες χρεώσεις, περίπου 100 ευρώ, ενώ ιδιαίτερα χαμηλό κόστος καταγράφεται και στην Πάτρα, όπου οι αντίστοιχες δαπάνες περιορίζονται στα 123 ευρώ. Ακολουθούν η Καβάλα, το Ηράκλειο και η Σύρος με αισθητά χαμηλότερες επιβαρύνσεις σε σχέση με άλλες πόλεις.
Η υψηλότερη επιβάρυνση παρατηρείται στη Ζάκυνθο, όπου οι λογαριασμοί κινούνται περίπου στα 325 ευρώ τον μήνα, αν και οι εποχικές διακυμάνσεις της τουριστικής αγοράς επηρεάζουν σημαντικά τις συγκεκριμένες τιμές.
Διαφορές και στην καθημερινή κατανάλωση
Οι αποκλίσεις συνεχίζονται και στην εστίαση. Το οικονομικό γεύμα κοστίζει μόλις 7,5 ευρώ στη Χαλκιδική, ενώ στην Πάτρα διαμορφώνεται στα 10 ευρώ. Στη Λάρισα απαιτούνται περίπου 11 ευρώ, ενώ σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Ιωάννινα και Καβάλα το αντίστοιχο κόστος φθάνει τα 15 ευρώ. Στη Ζάκυνθο, αντίθετα, οι τιμές είναι αισθητά υψηλότερες, αγγίζοντας ακόμη και τα 25 ευρώ.
Για ένα γεύμα δύο ατόμων σε εστιατόριο μεσαίας κατηγορίας, τα Ιωάννινα αποτελούν την οικονομικότερη επιλογή, ενώ η Αθήνα και η Λάρισα βρίσκονται στις υψηλότερες θέσεις, με μέσο κόστος περίπου 60 ευρώ.
Στο σούπερ μάρκετ δεν προκύπτει ένας ξεκάθαρος νικητής. Κάθε περιοχή εμφανίζει πλεονέκτημα σε διαφορετικά προϊόντα. Η Χαλκιδική διαθέτει από τις χαμηλότερες τιμές στο γάλα, η Καβάλα ξεχωρίζει στο ρύζι, ενώ στη Λάρισα καταγράφονται πιο προσιτές τιμές σε πορτοκάλια, πατάτες και εμφιαλωμένο νερό. Παράλληλα, στην Καβάλα το κοτόπουλο και το μοσχάρι κοστίζουν λιγότερο σε σχέση με αρκετές άλλες πόλεις.
Η Αθήνα παραμένει η ακριβότερη αγορά
Παρά το γεγονός ότι διαθέτει τον υψηλότερο μέσο καθαρό μισθό, περίπου 1.154 ευρώ, η Αθήνα εξακολουθεί να αποτελεί τη δυσκολότερη αγορά από πλευράς στέγασης. Ένα μικρό διαμέρισμα στο κέντρο κοστίζει κατά μέσο όρο 644 ευρώ, ενώ μια οικογενειακή κατοικία φθάνει περίπου τα 1.162 ευρώ, περιορίζοντας σημαντικά το διαθέσιμο εισόδημα.
Η Ζάκυνθος εμφανίζει επίσης σχετικά υψηλές καθαρές αποδοχές, όμως το αυξημένο κόστος στην εστίαση, στη στέγαση και στις υπηρεσίες μειώνει το πλεονέκτημα αυτό. Στις περισσότερες περιφερειακές πόλεις οι καθαρές αποδοχές κινούνται κοντά ή κάτω από τα 1.000 ευρώ, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο σημαντική τη σχέση ανάμεσα σε μισθό και μηνιαίες δαπάνες.
Συνολικά, η εικόνα δείχνει ότι η επιλογή της πιο οικονομικής πόλης εξαρτάται από το προφίλ κάθε νοικοκυριού. Για όσους ενοικιάζουν κατοικία, Λάρισα και Καβάλα προσφέρουν το πιο ισορροπημένο αποτέλεσμα, ενώ η Πάτρα διατηρεί σαφές πλεονέκτημα στο συνολικό κόστος της καθημερινότητας. Αντίθετα, στις μεγάλες αστικές και τουριστικές περιοχές, το υψηλό κόστος στέγασης εξακολουθεί να αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα που επιβαρύνει τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
Διαβάστε ακόμη
UBS: Οι τέσσερις επενδυτικές ιστορίες των ελληνικών τραπεζών μετά το β’ τρίμηνο
Το χρώμα που έχουν δει μόνο 7 άνθρωποι στον κόσμο
Η ταξιδιωτική ευκαιρία της τελευταίας στιγμής στην Ελλάδα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