Οι επιπτώσεις της σύγκρουσης που μαίνεται στη Μέση Ανατολή ξυπνούν «φαντάσματα» κρίσεων του παρελθόντος, που αναστάτωσαν την Ευρωπαϊκή Ένωση. Εφτά μήνες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, η Πρόεδρος της Κομισιόν ανέβηκε στο βήμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και κατηγόρησε τη Ρωσία για χειραγώγηση της ενεργειακής αγοράς της ΕΕ.
«Προτιμούν να καίνε το αέριο παρά να το παραδώσουν», δήλωσε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ενώ οι αυξανόμενες τιμές ενέργειας χτύπησαν τους καταναλωτές σε όλη την ήπειρο. «Αυτή η αγορά δεν λειτουργεί πια», πρόσθεσε. «Αυτός είναι ένας πόλεμος για την ενέργειά μας, ένας πόλεμος για την οικονομία μας, ένας πόλεμος για τις αξίες μας και ένας πόλεμος για το μέλλον μας», δήλωσε, υποστηρίζοντας ότι η Ευρώπη ήδη στραφήκε από το ρωσικό αέριο προς πιο αξιόπιστους εταίρους, όπως οι ΗΠΑ και η Νορβηγία.
Αλλά τέσσερα χρόνια μετά, η Ευρώπη αντιμετωπίζει ξανά τις ίδιες εντάσεις, που συνδέονται με την ενέργεια στην «καρδιά της», αναφέρει ανάλυση του BBC.
«Ορκιστήκαμε ότι θα μάθουμε. Υποσχεθήκαμε ότι τα πράγματα θα αλλάξουν, αλλά εδώ είμαστε ξανά», είπε με μεγάλη απογοήτευση Ευρωπαίος διπλωμάτης, που μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας στο βρετανικό μέσο. Ο βασικός λόγος που εξηγεί την απογοήτευσή του, είναι το αυξανόμενο ενεργειακό σοκ στην Ευρώπη, που πυροδοτήθηκε από την σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και θα κυριαρχήσει στην σημερινή Σύνοδο Κορυφής των Ευρωπαίων ηγετών στις Βρυξέλλες.
Yπενθυμίζεται, ότι στο επίκεντρο της σημερινής Συνόδου Κορυφής των ηγετών της ΕΕ βρίσκεται η ενεργειακή πίεση που εντείνεται λόγω των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και προσλαμβάνει ανεξέλεγκτες διαστάσεις με την Κομισιόν να παρουσιάζει πακέτο παρεμβάσεων για τη συγκράτηση του κόστους.
Η νέα ένταση στην περιοχή αυξάνει το ενεργειακό βάρος στην Ευρώπη, καθώς κάθε διαταραχή στις διεθνείς αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου μεταφέρεται άμεσα στις τιμές. Οι εξελίξεις τροφοδοτούν νέο κύμα πιέσεων στο ενεργειακό κόστος και ενισχύουν τη μεταβλητότητα στις ευρωπαϊκές αγορές.
«Αντί να επικεντρωθούν σε απαραίτητα σχέδια μακροπρόθεσμης ανάπτυξης – για το πώς να καταστεί η Ευρώπη πιο ανταγωνιστική σε έναν συνεχώς πιο ασταθή κόσμο, οι πρωθυπουργοί και οι πρόεδροι των ευρωπαϊκών κρατών είναι τώρα σε πανικό για τις τιμές της ενέργειας, ανησυχώντας για εξοργισμένους ψηφοφόρους και ψάχνοντας βραχυπρόθεσμες λύσεις». «Όπως και στην κρίση μετά την πλήρη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Διαφορετική σύγκρουση. Ίδιες οι διαφορές στην Ευρώπη· ίδιοι οι προβληματισμοί για την ενέργεια. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε να γυρίζουμε σε αυτούς τους κύκλους. Κάτι πρέπει να αλλάξει.», είπε.
Θα ήταν δύσκολο να βρείτε έναν αξιωματούχο στην Ευρώπη, που να μην συμφωνεί με αυτή τη δήλωση, σχολιάζει το BBC. Αλλά μπορεί η Ευρώπη – είτε όλη η ήπειρος είτε ακόμη και τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ, με την ποικιλία βιομηχανιών, ενεργειακών απαιτήσεων και απόψεων για τις ανανεώσιμες πηγές – να εξασφαλίσει τη δική της ενέργεια;
Πώς έχει προχωρήσει η απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο και πετρέλαιο
Πολλά έχουν αλλάξει από το 2022, όταν η Ευρώπη αποφάσισε να μειώσει την εξάρτησή της από το ρωσικό αέριο, πετρέλαιο και άνθρακα και να γίνει πιο ανεξάρτητη ενεργειακά, μετά την ευρείας κλίμακας επίθεση της Μόσχας στην Ουκρανία.
Λαμβάνοντας υπόψη τη φήμη της ΕΕ για αργές κινήσεις, η Ένωση αντέδρασε γρήγορα μόλις αποφάσισε να διακόψει τις σχέσεις της με τους ρωσικούς ενεργειακούς προμηθευτές. Σήμερα, το 2% των εισαγωγών πετρελαίου της προέρχεται από τη Ρωσία, και κατευθύνεται μόνο στις φιλικές προς τη Ρωσία, Ουγγαρία και Σλοβακία. Η ΕΕ σχεδιάζει την πλήρη διακοπή των ρωσικών εισαγωγών αερίου – συμπεριλαμβανομένων των LNG – μέχρι το επόμενο έτος.
Ο ρόλος των ΗΠΑ
Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ αντικατέστησε τη Ρωσία, και οι ΗΠΑ έγιναν χώρα-κλειδί για τις ενεργειακές προμήθειες της Ευρώπης. Η Ευρώπη πραγματοποίησε μία γρήγορη μετάβαση από το ρωσικό αέριο στο LNG το 2022. Η ήπειρος είναι τώρα ο μεγαλύτερος εισαγωγέας LNG στον κόσμο και ο μεγαλύτερος προμηθευτής LNG (57% των συνολικών εισαγωγών LNG στην ΕΕ) είναι οι ΗΠΑ.
Η εξάρτηση από το LNG καθιστά την Ευρώπη ιδιαίτερα ευάλωτη στη μεταβλητότητα των τιμών σε παγκόσμιο επίπεδο κατά τη διάρκεια κρίσεων, όπως φαίνεται τώρα στον Κόλπο.
Η στρατηγική της Κίνας
Η Κίνα, με τη στρατηγική της ενεργειακής ασφάλειας, προχωρά σε ηλεκτροδότηση για να μειώσει την εξάρτηση από το πετρέλαιο και το αέριο. Έχει πετύχει υψηλότερο ποσοστό ενέργειας από την ηλεκτρική ενέργεια σε σχέση με την ΕΕ.
Αναζήτηση βραχυπρόθεσμων λύσεων
Η αναζήτηση βραχυπρόθεσμων λύσεων θα κυριαρχήσει στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ, με τα ευρωπαϊκά κράτη να πιέζουν για τη μείωση του κόστους ενέργειας εν μέσω αυξανόμενης ανησυχίας από τους ψηφοφόρους σε κάθε χώρα.
Διαβάστε ακόμη
Στάσσης: Θωρακισμένη η ΔΕΗ από τους κραδασμούς της κρίσης στη Μέση Ανατολή
ΤΙΤΑΝ: Με φόρα στο 2026 και «κρυφό» upside από τις εξαγορές
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα