Οι επιστημονικές μελέτες αποκαλύπτουν μια πιο σύνθετη εικόνα, με αποκλίσεις ανάλογα με τη συσκευή, τη δραστηριότητα και τον σωματότυπο.
Η προπόνηση τελείωσε, οι ανάσες επανέρχονται και το βλέμμα πηγαίνει στο ρολόι: πόσες θερμίδες κάψαμε; Ένας αριθμός στην οθόνη αναλαμβάνει να συνοψίσει την προσπάθεια, να επιβεβαιώσει ότι κουραστήκαμε αρκετά, ίσως και να δικαιολογήσει κάτι παραπάνω στο επόμενο γεύμα. Η ένδειξη έχει τη γοητεία της ακρίβειας. Το ερώτημα είναι: πόση ακρίβεια κρύβεται πίσω της;
Τα ρολόγια στο μικροσκόπιο των ερευνητών
Μια μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Ιούλιο του 2026 στο PLOS One εξέτασε τέσσερα μοντέλα: Apple Watch Series 8, Garmin Forerunner 955, Samsung Galaxy Watch 5 και Fitbit Sense 2. Οι 58 συμμετέχοντες έκαναν δέκα λεπτά ποδηλασίας με εναλλαγές μέτριας και υψηλής έντασης, με πεντάλεπτη ανάπαυση πριν και μετά. Παράλληλα, οι συμμετέχοντες φορούσαν ειδικές μάσκες που μετρούσαν το οξυγόνο που κατανάλωναν και το διοξείδιο του άνθρακα που εξέπνεαν. Με βάση αυτά τα στοιχεία, οι ερευνητές υπολόγιζαν τις θερμίδες που έκαιγαν και τις συνέκριναν με τις ενδείξεις των ρολογιών.
Τα ρολόγια Apple, Garmin και Samsung έδειχναν κατά μέσο όρο ότι οι συμμετέχοντες είχαν κάψει περισσότερες θερμίδες από όσες υπολόγιζε ο εργαστηριακός εξοπλισμός. Οι ενδείξεις της Fitbit παρουσίαζαν μεγάλες διακυμάνσεις και ο μέσος όρος της φαινόταν καλύτερος όταν αφαιρούνταν οι πιο ακραίες μετρήσεις. Ανάλογα με τη συσκευή, η απόκλιση από τις εργαστηριακές μετρήσεις ήταν συνήθως της τάξης του 15%–25%, είτε προς τα πάνω είτε προς τα κάτω. Επομένως, το να αφαιρούμε κάθε φορά, για παράδειγμα, 20% από τις θερμίδες που δείχνει το ρολόι μας θα ήταν απλώς μια πρόχειρη προσαρμογή, χωρίς εγγύηση μεγαλύτερης ακρίβειας.
Όσο περισσότερο σωματικό λίπος είχαν οι συμμετέχοντες, τόσο μεγαλύτερες ήταν οι αποκλίσεις στις ενδείξεις των ρολογιών. Η έρευνα, όμως, έγινε μόνο σε ισπανόφωνους ενηλίκους που ασκούνταν σε στατικό ποδήλατο. Σε άλλες ομάδες ανθρώπων ή σε διαφορετικά είδη άσκησης, τα αποτελέσματα μπορεί να διαφέρουν.
Πού χάνεται η ακρίβεια
Το ενδιαφέρον βρίσκεται και στον τρόπο με τον οποίο παράγεται ο αριθμός. Οι θερμίδες προκύπτουν από υπολογισμούς που συνδυάζουν δεδομένα αισθητήρων. Κάθε επιμέρους ανακρίβεια μπορεί να επηρεάσει το τελικό αποτέλεσμα. Έτσι, η καλή καταγραφή των παλμών και η αξιόπιστη εκτίμηση της ενεργειακής δαπάνης αποτελούν δύο διαφορετικές τεχνικές προκλήσεις.
Στο ίδιο συμπέρασμα κατέληξε ανάλυση 82 μελετών, που δημοσιεύθηκε τον Ιανουάριο του 2026 στο npj Digital Medicine. Οι ερευνητές εξέτασαν πόσο σωστά μετρά το Apple Watch 14 διαφορετικούς δείκτες υγείας. Διαπίστωσαν ότι οι μετρήσεις των παλμών ήταν γενικά πιο ακριβείς, ενώ οι υπολογισμοί των θερμίδων συχνά απείχαν αρκετά από τις εργαστηριακές μετρήσεις.
