Η οικονομική αφετηρία των νέων στην Ευρώπη διαφέρει εντυπωσιακά από χώρα σε χώρα, αποκαλύπτοντας ότι η δημιουργία περιουσίας στις μικρές ηλικίες εξαρτάται από πολύ περισσότερους παράγοντες από το ύψος του μισθού. Η δυνατότητα απόκτησης κατοικίας, η πρόσβαση σε τραπεζική χρηματοδότηση, η οικογενειακή υποστήριξη, αλλά και οι ιδιαιτερότητες κάθε οικονομικού και θεσμικού συστήματος φαίνεται να καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τον καθαρό πλούτο των πολιτών ήδη από τα πρώτα στάδια της ενήλικης ζωής. Τα διαθέσιμα στοιχεία αναδεικνύουν ένα ιδιαίτερα ανομοιογενές ευρωπαϊκό τοπίο, όπου το χάσμα μεταξύ των χωρών είναι τεράστιο και η Ελλάδα εξακολουθεί να κατατάσσεται στις τελευταίες θέσεις της σχετικής λίστας.
Τα στοιχεία δείχνουν ότι ο μέσος καθαρός πλούτος των ατόμων ηλικίας 16 έως 34 ετών στη ζώνη του ευρώ ανέρχεται σε 24.600 ευρώ. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει μόλις το 18% του συνολικού μέσου καθαρού πλούτου των νοικοκυριών, ο οποίος διαμορφώνεται στα 140.100 ευρώ, γεγονός που αποτυπώνει το σημαντικό περιουσιακό χάσμα μεταξύ των νεότερων και των μεγαλύτερων ηλικιακών ομάδων.
Τεράστιες διαφορές από χώρα σε χώρα
Οι αποκλίσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών κρατών είναι ιδιαίτερα μεγάλες. Στη μία άκρη της κατάταξης βρίσκεται η Φινλανδία, όπου ο μέσος καθαρός πλούτος των νέων περιορίζεται μόλις στα 5.700 ευρώ. Στον αντίποδα συναντάται η Μάλτα, η οποία καταγράφει την υψηλότερη επίδοση μεταξύ των χωρών για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία, με τον μέσο καθαρό πλούτο των νέων να φτάνει τα 257.500 ευρώ.
Εκτός από τη Μάλτα, μόνο το Λουξεμβούργο ξεπερνά το όριο των 100.000 ευρώ, καθώς ο αντίστοιχος μέσος καθαρός πλούτος διαμορφώνεται στις 135.000 ευρώ. Ακολουθεί το Βέλγιο, όπου η περιουσία των νέων προσεγγίζει τα 97.200 ευρώ, επιβεβαιώνοντας τη μεγάλη απόσταση που χωρίζει τις κορυφαίες από τις χαμηλότερες επιδόσεις.
Εξίσου αξιοσημείωτη είναι η εικόνα σε χώρες όπου οι αμοιβές παραμένουν συγκριτικά χαμηλές, αλλά η περιουσιακή κατάσταση των νέων εμφανίζεται ιδιαίτερα ισχυρή. Στην Κροατία, για παράδειγμα, ο μέσος καθαρός πλούτος των ηλικιών 16 έως 34 ετών ανέρχεται σε περίπου 82.000 ευρώ, παρά το γεγονός ότι οι καθαρές ετήσιες αποδοχές ενός άγαμου εργαζομένου χωρίς παιδιά διαμορφώνονταν στις 17.256 ευρώ το 2025.
Ανάλογη εικόνα παρουσιάζουν η Σλοβακία με 74.600 ευρώ, η Εσθονία με 62.200 ευρώ, η Τσεχία με 59.900 ευρώ και η Λιθουανία με 59.600 ευρώ. Τα στοιχεία αυτά καταδεικνύουν ότι το εισόδημα από εργασία δεν αποτελεί τον μοναδικό παράγοντα που διαμορφώνει τον καθαρό πλούτο στις νεότερες ηλικίες.
Η εικόνα στις μεγάλες οικονομίες
Μεταξύ των τεσσάρων μεγαλύτερων οικονομιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ιταλία εμφανίζει την καλύτερη επίδοση, με τον μέσο καθαρό πλούτο των νέων να διαμορφώνεται στις 53.500 ευρώ. Ακολουθεί η Γαλλία με 27.700 ευρώ, ενώ η Ισπανία βρίσκεται ελαφρώς χαμηλότερα, στα 23.700 ευρώ.
Η Γερμανία παρουσιάζει αισθητά χαμηλότερη επίδοση, καθώς ο μέσος καθαρός πλούτος των νέων περιορίζεται στις 17.600 ευρώ, δηλαδή περίπου στο ένα τρίτο του αντίστοιχου επιπέδου που καταγράφεται στην Ιταλία. Η διαφοροποίηση αυτή αναδεικνύει ότι ακόμη και μεταξύ των μεγαλύτερων οικονομιών της Ευρώπης οι συνθήκες δημιουργίας περιουσίας διαφέρουν σημαντικά.
Η Ελλάδα εξακολουθεί να βρίσκεται πολύ χαμηλά στη σχετική κατάταξη. Ο μέσος καθαρός πλούτος των ατόμων ηλικίας 16 έως 34 ετών υπολογίζεται στις 9.900 ευρώ, επίδοση που την τοποθετεί πάνω μόνο από τη Φινλανδία. Χαμηλότερες επιδόσεις από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο εμφανίζουν επίσης η Αυστρία, με 13.400 ευρώ, και η Λετονία, με 16.900 ευρώ.
Η εικόνα αυτή αποτυπώνει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι νέοι στην προσπάθειά τους να αποκτήσουν περιουσιακά στοιχεία, ιδιαίτερα σε μια περίοδο όπου το υψηλό κόστος κατοικίας, τα αυξημένα επιτόκια των προηγούμενων ετών και η περιορισμένη δυνατότητα αποταμίευσης δυσχεραίνουν ακόμη περισσότερο τη συσσώρευση πλούτου.
Η ανάλυση των στοιχείων δείχνει ότι οι μεγάλες διαφορές δεν μπορούν να αποδοθούν αποκλειστικά στην προσωπική προσπάθεια ή στις επαγγελματικές απολαβές των νέων. Στις ηλικίες κάτω των 35 ετών, η δημιουργία σημαντικής περιουσίας αποκλειστικά μέσω της εργασίας είναι συνήθως περιορισμένη.
Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν οι γονικές παροχές, οι δωρεές και οι κληρονομιές, καθώς και η δυνατότητα οικονομικής στήριξης από την οικογένεια κατά την αγορά πρώτης κατοικίας. Η πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό, η ύπαρξη σταθερού εισοδήματος, οι τιμές των ακινήτων και οι ιδιαίτερες συνθήκες κάθε αγοράς κατοικίας επηρεάζουν επίσης σημαντικά την περιουσιακή εικόνα των νέων.
Όλα αυτά συνθέτουν ένα περιβάλλον στο οποίο η οικονομική αφετηρία κάθε νέου καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από παράγοντες που υπερβαίνουν τις ατομικές αποδόσεις, εξηγώντας γιατί οι διαφορές στον καθαρό πλούτο παραμένουν τόσο έντονες μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών.
Διαβάστε ακόμη
Πιερρακάκης στο συνέδριο του Economist: Θέλουμε ένα ξεκάθαρο τεχνολογικό δόγμα στην Ευρώπη
Αν η Lacoste ήταν ηλεκτρικό αυτοκίνητο αγώνων
Γιατί τα καρπούζια της Ηλείας θεωρούνται κορυφαία στην Ευρώπη
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα