Με απευθείας διεθνείς συμφωνίες και εκτός του πλαισίου της Atlantic See, του κοινού σχήματος με τη ΔΕΠΑ Εμπορίας στο LNG, ο όμιλος AKTOR επιταχύνει την αυτόνομη επέκτασή του στην αγορά φυσικού αερίου, υπογράφοντας νέα 20ετή συμφωνία για την προμήθεια 1 δισ. κυβικών μέτρων (BCM) αμερικανικού LNG ετησίως προς την Αλβανία που θα ενεργοποιηθεί από το 2030.
Η στρατηγική αυτή στηρίζεται σε δύο νέες θυγατρικές του ομίλου στις ΗΠΑ, την AKTOR LNG USA και την AKTOR ENERGY USA, μέσω των οποίων επιχειρείται η ανάπτυξη δραστηριοτήτων στο LNG και ευρύτερα στην ενεργειακή αγορά. Η χθεσινή συμφωνία στα Τίρανα υπεγράφη μέσω της AKTOR LNG USA με την ALBGAZ, την κρατική εταιρεία φυσικού αερίου της Αλβανίας, με τα συνολικά εκτιμώμενα έσοδα να προσεγγίζουν τα 6 δισ. ευρώ σε βάθος 20ετίας. Με τον τρόπο αυτό η εταιρεία κάνει ένα αποφασιστικό βήμα επέκτασης στα Δυτικά Βαλκάνια, το οποίο αναμένεται να έχει και συνέχεια καθώς στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος βρίσκονται κι άλλες χώρες με αυξημένη ρωσική επιρροή στον τομέα του φυσικού αερίου όπως είναι η αγορά της Σερβίας.
Η επέκταση στην Αλβανία δεν περιορίζεται στην εμπορία φυσικού αερίου, αλλά σηματοδοτεί και την είσοδο της εταιρείας στον τομέα των θερμικών μονάδων ηλεκτροπαραγωγής, σχέδιο στον οποιο είχε αναφερθεί ο κ. Εξάρχου τον περασμένο Φεβρουάριο κατά την παραμονή του στις ΗΠΑ.
Στο πλαίσιο αυτό η AKTOR ENERGY USA υπέγραψε Μνημόνιο Συνεργασίας με το υπουργείο Υποδομών και Ενέργειας της Αλβανίας για την ανάπτυξη ενεργειακού κόμβου, που περιλαμβάνει μονάδα ηλεκτροπαραγωγής με φυσικό αέριο ισχύος περίπου 380 MW.
Οι συμφωνίες υπεγράφησαν παρουσία του πρωθυπουργού Έντι Ράμα και με τη στήριξη της αμερικανικής πλευράς, στο πλαίσιο της προώθησης του Κάθετου Διαδρόμου για τη διοχέτευση αμερικανικού LNG στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Τη συμφωνία με την Αλβανία, ο κ. Εξάρχου τη χαρακτήρισε ως ένα ουσιαστικό βήμα για την υλοποίηση του Vertical Corridor επισημαίνοντας ότι πρόκειται για πρωτοβουλία με ισχυρή αμερικανική στήριξη που στοχεύει στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρώπης μέσω LNG από τις ΗΠΑ.
Κατά τη διάρκεια της τελετής υπογραφής, ο πρωθυπουργός της Αλβανίας και ο υπουργός Υποδομών και Ενέργειας ανέπτυξαν το όραμά τους για τη δημιουργία ενός σύγχρονου ενεργειακού κόμβου στον Αυλώνα.
