«Τα πετροδολάρια είναι το μόνο νόμισμα που μυρίζει ακόμα και όταν είναι ψηφιακό.» «Το πετρέλαιο κινεί τον κόσμο. Τα πετροδολάρια αγοράζουν τον κόσμο.» «Οι αγορές δεν φοβούνται το πετρέλαιο — φοβούνται τι θα κάνουν τα πετροδολάρια μετά.»
Για δεκαετίες, τέτοιες ατάκες αποτύπωναν τον άρρηκτο δεσμό μεταξύ του πετρελαίου και του δολαρίου. Όμως, σύμφωνα με το Ερευνητικό Ινστιτούτο της Deutsche Bank, αυτή η σχέση μπορεί να πληγεί ανεπανόρθωτα από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή- φέρνοντας ακόμα και το τέλος των περίφημων «πετροδολαρίων».
Δεν είναι η πρώτη φορά που μία από τις μεγαλύτερες επενδυτικές τράπεζες της Ευρώπης αμφισβητεί την ισχύ του αμερικανικού νομίσματος. Τον Ιανουάριο, το ενημερωτικό σημείωμα του επικεφαλής στρατηγικής συναλλάγματος της Deutsche Bank, Γιώργου Σαραβέλου, για την πιθανότητα πώλησης αμερικανικών άσετ από τους Ευρωπαίους, προκάλεσε την οργή του Αμερικανού υπουργού Οικονομικών Σκοτ Μπέσετ.
Τώρα είναι η σειρά του Ερευνητικού Ινστιτούτου της Deutsche Bank και της αναλύτριας Μάλικα Σατσντέβα (Mallika Sachdeva), επικεφαλής στην ομάδα Στρατηγικής Συναλλάγματος στην Deutsche Bank στο Λονδίνο, να μιλήσουν για το «καθεστώς των πετροδολαρίων» και πώς αυτό πλήττεται από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.
Όπως υποστηρίζει, «η κυριαρχία του δολαρίου στο διασυνοριακό εμπόριο βασίζεται αναμφισβήτητα στο πετροδολάριο: το πετρέλαιο που διακινείται παγκοσμίως τιμολογείται και εκδίδεται σε δολάρια ΗΠΑ.»
Είναι ένας δεσμός που χτίστηκε το 1974, όταν η Σαουδική Αραβία συμφώνησε να τιμολογεί το πετρέλαιο σε αμερικανικά δολάρια και να επενδύσει τα έσοδα σε αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία, σε αντάλλαγμα εγγυήσεις ασφαλείας από τις ΗΠΑ.
«Τα θεμέλια του καθεστώτος των πετροδολαρίων βρίσκονταν υπό πίεση ακόμη και πριν από αυτή τη σύγκρουση» υποστηρίζει η ανάλυση .
Το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου της Μέσης Ανατολής πωλείται πλέον στην Ασία και όχι στις ΗΠΑ. Το πετρέλαιο που έχει υποστεί κυρώσεις από τη Ρωσία και το Ιράν πωλείται επίσης εκτός των γραμμών του δολαρίου.
Παράλληλα, η Σαουδική Αραβία έχει αναπτύξει δικές της αμυντικές δυνάμεις και πειραματίζεται με μορφές υποδομής πληρωμών εκτός δολαρίου, όπως το «Project mBridge».
Το Project mBridge είναι μια πρωτοβουλία της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών (BIS) σε συνεργασία με τις κεντρικές τράπεζες της Κίνας (μέσω του Digital Currency Institute της Λαϊκής Τράπεζας της Κίνας), του Χονγκ Κονγκ, της Ταϊλάνδης και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, για τη δημιουργία ενός νέου συστήματος διασυνοριακών πληρωμών με τη χρήση ψηφιακών νομισμάτων, που επιτρέπει συναλλαγές εκτός του παραδοσιακού πλαισίου του SWIFT και του δολαρίου.
Στο σχήμα προσχώρησε η Σαουδική Αραβία τον Ιούνιο του 2024, ως πλήρες μέλος, κατά τη φάση μετάβασης της πρωτοβουλίας σε λειτουργική μορφή (minimum viable product).
Από το πετροδολάριο στο πετρογουάν
Η ανάλυση του Ερευνητικού Ινστιτούτου της Deutsche Bank εκτιμά ότι η ζημία στις οικονομίες του Κόλπου από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να οδηγήσει σε πώληση των αποταμιεύσεων τους σε ξένα περιουσιακά στοιχεία που διατηρούνται κυρίως σε δολάρια.
Σε αυτό το πλαίσιο, αποκτούν ιδιαίτερη σημασία οι αναφορές ότι η διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ μπορεί να παραχωρηθεί με αντάλλαγμα πληρωμές πετρελαίου σε γιουάν.
«Η σύγκρουση θα μπορούσε να μείνει στην ιστορία ως βασικός καταλύτης για τη διάβρωση της κυριαρχίας των πετροδολαρίων και τις απαρχές του πετρογουάν» γράφει η Σατσντέβα.
Ένας μεγαλύτερος κίνδυνος για τα πετροδολάρια θα μπορούσε να προκύψει εάν ο κόσμος αρχίσει να απομακρύνεται από το παγκόσμιο εμπόριο πετρελαίου και φυσικού αερίου, προς άλλες πηγές ενέργειας, όπως οι ΑΠΕ και η πυρηνική ενέργεια.
Οι ενεργειακές επιλογές του παγκόσμιου Νότου, της Ευρώπης και της Βόρειας Ασίας θα είναι καθοριστικές για το μέλλον των πετροδολαρίων.
«Ένας κόσμος που γίνεται πιο αυτάρκης στην άμυνα και την ενέργεια θα είναι επίσης ένας κόσμος που θα διατηρεί λιγότερα αποθέματα σε δολάρια ΗΠΑ. Η τεράστια στρατηγική σημασία της Μέσης Ανατολής για τον ρόλο του δολαρίου ως παγκόσμιου αποθεματικού νομίσματος δεν πρέπει να υποτιμάται. Η τρέχουσα σύγκρουση μπορεί να είναι η τέλεια καταιγίδα για το πετροδολάριο» καταλήγει η ανάλυση.
Διαβάστε ακόμη
«Large» το ΔΝΤ για Ελλάδα: Έκπληξη για τις αντοχές, εύσημα για τις πολιτικές αλλά και συστάσεις
Online καζίνο: Πώς αλλάζει η φορολογία στα κέρδη – Τι πληρώνουν οι παίκτες από 1η Ιουλίου
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.