Ευρώπη και επενδυτές στο κυνήγι των πολύτιμων μετάλλων

Ελένη Στεργίου

Παρά το γεγονός ότι πολλοί επιχειρηματικοί τομείς εξαρτώνται από τα πολύτιμα και τα σπάνια μέταλλα, έχει περάσει στα ψιλά γράμματα ο ευρωπαϊκός συναγερμός για την επάρκεια των ποσοτήτων. Οι αναταραχές μεταξύ Ευρώπης και Ρωσίας έχει πλήξει και αυτόν τομέα, με τις βιομηχανίες σε λίγο καιρό να εκπέμπουν SOS, αφού οι τιμές αναμένεται να αυξηθούν σε πολλά από αυτά.

Τα πολύτιμα μέταλλα είναι απαραίτητα, κυρίως, στον τομέα της ενέργειας, αλλά οι εταιρείες εξόρυξης δεν μπορούν να παράξουν αρκετά για να καλύψουν τη βιομηχανική ζήτηση, λόγω της εξάντλησης των μεταλλευμάτων, των εργατικών αναταραχών και των διακοπών ρεύματος, κυρίως στη Νότια Αφρική. Επίσης, οι κοινωνικές αντιδράσεις για την δημιουργία ορυχείων στην Ευρώπη, έχει επιδεινώσει το πρόβλημα.

Για παράδειγμα, η έλλειψη σε παλλάδιο -βασικό για την ενεργειακή βιομηχανια-το 2014 θα ξεπεράσει τις 1.000.000 ουγγιές το 2014, σύμφωνα με τους αναλυτές της BMO Capital Markets και της Citigroup. Ταυτόχρονα, το κέντρο Κέντρο Ερευνών (JRC) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχει δημοσιεύσει αρκετές εκθέσεις σχετικά με τα κρίσιμα μέταλλα που είναι άμεσα συνδεδεμένα με τον τομέα της ενέργειας και “χτυπά” το καμπανάκι του κινδύνου για μελλοντική έλλειψη σε αρκετά πολύτιμα και σπάνια, όπως είναι ο νεοδύμιο, δυσπρόσιο, ίνδιο, τελλούριο και γάλλιο.

Και από την επενδυτική σκοπιά, τα πολύτιμα μέταλλα έχουν μεγάλη σημασία. Έχουν αποδείξει ότι δίνουν καλές αποδόσεις και αποτελούν ένα ασφαλές επενδυτικό καταφύγιο, Οι παγκόσμιοι διαχειριστές, συνήθως, έχουν στο χαρτοφυλάκιο τους ένα 10% σε επενδύσεις πολύτιμων μετάλλων και συμβάλει στην διασπορά του κινδύνου.

Οι χρήσεις

Μπορεί να ακούγονται άγνωστα σε εμάς, αλλά δεν είναι καθόλου στη βιομηχανία της ενέργειας και είναι άκρως απαραίτητα για τη λειτουργία γνωστών μηχανών, συστημάτων κλπ. Για του λόγου το αληθές, το δυσπόσιο έχει υψηλές πιθανότητες να μην καλύπτει ούτε το 1/4 της ανάγκης το 2020, καθώς έχει αυξηθεί ραγδαία η χρησιμότητα και η ζήτησή του, αφού είναι απαραίτητο στην κατασκευαστική λειτουργία των υβριδικών ή ηλεκτρικών οχημάτων και στις ανεμογεννήτριες.

Το JRC συμβουλεύει τα εξής: Πρώτον να αυξηθεί η πρωτογενής παραγωγή μετάλλων στην Ευρώπη, να αντικατασταθούν τα υπό έλλειψη μέταλλα με κάποια παρόμοια και να γίνεται αναγκαστικά η ανακύκλωση των αποβλήτων που περιέχουν πολύτιμα μέταλλα.

Το Παλλάδιο “σκίζει” – Τι “βλέπουν” οι επενδυτές

Εξαιτίας των προβλέψεων για μείωση της προσφοράς του παλλαδίου κατά 2% φέτος, κάτι που θα επιδεινωθεί αν η κατάσταση με τη Ρωσία συνεχιστεί. Η μόσχα διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην τροφοδοσία προς Ευρώπη με το 40% της παγκόσμιας προσφοράς να προέρχεται από εκεί. Η τιμή σημειώνει ράλι και δεν αναμένεται να ανακοπεί, αφού από τον Ιανουάριο έχει ήδη απόδοση 30% και βρίσκεται σε υψηλά περίπου 13 ετών. Μάλιστα, για τον Αύγουστο έχει ξεπεράσει σε κέρδη όλα τα μέταλλα κατά 4%, ενώ η πλατίνα υποχώρησε κατά 2%. Από την Deutsche Bank εκτιμάται ότι θα φτάσει τα 850 δολάρια το 2015 και τα 1000 μέχρι το 2017. Επίσης, οι αναλυτές δείχνουν να έχουν προτίμηση φέτος στον κλάδο μετοχών της πλατίνας, σε σχέση με εκείνες του χρυσού, καθώς έχει αυξηθεί η βιομηχανική χρησιμότητα του μετάλλου και έχει αντικαταστήσει το κίτρινο μέταλλο. Σημειώνεται ότι η τιμή του χρυσού φέτος είναι κατά 7% πάνω και της πλατίνας κατά 4%. Επίσης, και το αλουμίνιο φαίνεται να έχει μεγάλες προοπτικές και αύξηση της ζήτησης, αφού πολλές ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες το χρησιμοποιούν, καθώς το μικρότερο βάρος, μειώνει και τη κατανάλωση καυσίμου.

