Δύο σημαντικά στοιχήματα φέρουν οι συζητήσεις των τραπεζών με τον SSM το φθινόπωρο.
Α. Το πράσινο φως να τους επιτραπεί η ελεύθερη διανομή μερίσματος χωρίς την προηγούμενη άδεια του επόπτη αναμένουν και επισήμως οι τράπεζες κατά την αξιολόγηση τους μέσω του SREP .
Ωστόσο τα πιστωτικά ιδρύματα- πιθανότατα και τα τέσσερα- φαίνεται να είναι κοντά σε αυτήν την κατάκτηση. Εφόσον το μέρισμα της χρήσης 2027, βασισμένο στα κέρδη της χρήσης του 2026, δεν θα περάσει λοιπόν από τη βάσανο της έγκρισης του SSM, θα ενισχυθεί σημαντικά η επενδυσιμότητα επί των ελληνικών τραπεζών.
Είναι νωπές οι μνήμες από την καθυστέρηση – έστω και για τυπικούς λόγους – της διανομής των μερισμάτων του 2026 από τα κέρδη του 2025, κάτι που οι τράπεζες ασφαλώς δεν επιθυμούν να δουν να επαναλαμβάνεται.
Έτσι λοιπόν, η πρόκληση τώρα, πλέον με εξυγιασμένους ισολογισμούς, είναι να δοθεί το «ελευθέρας» στις διανομές, πάνω στο οποίο όλες οι τράπεζες στην Ευρώπη στηρίζουν τη μετοχική τους εξέλιξη.
Β. Το στοίχημα της αποκλιμάκωσης του Pillar 2
Ένα από τα σημαντικότερα επόμενα στοιχήματα για τις ελληνικές συστημικές τράπεζες είναι η υποχώρηση των κεφαλαιακών απαιτήσεων του Πυλώνα 2 (P2R), καθώς το εποπτικό «premium» που εξακολουθούν να διατηρούν έναντι των ευρωπαϊκών τραπεζών παραμένει σημαντικό. Για το 2026, ο μέσος όρος των απαιτήσεων P2R των τεσσάρων συστημικών τραπεζών διαμορφώνεται περίπου στο 2,76%, επίπεδο σαφώς μεγαλύτερο του ευρωπαϊκού μέσου όρου, που κινείται στο 2,1%. Πιο συγκεκριμένα η Εθνική διαμορφώνεται στο 2,5%, η Eurobank στο 2,75% η Alpha στο 2,9% και η Πειραιώς στο 2,9%.
Η διαφορά αυτή αποτελεί σε μεγάλο βαθμό «κληρονομιά» της προηγούμενης περιόδου, όταν το ελληνικό τραπεζικό σύστημα είχε πολύ υψηλότερο πιστωτικό κίνδυνο και πολύ μεγαλύτερο όγκο μη εξυπηρετούμενων δανείων. Σήμερα, όμως, η εικόνα έχει αλλάξει δραστικά: οι δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας έχουν ενισχυθεί, τα NPEs έχουν περιοριστεί και η κερδοφορία έχει δημιουργήσει σημαντικά εσωτερικά κεφάλαια.
Το ενδιαφέρον είναι ότι σε ευρωπαϊκό επίπεδο η εποπτική χαλάρωση έχει ήδη αρχίσει να αποτυπώνεται στο Pillar 2 Guidance (P2G), το οποίο μειώθηκε μεσοσταθμικά στο 1,10% για το 2026, από 1,30% το 2025. Το ζητούμενο, επομένως, για τις ελληνικές τράπεζες είναι η βελτίωση των θεμελιωδών μεγεθών τους να μεταφραστεί σταδιακά και σε χαμηλότερες δεσμευτικές απαιτήσεις P2R.
Μια τέτοια εξέλιξη θα απελευθέρωνε κεφάλαια, ενισχύοντας τα περιθώρια για πιστωτική επέκταση, υψηλότερες διανομές και ακόμη μεγαλύτερη κεφαλαιακή αποδοτικότητα. Μια σταδιακή σύγκλιση προς τον ευρωπαϊκό μέσο όρο θα ήταν ιδιαίτερα σημαντική. Κάθε μονάδα κεφαλαίου που απελευθερώνεται από τις εποπτικές απαιτήσεις μπορεί να μεταφραστεί σε μεγαλύτερη δυνατότητα χρηματοδότησης της οικονομίας, υψηλότερες διανομές προς τους μετόχους και ακόμη καλύτερη απόδοση ιδίων κεφαλαίων. Το μεγάλο στοίχημα, επομένως, είναι η εποπτική αναγνώριση της προόδου που έχει συντελεστεί.