Μια άλλη έρευνα, που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 2026 στο JMIR Formative Research, έδωσε πιο ενθαρρυντικά αποτελέσματα. Σε αυτήν, 148 υγιείς ενήλικοι φορούσαν Galaxy Watch 6 και 7 ενώ περπατούσαν και έτρεχαν εναλλάξ στον διάδρομο. Οι υπολογισμοί των θερμίδων απείχαν κατά μέσο όρο περίπου 10%–13% από τις εργαστηριακές μετρήσεις. Οι ερευνητές έκριναν ότι, στη συγκεκριμένη δοκιμή, τα ρολόγια υπολόγιζαν τις θερμίδες με μέτρια ακρίβεια.
Ακόμη και σε αυτή τη μελέτη, όμως, οι διαφορές ήταν αισθητές: οι υπολογισμοί των ρολογιών μπορούσαν να δείχνουν περίπου 62 θερμίδες λιγότερες ή 66 περισσότερες από την εργαστηριακή μέτρηση. Έτσι, ακόμη κι όταν ο μέσος όρος φαίνεται ικανοποιητικός, η ένδειξη για έναν συγκεκριμένο άνθρωπο μπορεί να απέχει αρκετά από την πραγματικότητα. Επίσης, κάθε έρευνα εξετάζει διαφορετικά ρολόγια και είδη άσκησης. Ένα ρολόι που αποδίδει σχετικά καλά στο τρέξιμο μπορεί να έχει διαφορετική ακρίβεια στην ποδηλασία ή στα βάρη.
Οι ερευνητές αναζητούν ήδη τρόπους για να βελτιώσουν αυτούς τους υπολογισμούς. Σε μελέτη που δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2025 στο Scientific Reports, ανέπτυξαν ένα πρόγραμμα που «μαθαίνει» από τις κινήσεις που καταγράφει το ρολόι, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή σε ανθρώπους με παχυσαρκία. Το δοκίμασαν σε 27 άτομα στο εργαστήριο και σε άλλα 25 στην καθημερινότητά τους. Στις εργαστηριακές δοκιμές, υπολόγιζε την ενεργειακή δαπάνη με μεγαλύτερη ακρίβεια από έντεκα άλλες μεθόδους. Στην καθημερινή χρήση, όμως, η σύγκριση έγινε με τις εκτιμήσεις μιας άλλης φορητής συσκευής, οπότε χρειάζονται επιπλέον δοκιμές για να επιβεβαιωθεί η ακρίβειά του. Η έρευνα δείχνει πάντως ότι οι υπολογισμοί μπορούν να βελτιωθούν όταν βασίζονται σε στοιχεία από ανθρώπους με διαφορετικούς σωματότυπους.
Πώς να διαβάζουμε τις ενδείξεις του ρολογιού
Υπάρχουν πάντως μερικά απλά πράγματα που μπορούμε να κάνουμε για πιο ακριβείς μετρήσεις. Η Apple, για παράδειγμα, συνιστά να έχουμε καταχωρίσει σωστά την ηλικία, το ύψος και το βάρος μας και να ενημερώνουμε αυτά τα στοιχεία όταν αλλάζουν. Το ρολόι χρειάζεται να εφαρμόζει καλά στον καρπό, χωρίς να μας σφίγγει, και να επιλέγουμε κάθε φορά το είδος άσκησης που κάνουμε. Αν τρέχουμε στον διάδρομο, επιλέγουμε τη σχετική λειτουργία.
Η εταιρεία προτείνει επίσης να περπατήσουμε ή να τρέξουμε για περίπου είκοσι λεπτά σε επίπεδο, ανοιχτό χώρο με καλή λήψη GPS, έχοντας ενεργοποιήσει την αντίστοιχη προπόνηση. Έτσι, το ρολόι «μαθαίνει» το μήκος του βήματός μας σε διαφορετικές ταχύτητες και μπορεί να υπολογίζει καλύτερα την απόσταση και τις θερμίδες.
Ακόμη και με αυτές τις ρυθμίσεις, οι θερμίδες στην οθόνη παραμένουν μια εκτίμηση. Αν το ρολόι γράφει ότι κάψαμε 400 θερμίδες, καλό είναι να αποφεύγουμε να θεωρούμε ότι μπορούμε να φάμε ακριβώς 400 επιπλέον θερμίδες. Μπορούμε να συμβουλευόμαστε τις ενδείξεις του, λαμβάνοντας υπόψη τις πιθανές αποκλίσεις και δίνοντας μεγαλύτερη σημασία στη συνέπεια της άσκησής μας.
Εξωτερική φωτογραφία: @ Onur Binay / Unsplash