Το εγχείρημα περιλαμβάνει την επαναλειτουργία του υφιστάμενου θερμοηλεκτρικού σταθμού, σε συνδυασμό με την εγκατάσταση νέας παραγωγικής ισχύος της τάξης των 250 MW. Παράλληλα, προβλέπεται η ανάπτυξη υποδομών για την εισαγωγή και επαναεριοποίηση υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), με βασικό στοιχείο μια πλωτή μονάδα αποθήκευσης και επαναεριοποίησης (FSRU), σχέδιο για το οποίο είχε προϊδεάσει ο κ. Εξάρχου τον περασμένο Φεβρουάριο κατά την παραμονή του στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η κατασκευή του αγωγού Φίερ–Αυλώνας, που θα διασυνδέσει την περιοχή με το εθνικό αλλά και το περιφερειακό σύστημα μεταφοράς φυσικού αερίου.
Η πρωτοβουλία αυτή αποσκοπεί στην ενίσχυση της ενεργειακής επάρκειας της χώρας, στη διεύρυνση του ενεργειακού της μείγματος και στη μείωση της εξάρτησης από μεμονωμένες πηγές, συμβάλλοντας ταυτόχρονα στην ανάδειξη της Αλβανίας σε κομβικό ενεργειακό παίκτη στα Δυτικά Βαλκάνια.
Και η ΔΕΠΑ Εμπορίας στην αλβανική αγορά
Η είσοδος της AKTOR έρχεται να προστεθεί σε μια αγορά όπου ήδη, από το 2023, έχουν τοποθετηθεί η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και η ΔΕΠΑ Εμπορίας.
Οι δύο εταιρείες έχουν υπογράψει μνημόνιο συνεργασίας για την ανάπτυξη της πρώτης θερμικής μονάδας ηλεκτροπαραγωγής στη χώρα, στην περιοχή, μέσω της εταιρείας FIER THERMOELECTRIC.
Στο σχήμα αυτό, ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ και ΔΕΠΑ Εμπορίας κατέχουν από 35% (συνολικά 70%), ενώ το υπόλοιπο 30% ανήκει στην αλβανική Gener 2.
Η μονάδα, ισχύος 174 MW, σχεδιάζεται να κατασκευαστεί κοντά στο Φιέρι, σε σημείο εξόδου του αγωγού Trans Adriatic Pipeline (TAP), ο οποίος θα την τροφοδοτεί με φυσικό αέριο.
Για την τροφοδοσία της μονάδας, η ΔΕΠΑ Εμπορίας έχει ανακοινώσει ότι έχει συνάψει συμφωνία για την προμήθεια περίπου 2 TWh φυσικού αερίου ετησίως μέσω TAP, για περίοδο τουλάχιστον επτά ετών.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό της αλβανικής κυβέρνησης, το έργο δεν θα λάβει κρατικές ενισχύσεις, ενώ η άδεια εκμετάλλευσης προβλέπεται για 49 χρόνια, με προθεσμία τριών ετών για την ολοκλήρωση της αδειοδότησης και της κατασκευής.
Πιέσεις για χρηματοδότηση και ευρωπαϊκές επιφυλάξεις
Στο μεταξύ, ζητήματα χρηματοδότησης του Κάθετου Διαδρόμου που αποτελεί το διάδρομο για την μεταφορά αμερικανικού LNG στην Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη παραμένουν ανοιχτά.
Από το βήμα του Οικονομικό Φόρουμ των Δελφών, ο υπηρεσιακός υπουργός Ενέργειας της Βουλγαρίας, Τράτσο Τράικοφ, ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ότι προετοιμάζεται κοινή επιστολή προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την επιδότηση των υποδομών.
Η πρωτοβουλία προσκρούει στην επιφυλακτική στάση των Βρυξελλών απέναντι σε έργα φυσικού αερίου, στο πλαίσιο της πράσινης μετάβασης, ενώ υποστηρίζεται και από τη Ρουμανία λόγω αυξημένων αναγκών στο σύστημα μεταφοράς. Συνολικά, οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης ζητούν πιο ενεργή ευρωπαϊκή στήριξη, η οποία μέχρι στιγμής παραμένει περιορισμένη.
