Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) αναμένεται να διατηρήσει αμετάβλητα τα βασικά της επιτόκια στη συνεδρίαση της Τρίτης και της Τετάρτης. Ωστόσο, ο πρόεδρός της, Κέβιν Γουόρς, βρίσκεται αντιμέτωπος με αυξανόμενες πιέσεις να προχωρήσει σύντομα σε νέα αύξηση του κόστους δανεισμού, μια κίνηση που θα μπορούσε να προκαλέσει την έντονη αντίδραση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος τον επέλεξε για τη θέση.
Οι εξελίξεις στο μέτωπο του πολέμου με το Ιράν έχουν επαναφέρει τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό, καθώς οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου κινούνται ανοδικά, αυξάνοντας το ενεργειακό κόστος και δημιουργώντας προϋποθέσεις για νέες ανατιμήσεις τους επόμενους μήνες.
Την ίδια στιγμή, οι τεράστιες επενδύσεις στις υποδομές τεχνητής νοημοσύνης (AI) ανεβάζουν το κόστος προϊόντων όπως οι φορητοί υπολογιστές, τα smartphones και η ηλεκτρική ενέργεια, ενώ οι νέοι δασμοί που επέβαλε η κυβέρνηση Τραμπ σε δεκάδες εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέο κύμα αυξήσεων τιμών.
Ο πληθωρισμός παραμένει πάνω από τον στόχο
Αρκετοί οικονομολόγοι, αναφέρει το Assosiated Press. θεωρούν ότι οι παραπάνω παράγοντες μπορεί να προκαλέσουν μόνο μια προσωρινή άνοδο των τιμών και όχι μια νέα, παρατεταμένη έκρηξη πληθωρισμού αντίστοιχη με εκείνη της περιόδου 2021-2022.
Παρ’ όλα αυτά, ο δείκτης πληθωρισμού που παρακολουθεί στενότερα η Fed παραμένει πάνω από τον στόχο του 2% για περισσότερα από πέντε χρόνια, γεγονός που καθιστά πολύ δυσκολότερο για την κεντρική τράπεζα να αγνοήσει ακόμη και βραχυπρόθεσμες πληθωριστικές πιέσεις.
Ο δομικός πληθωρισμός, που εξαιρεί τις ευμετάβλητες τιμές ενέργειας και τροφίμων, κινείται ανοδικά από τον περασμένο Δεκέμβριο και παραμένει κοντά ή πάνω από το 3% από το 2023, ενισχύοντας τις φωνές στο εσωτερικό της Fed που ζητούν νέα αύξηση επιτοκίων.
Η πρόεδρος της Fed του Ντάλας, Λόρι Λόγκαν, η οποία συμμετέχει με δικαίωμα ψήφου στην επιτροπή νομισματικής πολιτικής, δήλωσε πρόσφατα ότι: «Δυστυχώς, ο πληθωρισμός δεν φαίνεται να επιστρέφει με βιώσιμο τρόπο στο 2%. Ελαφρώς υψηλότερα επιτόκια θα εξισορροπούσαν καλύτερα τις προοπτικές».
Η σκληρή γραμμή του Γουόρς
Από την ανάληψη των καθηκόντων του τον Μάιο, ο Κέβιν Γουόρς έχει καταστήσει σαφές ότι βασική προτεραιότητά του είναι η επιστροφή του πληθωρισμού στον στόχο του 2%, αποφεύγοντας όμως να δώσει σαφείς ενδείξεις για τα επόμενα βήματα της Fed.
Σε αντίθεση με τον προκάτοχό του, Τζερόμ Πάουελ, δεν επιθυμεί να προεξοφλεί τις μελλοντικές κινήσεις της κεντρικής τράπεζας μέσω δημόσιων δηλώσεων.