Τι εξετάζει το SREP
Το SREP είναι η ετήσια εποπτική αξιολόγηση που πραγματοποιεί η ΕΚΤ, μέσω του SSM, στις μεγάλες τράπεζες της Ευρωζώνης. Αποτελεί ουσιαστικά ένα συνολικό «τεστ αντοχής» της λειτουργίας και της χρηματοοικονομικής τους κατάστασης. Οι επόπτες εξετάζουν τέσσερις βασικούς άξονες: το επιχειρηματικό μοντέλο, δηλαδή τη βιωσιμότητα της κερδοφορίας, τη διακυβέρνηση και τη διαχείριση κινδύνων, την κεφαλαιακή επάρκεια απέναντι σε πιστωτικούς, αγοραίους και λειτουργικούς κινδύνους και, τέλος, τη ρευστότητα, ώστε να διαπιστωθεί αν η τράπεζα μπορεί να ανταποκριθεί σε συνθήκες έντονης πίεσης ή μαζικών εκροών καταθέσεων.
Οι τελικές απαντήσεις για τα παραπάνω ζητήματα θα δοθούν στο τέλος του έτους, όμως οι τελικές αξιολογήσεις θα ολοκληρωθούν τους δύο προσεχείς μήνες. Για κάποιες ωστόσο τράπεζες ο κύβος φαίνεται έχει ήδη ριφθεί τουλάχιστον ως προς τις διανομές, ενώ η εκτίμηση είναι πως τελικώς και οι 4 συστημικές θα λάβουν το «ελευθέρας».
Τα κεφάλαια και η ποιότητά τους
Ο μέσος δείκτης CET1 των τεσσάρων τραπεζών μειώθηκε στο 15% στο α’ εξάμηνο, από 15,5% στα τέλη του 2025. Η μέτρια αυτή μείωση αντανακλά την ισχυρή επιχειρηματική ανάπτυξη. Η οργανική παραγωγή κεφαλαίου διατηρεί μεγάλη δυναμική, με τα οργανικά κέρδη των 2,5 δισ. ευρώ του εξαμήνου να επιτρέπουν στις τράπεζες να χρηματοδοτήσουν τη νέα πιστωτική επέκταση, ύψους 8,8 δισ. ευρώ, διατηρώντας παράλληλα υψηλές αποδόσεις για τους μετόχους τους.
Ωστόσο, πολύ υψηλό ποσοστό των βασικών κεφαλαίων (CET1) αποτελείται από Αναβαλλόμενες Φορολογικές Απαιτήσεις (Deferred Tax Credits – DTC). Η εποπτική οπτική είναι πως το DTC θεωρείται «χαμηλής ποιότητας» κεφάλαιο από την ΕΚΤ, καθώς δεν αποτελεί άμεσα ρευστό χρήμα, αλλά λογιστική απαίτηση έναντι του ελληνικού Δημοσίου.
Ωστόσο, οι τράπεζες με μεγάλες ταχύτητες μειώνουν την αναβαλλόμενη φορολογία, αντικαθιστώντας την με κεφάλαια που δημιουργεί η σημαντική οργανική τους κερδοφορία. Έτσι λοιπόν, ανοίγουν διάπλατα τις πόρτες για μεταβολή της εποπτικής στάσης.
Οι τράπεζες ανεβάζουν τον πήχη στις επιστροφές προς τους μετόχους
Οι διανομές και, κυρίως, οι διανομές μετρητών αποκτούν ολοένα μεγαλύτερο βάρος στην επενδυτική εικόνα των ελληνικών τραπεζών, καθώς η ενίσχυση της κεφαλαιακής τους βάσης και η δυνατότητα παραγωγής κεφαλαίων από την ίδια τη λειτουργία τους δημιουργούν μεγαλύτερο χώρο για ανταμοιβή των μετόχων.
Το επόμενο διάστημα, επομένως, δεν θα κριθεί μόνο από την κερδοφορία, αλλά και από το πόσο από αυτήν θα επιστρέφεται στους επενδυτές, είτε με τη μορφή μερισμάτων είτε μέσω επαναγορών μετοχών.
Αυτός είναι ένας σημαντικός τρόπος για τις τράπεζες να ενισχύσουν περαιτέρω την επενδυσιμότητά τους, βγαίνοντας μπροστά για άλλη μια φορά, μετά από μια περίοδο ήδη μεγάλης επιτυχίας. Η εκτίμηση της αγοράς είναι πως οι συστημικές τράπεζες θα επιστρέψουν, κατά μέσο όρο, πάνω από το 60% των κερδών του 2026 το 2027, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για τα κέρδη του 2027 εκτιμάται περίπου στο 60% το 2028.
