Το ημερολόγιο γράφει 2016. Κάπως όλα μοιάζουν ανέμελα, παρασυρμένα από την κουλτούρα του ίντερνετ. Το μακιγιάζ είναι υπερβολικό, τα φίλτρα παντού.

Τουλάχιστον έτσι το θυμάται σήμερα η Μάρεν Νέβνταλ, 27 ετών — και έτσι το βλέπει ξανά στις ροές της στα social media τις τελευταίες ημέρες.

Για την Ντζέρι Άλεν, επίσης 27, το 2016 ορίζεται από τους καλλιτέχνες που κυριαρχούσαν στα charts, από την Μπιγιόνσε μέχρι τον Ντρέικ και τις τελευταίες κυκλοφορίες της Ριάνα. Θυμάται επίσης τα stories στο Snapchat και ένα αξέχαστο καλοκαίρι με τους δικούς της ανθρώπους. «Όλα έμοιαζαν καινούργια, διαφορετικά, ενδιαφέροντα και διασκεδαστικά», λέει.

Η επιστροφή του 2016 στα social media

Πολλοί άνθρωποι, κυρίως στις ηλικίες των 20 και των 30, σκέφτονται έντονα το 2016 αυτές τις μέρες. Τις τελευταίες εβδομάδες, εκατομμύρια χρήστες μοιράζονται φωτογραφίες-αναδρομές εκείνης της περιόδου, πυροδοτώντας ένα από τα πρώτα viral trends του 2026.

Μαζί ήρθαν και τα memes για το πώς διάφοροι παράγοντες —οι σέπια αποχρώσεις του Instagram, τα φίλτρα-σκυλάκια του Snapchat, η μουσική— έκαναν ακόμη και τη χειρότερη μέρα του 2016 να μοιάζει με «τις καλύτερες εποχές».

Ένα μέρος της δημοφιλίας αυτής της τάσης πηγάζει από τη συνειδητοποίηση ότι το 2016 είναι ήδη μια δεκαετία πίσω — μια περίοδος όπου, όπως λέει η Νέβνταλ, οι άνθρωποι έκαναν «διασκεδαστικά, μη σοβαρά πράγματα», πριν έρθει η ενηλικίωση.

Ένα έτος μετάβασης πριν τις μεγάλες ανατροπές

Οι ειδικοί, πάντως, επισημαίνουν ότι το 2016 ήταν μια χρονιά όπου ο κόσμος βρισκόταν στο κατώφλι κοινωνικών, πολιτικών και τεχνολογικών εξελίξεων που καθορίζουν τη σημερινή ζωή. Οι ίδιες αυτές εξελίξεις —όπως η πολιτική περίοδος του Ντόναλντ Τραμπ και η άνοδος της τεχνητής νοημοσύνης— ενίσχυσαν τη νοσταλγία ακόμη και για το πρόσφατο παρελθόν.

Στο τέλος του 2016, ο κόσμος κοίταζε ήδη προς γεγονότα όπως η πρώτη προεδρική θητεία του Τραμπ και οι συνέπειες της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ μετά το δημοψήφισμα του Brexit. Λίγα χρόνια αργότερα, η πανδημία της Covid-19 θα έφερνε παγκόσμια lockdown και θα ανέτρεπε την καθημερινότητα για σχεδόν δύο χρόνια.

Η Τζανέλ Γουίλσον, καθηγήτρια Κοινωνιολογίας στο University of Minnesota-Duluth, σημειώνει ότι τότε ο κόσμος βρισκόταν «στο κατώφλι των αλλαγών, αλλά όχι ακόμη στις σκοτεινές μέρες που θα ακολουθούσαν».

«Η νοσταλγία για το 2016 σήμερα οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε όσα μεσολάβησαν από τότε», λέει, αναφερόμενη και στην άνοδο του λαϊκισμού και της πόλωσης. «Αυτές οι μεταβάσεις είναι καθοριστικές για να εξηγηθεί το φαινόμενο».

Για τη Νέβνταλ, το 2016 ήταν «πριν από πολλά από όσα αντιμετωπίζουμε σήμερα». Της άρεσε να βλέπει «πόσο αμήχανοι ήμασταν όλοι — όχι μόνο εγώ». «Έμοιαζε πιο αυθεντικό με κάποιον τρόπο», λέει, προσθέτοντας ότι σήμερα «ο κόσμος πηγαίνει προς τα κάτω».

Η Νίνα βαν Φόλκινμπουργκ, καθηγήτρια στρατηγικού μάρκετινγκ μόδας στο University of the Arts London, περιγράφει το 2016 ως την αρχή «μιας νέας παγκόσμιας τάξης» και μιας ρήξης στην εμπιστοσύνη προς τους θεσμούς. Ήταν όμως και μια εποχή δυνατοτήτων, με «μαξιμαλισμό» στα social media.

Αυτό αποτυπώθηκε στη μποέμ μόδα του Coachella, στο χαρακτηριστικό «cut crease» μακιγιάζ και στη χορευτική μουσική της εποχής. «Οι άνθρωποι ανακάλυπταν τις πλατφόρμες και τα online trends, οπότε έπαιζαν με την ταυτότητά τους», λέει. «Υπήρχε αυθεντικότητα σε αυτό».

Όταν η νοσταλγία επιταχύνεται

Η Άλεν θυμάται το 2016 ως το καλοκαίρι που η ίδια και οι φίλοι της αποφοίτησαν από το λύκειο, γνωρίζοντας ότι θα το θυμούνται για πάντα. Δέκα χρόνια αργότερα, ζώντας πλέον ξανά στην Ταϊβάν, σημειώνει ότι «συμβαίνουν πρωτόγνωρα πράγματα». «Και τα δύο μου σπίτια δεν είναι ασφαλή», λέει για τις ΗΠΑ και την Ταϊβάν. «Είναι πιο εύκολο να επιστρέφεις σε μια εποχή που ένιωθες άνετα και ασφαλής».

Τις τελευταίες ημέρες, η Νέβνταλ αποφάσισε να κρύψει τις εφαρμογές κοινωνικής δικτύωσης στο κινητό της. Η τεχνητή νοημοσύνη έπαιξε ρόλο σε αυτή την απόφαση. «Με τρομάζει που δεν μπορείς πια να ξεχωρίσεις τι είναι αληθινό», λέει.

Η αναβίωση του βινυλίου, της αλληλογραφίας και η έμφαση στην αισθητική του «χθες» δείχνουν ότι η νοσταλγία θα συνεχίσει να κυριαρχεί. «Έχουμε τόσο εύκολη πρόσβαση στο παρελθόν — ή έστω σε εκδοχές του», λέει η Γουίλσον. «Φτάσαμε στο σημείο να λέμε: ‘Θυμάσαι την περασμένη εβδομάδα; Ήταν υπέροχα’».

Διαβάστε ακόμη

Η τεχνητή νοημοσύνη μετασχηματίζει την αγορά εργασίας

NYT: Ο Τραμπ εξετάζει νέες στρατιωτικές επιλογές κατά του Ιράν – Eπιδρομές κομάντο και μυστικές επιχειρήσεις

Mega deal Sony – GIC: $3 δισ. για τη μουσική του αύριο και την εξαγορά μουσικών καταλόγων

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