Ωστόσο, στην κατάθεσή του ενώπιον του Κογκρέσου νωρίτερα μέσα στον μήνα υπογράμμισε ότι η Fed έχει «μηδενική ανοχή» απέναντι στον υψηλότερο πληθωρισμό, ενώ στην πρώτη ανακοίνωση νομισματικής πολιτικής υπό την ηγεσία του διαβεβαίωσε ότι η κεντρική τράπεζα «θα διασφαλίσει τη σταθερότητα των τιμών».
Οι τοποθετήσεις αυτές, σε συνδυασμό με την επανέναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή και την άνοδο των ενεργειακών τιμών, έχουν ήδη οδηγήσει σε αύξηση του κόστους δανεισμού.
Η απόδοση του 10ετούς αμερικανικού ομολόγου, που επηρεάζει άμεσα τα στεγαστικά δάνεια, ξεπέρασε προσωρινά το 4,7%, το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων περίπου 18 μηνών.
Οι αγορές περιμένουν πλέον πράξεις
Πρώην και νυν στελέχη της Fed εκτιμούν ότι η αυστηρή ρητορική του Γουόρς δημιουργεί πλέον προσδοκίες για συγκεκριμένες κινήσεις.
Ο πρώην πρόεδρος της Fed του Σεντ Λούις, Τζέιμς Μπούλαρντ, υποστήριξε ότι η επικοινωνιακή στρατηγική του νέου προέδρου ενίσχυσε σημαντικά την αξιοπιστία της Fed, προειδοποίησε όμως ότι οι αγορές θα απαιτήσουν πλέον αποτελέσματα και όχι μόνο δηλώσεις.
Παράλληλα, όλο και περισσότερα στελέχη της κεντρικής τράπεζας εμφανίζονται ανήσυχα για την επιμονή του πληθωρισμού.
Ο διοικητής της Fed Κρίστοφερ Γουόλερ δήλωσε στις 13 Ιουλίου ότι η κεντρική τράπεζα δεν μπορεί απλώς να περιμένει να υποχωρήσει ο πληθωρισμός από μόνος του. Όπως ανέφερε, εάν ο δομικός πληθωρισμός συνεχίσει να αυξάνεται, η επιτροπή θα πρέπει να εξετάσει αύξηση επιτοκίων στο άμεσο μέλλον.
Ανάλογη εικόνα μετέφερε και η πρόεδρος της Fed του Κλίβελαντ, Μπεθ Χάμακ, σημειώνοντας ότι για πρώτη φορά ακούει επιχειρηματίες να ζητούν υψηλότερα επιτόκια, κάτι ιδιαίτερα ασυνήθιστο, αφού παραδοσιακά οι επιχειρήσεις επιθυμούν φθηνότερο δανεισμό. Παράλληλα, όπως ανέφερε, ολοένα και περισσότεροι καταναλωτές δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες και εκφράζουν έντονη απαισιοδοξία.
Υπάρχουν και ενδείξεις αποκλιμάκωσης
Παρά το αυστηρό κλίμα, αρκετοί οικονομολόγοι επισημαίνουν ότι η εικόνα δεν είναι μονοδιάστατη.
Τα τελευταία στοιχεία έδειξαν ότι ο δομικός πληθωρισμός επιβραδύνθηκε αισθητά τον Ιούνιο, ενώ ο γενικός δείκτης υποχώρησε σημαντικά χάρη στη μείωση σχεδόν 10% στις τιμές των καυσίμων, εξέλιξη που θα μπορούσε να συνεχιστεί εφόσον επιτευχθεί μόνιμη αποκλιμάκωση της έντασης με το Ιράν.
Παράλληλα, το κόστος των ενοικίων στις ΗΠΑ αυξάνεται πλέον με πολύ πιο ήπιους ρυθμούς σε σχέση με τα χρόνια της πανδημίας.
