Η ήττα Τραμπ, τα γεωπολιτικά και η Τεχνητή Νοημοσύνη

Η σαρωτική επικράτηση των Δημοκρατικών στις ΗΠΑ μπορεί να μην αλλάξει άμεσα την πολιτική του ηττημένου Αμερικανού προέδρου Τραμπ, θα περιορίσει όμως σημαντικά από τον Ιανουάριο και μετά, όταν θα συγκροτηθούν με νέα σύνθεση Κογκρέσο και Γερουσία, τη δυνατότητά του να ασκεί ανεξέλεγκτος όποια πολιτική θέλει. Οι Δημοκρατικοί ήδη έχουν οργανώσει επιτροπές οι οποίες σκοπό έχουν να ανατρέψουν ορισμένες από τις εμβληματικές παρεμβάσεις του: τους δασμούς, τις φοροελαφρύνσεις για τους πλούσιους, τις περικοπές στις παροχές επισιτιστικής βοήθειας και της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, καθώς και την πολιτική αποχής από τη ρύθμιση της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Μεταξύ των στόχων των επιτροπών των Δημοκρατικών είναι και η αποκάλυψη των σκανδάλων της Προεδρίας Τραμπ και η απόδειξη ότι οι επιλογές του είχαν σκοπό το οικονομικό όφελος. Μεταξύ των ερευνών που ξεκινάνε, είναι και η εις βάθος έρευνα των πεπραγμένων της πρώην πρέσβειρας στην Ελλάδα, Γκίλφοϊλ, με την έρευνα κάθε επαφής και συναλλαγής της με επιχειρηματίες. Οι Δημοκρατικοί θεωρούν ότι τα πεπραγμένα της Γκίλφοϊλ θα προσφέρουν πολλές αποδείξεις για τον τρόπο που ασκεί διοίκηση ο Τραμπ. Αυτό βεβαίως μπορεί να έχει παρενέργειες και στην ελληνική επιχειρηματική σκηνή, αλλά και στην κυβέρνηση.

Τη στιγμή αυτή -και μετά την επικράτηση των Δημοκρατικών- δημιουργείται μια μεγάλη ένταση σε δύο μέτωπα:

Στο γεωπολιτικό μέτωπο, ουδείς μπορεί με βεβαιότητα να πει τι θα συμβεί με τον πόλεμο στο Ιράν, αλλά και με τις σχέσεις Ρωσίας – ΗΠΑ – Ευρώπης. Στο μέτωπο των αγορών, ουδείς γνωρίζει αν και πότε θα σκάσει η φούσκα των εταιρειών Τεχνητής Νοημοσύνης.

Γεωπολιτικά

Ο αντιπρόεδρος του Τραμπ, Τζέι Ντι Βανς, έσπευσε αμέσως μετά την ήττα των εκλογών να δηλώσει ότι ο πόλεμος στο Ιράν φταίει που έχασαν τις εκλογές οι Ρεπουμπλικανοί. Ο ίδιος ο Τραμπ ψέλλισε κάποια στιγμή ότι ο πόλεμος έπαιξε αρνητικό ρόλο. Ομως αυτή τη στιγμή πλησιάζει στο Ιράν το τρίτο αμερικανικό αεροπλανοφόρο, στην περιοχή βρίσκονται 75.000 Αμερικανοί στρατιώτες, ο Τραμπ έχει προειδοποιήσει τις χώρες του Κόλπου ότι επίκειται νέα επίθεση και οι Ελληνες επιχειρηματίες που εργάζονται στο Ντουμπάι εξηγούσαν προ μηνών ότι όλοι περιμένουν μια μεγάλη επίθεση τον Νοέμβριο, αφού τους προηγούμενους μήνες οι υψηλές θερμοκρασίες και η υγρασία δημιουργούσαν προβλήματα στις πολεμικές επιχειρήσεις.

Ο Τραμπ αυτή τη στιγμή μπορεί να προχωρήσει -αν θέλει, και με την επιφύλαξη της μεταβλητότητας του χαρακτήρα του- σε μια νέα ισχυρή επίθεση στο Ιράν, πράγμα που θα επηρεάσει αναμφίβολα και τις τιμές του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και άλλων εμπορευμάτων.

Με τη Ρωσία υπάρχει προσπάθεια εύρεσης μιας λύσης για τη λήξη του πολέμου της Ουκρανίας – ήδη έχει ανακοινωθεί η συνεργασία Αμερικανών και Ρώσων στα πετρέλαια και ο Τραμπ ασκεί πίεση στους Ευρωπαίους να αρχίσουν ξανά τις αγορές φυσικού αερίου από τη Ρωσία. Η Ε.Ε., απρόθυμα μεν αλλά αναγκαστικά, έχει μπει στις συζητήσεις για εύρεση λύσης στο θέμα του πολέμου στην Ουκρανία σκεπτόμενη προφανώς ότι «αν δεν είσαι στο τραπέζι, είσαι στο μενού».