Η τάση που ξεχωρίζει είναι η σταδιακή μετατόπιση από τα buybacks προς τις διανομές μετρητών. Για το 2027, περίπου 53,5% των κερδών εκτιμάται ότι θα επιστραφεί μέσω cash dividend, ενώ μόλις 7% μέσω επαναγορών.
Η Alpha Bank έχει επιβεβαιώσει επίσημα τη διανομή ενδιάμεσου προμερίσματος από τα κέρδη της χρήσης 2026, με το συνολικό ποσό της ενδιάμεσης διανομής να ανέρχεται σε περίπου 124 εκατομμύρια ευρώ. Η κίνηση αυτή έρχεται ως αποτέλεσμα της ισχυρής κερδοφορίας του πρώτου εξαμήνου του 2026, με κέρδη 497,2 εκατ. ευρώ, η οποία επέτρεψε στη διοίκηση να αναβαθμίσει τις προβλέψεις της.
Για την Εθνική Τράπεζα, το ενδεχόμενο διανομής προμερίσματος για τη χρήση του 2026 βρίσκεται πλέον επίσημα «στο τραπέζι» των συζητήσεων, με τη διοίκηση να εξετάζει τις επιλογές της λόγω των εξαιρετικών οικονομικών αποτελεσμάτων. Κατά την πρόσφατη ανακοίνωση των αποτελεσμάτων του πρώτου εξαμήνου του 2026, όπου η ΕΤΕ κατέγραψε ισχυρά καθαρά κέρδη 661 εκατ. ευρώ, ο διευθύνων σύμβουλος, Παύλος Μυλωνάς, και το επιτελείο του έδωσαν το στίγμα για τις επόμενες κινήσεις.
Η Τράπεζα Πειραιώς έχει ανοίξει και επίσημα τον δρόμο για τη διανομή προμερίσματος εντός του 2026, επιβεβαιώνοντας τη δυναμική επιστροφή αξίας προς τους μετόχους της. Κατά την πρόσφατη τηλεδιάσκεψη για τα οικονομικά αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου του 2026, όπου η τράπεζα πέτυχε ιστορικό ρεκόρ κερδοφορίας με 617 εκατ. ευρώ, ο διευθύνων σύμβουλος, Χρήστος Μεγάλου, επιβεβαίωσε στους αναλυτές ότι «έρχεται προμέρισμα». Η Τράπεζα Πειραιώς έχει ήδη αρχίσει να σχηματίζει εσωτερική πρόβλεψη στα βιβλία της (accumulated accrual) για payout ratio ύψους 57% επί των κερδών της χρήσης 2026.
Κατά την πρόσφατη ανακοίνωση των οικονομικών αποτελεσμάτων του πρώτου εξαμήνου του 2026, όπου η Eurobank κατέγραψε ισχυρά καθαρά κέρδη 738 εκατ. ευρώ, ο διευθύνων σύμβουλος, Φωκίων Καραβίας, και η διοίκηση επέλεξαν να επικεντρωθούν στη συνολική αναβάθμιση των ετήσιων στόχων τους. Αντί για την τακτική του προμερίσματος, η Eurobank ακολουθεί μια πιο συγκεντρωτική προσέγγιση ανταμοιβής στο τέλος της χρήσης. Λόγω της υπεραπόδοσης του εξαμήνου, η Eurobank ανακοίνωσε ότι αναμένει πως η αύξηση των κερδών ανά μετοχή (EPS) για το 2026 θα διαμορφωθεί αρκετά πάνω από το 10%, οδηγώντας σε απόδοση επί των ενσώματων ιδίων κεφαλαίων (RoTBV) κοντά στο 17%. Αυτό σημαίνει ότι, αν και δεν δίνεται προκαταβολή (προμέρισμα) τώρα, η βάση για το τελικό μέρισμα που θα εγκριθεί την επόμενη άνοιξη μεγαλώνει σημαντικά.
Διαβάστε επίσης
Πόσο κοστίζει πραγματικά ένα data center;
Biscoff: Το μπισκοτάκι που έδιναν μαζί με τον καφέ σε μια πτήση έγινε μάρκα 1,4 δισ. ευρώ
Παρά την κρίση στη Μέση Ανατολή, οι Ισραηλινοί «ψηφίζουν» Ελλάδα – Νέα άνοδος το 2026 (πίνακας)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