Ο πρόεδρος της Fed της Νέας Υόρκης και αντιπρόεδρος της Επιτροπής Νομισματικής Πολιτικής, Τζον Γουίλιαμς, εκτίμησε ότι υπάρχουν πλέον ενθαρρυντικές ενδείξεις πως ο πληθωρισμός έχει κορυφωθεί και θα συνεχίσει να αποκλιμακώνεται στα επόμενα τρίμηνα. Κατά την άποψή του, οι επιπτώσεις των προηγούμενων δασμών έχουν σε μεγάλο βαθμό απορροφηθεί, ενώ ακόμη και οι νέοι δασμοί εκτιμάται ότι θα έχουν περιορισμένη επίδραση στις τιμές.
Το μεγάλο εμπόδιο παραμένει η ενέργεια
Η επανέναρξη των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή έχει, ωστόσο, ανατρέψει μέρος της αισιοδοξίας.
Η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ επέστρεψε πάνω από τα 4 δολάρια ανά γαλόνι, από επίπεδα λίγο κάτω από τα 3,80 δολάρια πριν από την εθνική εορτή της 4ης Ιουλίου.
Η εξέλιξη αυτή αναμένεται να επηρεάσει ανοδικά τον γενικό πληθωρισμό πριν από την επόμενη συνεδρίαση της Fed τον Σεπτέμβριο.
Το πρόβλημα, σύμφωνα με πολλούς αναλυτές, είναι ότι τα υψηλότερα επιτόκια μπορούν να περιορίσουν τη ζήτηση και να συγκρατήσουν τον πληθωρισμό, δεν μπορούν όμως να αυξήσουν την προσφορά πετρελαίου και φυσικού αερίου που περιορίζεται λόγω πολέμου.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της Dreyfus-Mellon, Βίνσεντ Ράινχαρτ, επισήμανε ότι η Fed καλείται να αντιμετωπίσει πληθωριστικές πιέσεις που προέρχονται κυρίως από παράγοντες τους οποίους η ίδια δεν μπορεί να επηρεάσει.
Θα αρκέσει η αυστηρή ρητορική;
Στην κατάθεσή του στο Κογκρέσο, ο Κέβιν Γουόρς υποστήριξε ότι αποστολή της Fed είναι να αποτρέψει τη μετάδοση των αυξήσεων στις τιμές της ενέργειας ή του τεχνολογικού εξοπλισμού στο σύνολο της οικονομίας.
Παραδοσιακά, αυτό θα απαιτούσε αυξήσεις επιτοκίων εφόσον διαπιστωνόταν γενικευμένη εξάπλωση του πληθωρισμού.
Ο επικεφαλής οικονομολόγος της NISA Investment Advisors, Στίβεν Ντάγκλας, εκτιμά ότι προς το παρόν η Fed επιχειρεί να επηρεάσει τις προσδοκίες των αγορών κυρίως μέσω της αυστηρής ρητορικής της, χωρίς να χρειαστεί τελικά να προχωρήσει σε νέα αύξηση επιτοκίων μέσα στο 2026.
Άλλοι οικονομολόγοι, ωστόσο, εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί.
Ο πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών και σημερινός επικεφαλής οικονομολόγος της SMBC Americas, Τζόζεφ Λαβόρνια, υποστηρίζει ότι ιστορικά ο πληθωρισμός δεν αποκλιμακώθηκε ποτέ ουσιαστικά χωρίς αποφασιστική παρέμβαση της Fed.
Όπως χαρακτηριστικά σημειώνει, «ο δομικός πληθωρισμός δεν πρόκειται να επιβραδυνθεί ως διά μαγείας».
Διαβάστε ακόμη
iPhone με τον μήνα: Η Apple εγκαινιάζει πρόγραμμα leasing από $17,99 σε συνεργασία με την Klarna
Ο Μπερνάρ Αρνό μπήκε στο X: Το ντεμπούτο του Γάλλου μεγιστάνα και το οικογενειακό θρίλερ
Mere: Οι κυρώσεις της ΕΕ «πάγωσαν» και τα 11 καταστήματα στην Ελλάδα (pic)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.