Παρ’ όλα αυτά, τα οποία μπορεί να πάνε πολύ χειρότερα ή λίγο καλύτερα, το κόστος της ενέργειας, που είναι η βασική αιτία του πληθωρισμού σε ολόκληρο τον κόσμο, θα συνεχίσει να ανεβαίνει ή, στην καλύτερη περίπτωση, θα παραμείνει σε πολύ υψηλά επίπεδα. Και το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας δεν σχετίζεται μόνο με τους πολέμους και τις επιπτώσεις τους, αλλά κυρίως με τη διαρκώς αυξανόμενη ζήτηση αφενός από τα αδηφάγα Data Centers και αφετέρου επειδή ζούμε πλέον σε έναν απολύτως «ηλεκτρικό κόσμο».

Οι αγορές και το ΑΙ

Επί δεκαετίες κάποιοι κρούουν το καμπανάκι για υπερτιμημένες αγορές και για φούσκα στα χρηματιστήρια. Ομως οι αγορές συνέχισαν να ανεβαίνουν, καθώς φαίνεται ότι η ρευστότητα είναι τεράστια και δεν τελειώνει εύκολα.

Ισως όμως σήμερα να βρισκόμαστε σε ένα κρίσιμο σημείο, κυρίως εξαιτίας της αδυναμίας των εταιρειών Τεχνητής Νοημοσύνης να παράγουν αποδόσεις.

Οι «επτά υπέροχες» εταιρείες (Apple, Microsoft, Alphabet, Amazon, Nvidia, Meta, Tesla) που παράγουν την Τεχνητή Νοημοσύνη έχουν αντλήσει από τις κεφαλαιαγορές τρισεκατομμύρια δολάρια και ενώ όλοι περίμεναν ότι θα αρχίσουν να αποδίδουν οι επενδύσεις τους, ξαφνικά ανακοίνωσαν ότι θα χρειαστούν ακόμη 800 δισ. δολάρια για την αύξηση της υπολογιστικής ισχύος τους, δηλαδή τη δημιουργία ολοένα και περισσότερων Data Centers. Αυτό προκαλεί ανησυχία στους επενδυτές σχετικά με το πότε θα αρχίσουν να εισπράττουν αποδόσεις από τις επενδύσεις τους. Αυτό που τους ανησυχεί ακόμη περισσότερο είναι πως οι εταιρείες ανακοινώνουν αρνητικές χρηματικές ροές, δηλαδή λιγότερα έσοδα, ενώ ταυτόχρονα φαίνεται ότι οι κινεζικές εταιρείες ΑΙ προσφέρουν δωρεάν αυτά που οι δυτικές επιχειρήσεις προσπαθούν να χρεώσουν στους χρήστες. Το στοίχημα για τις εταιρείες ΑΙ λοιπόν είναι αν και πότε θα καταφέρουν να βγάλουν αποδόσεις για τους επενδυτές. Τη στιγμή αυτή δεν είναι ορατό κάτι τέτοιο, και αυτό ενδεχομένως να προκαλέσει σημαντική υποχώρηση στις μετοχές κάποιων από τις μεγάλες αυτές επιχειρήσεις, πράγμα που θα πυροδοτούσε γενικευμένες πωλήσεις στα χρηματιστήρια και σε άλλους κλάδους. Σημειώνεται ότι η κεφαλαιοποίηση αυτών των εταιρειών ισούται με το 1/3 της συνολικής κεφαλαιοποίησης του αμερικανικού χρηματιστηρίου, συνεπώς μια σημαντική μεταβολή της δικής τους αξίας θα προκαλούσε τεράστια επίπτωση σε όλο το χρηματιστήριο.

Ενα ακόμη ενδιαφέρον σημείο σχετικά με τις αγορές είναι ότι, όπως δήλωσε πρόσφατα ο υπουργός Οικονομικών και επικεφαλής του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης, όταν τα κράτη βγαίνουν στις αγορές ομολόγων για να αντλήσουν κεφάλαια, διαπιστώνουν ότι οι εταιρείες ΑΙ, οι οποίες επίσης άρχισαν να προσανατολίζονται στην αγορά ομολόγων, περιορίζουν σημαντικά τα διαθέσιμα που προσπαθούν να προσελκύσουν με τις εκδόσεις ομολόγων τους τα κράτη. Φαίνεται, λοιπόν, ότι η φαινομενικά αστείρευτη ρευστότητα που επενδύεται συνολικά μάλλον δεν είναι αστείρευτη.

Και μπορεί η επανάσταση που φέρνει παγκοσμίως και σε όλους τους τομείς η Τεχνητή Νοημοσύνη να μην κινδυνεύει να διακοπεί, όμως δεν αποκλείεται οι αμερικανικές εταιρείες που την αναπτύσσουν να υποστούν, έστω και προσωρινά, μεγάλες ζημιές.

Και στα δύο αυτά μέτωπα, το γεωπολιτικό και τις αγορές, οι εξελίξεις αυτή τη στιγμή είναι απρόβλεπτες.

Με αφορμή τις αμερικανικές εκλογές και τον περιορισμό των δυνατοτήτων του Τραμπ να ασκεί ανεξέλεγκτη πολιτική κατά βούληση, οι παγκόσμιες ισορροπίες τόσο στα γεωπολιτικά όσο και στις αγορές ίσως σύντομα να ανατραπούν. Και μια τέτοια ανατροπή δεν μπορεί να συμβεί χωρίς έντονες αναταράξεις στις οικονομίες τους επόμενους μήνες.