Νέα “μπίζνα” η ανακύκλωση και παραγωγή ενεργειακών υλικών

Μέχρι στιγμής η ανακύκλωση δεν ήταν εντός των σχεδίων, ωστόσο έχουν ανακοινωθεί από μεγάλες ευρωπαϊκές βιομηχανίες -συμπεριλαμβανομένου και ελληνικές- η κατασκευή εγκαταστάσεων ανακύκλωσης για τα πολύτιμα μέταλλα ή την επέκταση των υφιστάμενων εγκαταστάσεων, μειώνονται έτσι και το υψηλό κόστος ενέργειας στη βιομηχανία. Τρεις τόνοι κινητών τηλεφώνων περιέχει κατά μέσο όρο ένα κιλό χρυσό, πέντε κιλό αργύρου και 150 γραμμάρια παλλαδίου! Ωστόσο, το ποσοστό ανακύκλωσης τα αυτοκίνητα είναι ακόμα μόνο περίπου 55%, ενώ από τα κινητά είναι ακόμη χειρότερα, περίπου στο 10%.

Η Umicore, ανακοίνωσε αύξηση 40% των εγκαταστάσεων ανακύκλωσης στην περιοχή της Αμβέρσας, το οποίο θα πραγματοποιηθεί το 2016 και θα επενδύσει 100 εκατομμύρια σε ένα έτος για να αυξήσει τις αποδόσεις της. Η Umicore ένας διεθνής όμιλος που δραστηριοποιείται στην τεχνολογία των υλικών και στην ανακύκλωση. Οι δραστηριότητές της επικεντρώνονται σε τέσσερις επιχειρηματικούς τομείς: Κατάλυση, ενεργειακά υλικά, Υλικά Απόδοσης και Ανακύκλωση. Έχει βιομηχανικές δραστηριότητες σε όλες τις ηπείρους και εξυπηρετεί μια παγκόσμια βάση πελατών, με κύκλο εργασιών των € 9.800.000.000 και απασχολεί σήμερα περίπου 14.000 άτομα. Πέρα από την ανακύκλωση, η εταιρεία ανακτά μέταλλα – όπως ο μόλυβδο, ο χαλκό και νικέλιο – καθώς και χρυσό, ασήμι, πλατίνα, παλλάδιο, ρόδιο, ιρίδιο, ρουθήνιο, ίνδιο, σελήνιο και τελλουρίο.

Η ειδική στα μέταλλα Boliden βάζει σε λίγους μήνες σε λειτουργία μια εγκατάσταση ανάκτησης 25 τόνων ασημιού στη Φινλανδία φέτος (επένδυση 27 εκατομμυρίων ευρώ). Είναι ο τρίτος μεγαλύτερος προμηθευτής του χαλκού στην Ευρώπη και πωλεί κυρίως Ευρωπαίους κατασκευαστές εξαρτημάτων χαλκού, όπως χονδροσύρματος και ημικατεργασμένων προϊόντων χαλκού.

Πέρυσι, Aurubis επένδυσε 50 εκατομμύρια ευρώ και κατασκεύασε μία μονάδα για την ανάκτηση πολυτίμων μετάλλων από την άνοδο της λάσπης στο Αμβούργο, η οποία μπορεί να αυξήσει την ετήσια παραγωγή χρυσού από 35 τόνους έως 50 τόνους!

Το 2013, η βελγική Nyrstar ανακοίνωσε μια επένδυση 350 εκατομμυρίων ευρώ στο αυστραλιακό χυτήριο μολύβδου Port Pirie – όπου έχει μία προηγμένη εγκατάσταση ανάκτησης μετάλλων και θα ενισχύσει τη θέση της στην Ευρώπη, επεκτάσεις και στη Γηραία Ήπειρο, με έμφαση στις ασιατικές αγορές. Η κινεζική ζήτηση για μέταλλα, όπως η πλατίνα, το παλλάδιο και το ιρίδιο θα αυξηθεί αρκετά, αφού η κινεζική αγορά φορτηγών είναι η μεγαλύτερη στον κόσμο, δεδομένου ότι παράγει ετησίως πάνω από 2 εκατομμύρια μονάδες.