Στο ίδιο φόρουμ, ο κ. Εξάρχου, άσκησε εκ νέου κριτική στη στάση της Ευρώπης και ειδικότερα της Γερμανίας, υποστηρίζοντας ότι υπάρχουν ισχυρές αντιστάσεις στη σύναψη μακροχρόνιων συμφωνιών LNG και στην προώθηση έργων όπως ο Κάθετος Διάδρομος.
Όπως σημείωσε, η απροθυμία αυτή έχει λειτουργήσει ανασταλτικά, καθυστερώντας τη δημιουργία των προϋποθέσεων για επαρκή και σταθερή τροφοδοσία της ευρωπαϊκής αγοράς με φυσικό αέριο.
Κατά τον ίδιο, η επιλογή πολλών ευρωπαϊκών χωρών να βασιστούν σε βραχυπρόθεσμες αγορές αντί για μακροχρόνια συμβόλαια περιορίζει τη δυνατότητα ανάπτυξης νέας παραγωγικής δυναμικότητας.
«Χωρίς μακροχρόνια συμβόλαια οι Αμερικανοί δεν είναι σε θέση να παράξουν και να παραδώσουν τις ποσότητες που χρειάζεται η Ευρώπη», ανέφερε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι η αγορά δεν μπορεί να βασιστεί αποκλειστικά σε spot φορτία. «Δεν είναι ζήτημα τιμής, είναι ζήτημα προσφοράς», σημείωσε.
Οι επαφές Παπασταύρου
Την χθεσινή συμφωνία στα Τίρανα είχε προαναγγείλει χθες με ανάρτησή της η πρέσβειρα Κίμπερλι Γκιλφόιλ, η οποία έχει πραγματοποιήσει επανειλημμένα επισκέψεις στην Αλβανία και έχει διαδραματίσει ενεργό ρόλο στις διεργασίες που οδήγησαν στην επίτευξη της συμφωνίας. Στην ανάρτησή της τη χαρακτηρίζει «ιστορική» για την ενεργειακή ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής, κάνοντας παράλληλα αναφορά στον Αμερικανό υπουργό Εσωτερικών Νταγκ Μπεργκαμ και στον υπουργό Ενέργειας Κρις Ράιτ. Με τον τελευταίο συναντήθηκε χθες στην Κροατία ο Σταύρος Παπασταύρου.
Στο περιθώριο της συνόδου της Three Seas Initiative, οι δύο πλευρές συζήτησαν τα επόμενα βήματα για την προώθηση του Κάθετου Διαδρόμου φυσικού αερίου. Καθοριστικό ρόλο για την επανεκκίνηση του εγχειρήματος διαδραμάτισε η πρόσφατη συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των Διαχειριστών, η οποία δημιουργεί ένα πιο ανταγωνιστικό πλαίσιο χρεώσεων σε σύγκριση με άλλες διαδρομές μεταφοράς αμερικανικού αερίου προς τη Βόρεια Ευρώπη.
Παράλληλα, ενισχύεται η προβλεψιμότητα για την αγορά, καθώς οι επενδυτές αποκτούν τη δυνατότητα να δεσμεύουν μεταφορική χωρητικότητα με ευέλικτους χρονικούς ορίζοντες από ημερήσια έως και ετήσια βάση.
Όπως ανακοινώθηκε χθες η επόμενη προγραμματισμένη συνάντηση Παπασταύρου–Ράιτ στην Ουάσινγκτον, στο πλαίσιο του σχήματος συνεργασίας «3+1», θα γίνει τον Ιούνιο, αρκετούς μήνες μετά τη σύνοδο του Νοεμβρίου στην Αθήνα, στο περιθώριο του PTEC.
Διαβάστε ακόμη
Πλειστηριασμοί: Οι επώνυμες περιπτώσεις, το ακίνητο στο Φάρο Ψυχικού και… το πενταπλό σφυρί (pics)
Πώς η Ελβετία δημιούργησε μια μεγάλη βιομηχανία σοκολάτας
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα