Οι εκβιαστικές πιέσεις που ασκούνται το τελευταίο διάστημα προς την ελληνική κυβέρνηση από το Eurogroup -το συμβούλιο υπουργών Οικονομικών των χωρών του ευρώ- φέρνουν στην επιφάνεια τις θεσμικές στρεβλώσεις και το δημοκρατικό έλλειμμα στην Ευρωζώνη.
Το τελευταίο διάστημα φάνηκε ότι υπάρχουν διαφορές ανάμεσα στους επιμέρους θεσμούς της Ε.Ε. Πιο θετική στάση απέναντι στην Ελλάδα κρατά η Κομισιόν, ενώ και στους κόλπους της ΕΚΤ ένα σημαντικό τμήμα της θέλει να αποφύγει πάση θυσία το λεγόμενο «ατύχημα».
Ωστόσο, κάθε φορά που τα θέματα φτάνουν στο Eurogroup, όπου το πάνω χέρι έχει ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών, τα θέματα μπλοκάρουν και η όποια πρόοδος έχει γίνει στα άλλα επίπεδα της διαπραγμάτευσης εξανεμίζεται. Συχνά, μάλιστα, υπό την καθοδήγηση του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε στο Eurogroup αναπτύσσεται μια πολιτική η οποία διαφοροποιείται ακόμα και από την κατεύθυνση που δίνει η Γερμανίδα καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ – όπως τουλάχιστον προκύπτει από τις επίσημες δηλώσεις και στον βαθμό που δεν υπάρχει ένα υπόγειο παιχνίδι πολιτικής παραπλάνησης.
Μοιάζει, δηλαδή, το Eurogroup να έχει αποκτήσει έναν σημαντικό βαθμό αυτονομίας από όλο το υπόλοιπο σύστημα της Ευρωζώνης, αλλά και από τις εθνικές κυβερνήσεις.
Οι υπουργοί Οικονομικών υλοποιούν ο καθένας την εθνική πολιτική σύμφωνα με τις οδηγίες των πρωθυπουργών τους. Είναι αλήθεια όμως, ότι στην Ευρωζώνη το συμβούλιο υπουργών Οικονομικών, λόγω του κοινού νομίσματος, έχει αποκτήσει πολύ σημαντικές αρμοδιότητες, οι οποίες αντιστοιχούν σε κάποιες από εκείνες που θα είχε ένα ευρωπαϊκό υπουργείο Οικονομικών. Η μόνη σφαίρα κοινής εξουσίας που υπάρχει σήμερα στην Ευρώπη είναι αυτή που πηγάζει από το κοινό νόμισμα, η οποία έχει εκχωρηθεί από τις εθνικές κυβερνήσεις και ασκείται από το Eurogroup. Ολοι οι υπόλοιποι τομείς πολιτικής στην Ε.Ε. ρυθμίζονται σε διακυβερνητικό επίπεδο, αλλά τα οικονομικά θέματα ρυθμίζονται αυτοτελώς και κυρίαρχα από το Eurogroup.
Οταν η Μέρκελ έλεγε προ καιρού ότι το θέμα της Ελλάδας πρέπει να ρυθμιστεί από το Eurogroup κυριολεκτούσε, αφού τυπικά ούτε οι αρχηγοί κρατών στη Σύνοδο Κορυφής θα μπορούσαν να νομοθετήσουν διαφορετικά για το θέμα (προφανώς εάν ένας υπουργός Οικονομικών εκτραπεί από την εθνική γραμμή μπορεί να απολυθεί από τον πρωθυπουργό του, αλλά αυτό είναι διαφορετικό ζήτημα).
Στην περίπτωση της Ελλάδας και των άλλων χωρών των μνημονίων η στρέβλωση είναι ακόμα μεγαλύτερη, καθώς οι αποφάσεις των υπουργών της Ευρωζώνης λαμβάνονται με βάση τις αναφορές της τρόικας, ενώ το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο απέκτησε ένα ιδιότυπο δικαίωμα βέτο μέσω της χρηματοδότησης που παρείχε. Το Eurogroup, σύμφωνα με τις συνθήκες της Ε.Ε., έχει αρμοδιότητα για δημοσιονομικά θέματα, αλλά όχι για τα εργασιακά ή τα ασφαλιστικά, τα οποία ρυθμίζονται αποκλειστικά από τις εθνικές κυβερνήσεις.
Μέσω του ΔΝΤ και των μνημονίων, όμως, πέρασαν και αποφάσεις για συνταξιοδοτικά ή εργασιακά θέματα – ουσιαστικά κατά παράβαση της ευρωπαϊκής νομιμότητας.
Πρόκειται για θεσμικά παράδοξα που οφείλονται στο ότι το κοινό νόμισμα δημιουργήθηκε πριν από την πολιτική ένωση. Η συγκρότηση της Ευρωζώνης βασίστηκε σε στρεβλούς και ατελείς θεσμούς, οι οποίοι υπό συνθήκες κρίσης εκδηλώνουν όλες τις παθογένειές τους, δεν μπορούν να τεθούν υπό δημοκρατικό έλεγχο και καταλήγουν να λειτουργούν καταστροφικά, απειλώντας τη συνοχή της Ε.Ε. – τον ίδιο το θεσμό που τους δημιούργησε, όπως το τέρας του Φρανκενστάιν στράφηκε κατά του δημιουργού του.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.