Ακούμε συνέχεια από κυβερνητικά χείλη πόσο σημαντικές αλλαγές έχουν γίνει στη Δημόσια Διοίκηση με την ένταξη των εργαλείων της ψηφιακής εποχής, στην απλοποίηση χρονοβόρων διαδικασιών έκδοσης εγγράφων και πιστοποιητικών από τους πολίτες, στην εξάλειψη των ουρών στα γκισέ των υπηρεσιών για συλλογή υπογραφών από υπάλληλο σε υπάλληλο και γενικά τη μείωση της αχρείαστης και ψυχοφθόρας γραφειοκρατίας.
Εν πολλοίς, όντως πολλές από τις αναγκαίες καθημερινές συναλλαγές του πολίτη με το Δημόσιο, έχουν απλοποιηθεί και η συγκέντρωση χαρτούρας έχει μειωθεί. Όχι πως είναι όλα πλέον αυτοματοποιημένα, αλλά εν πάση περιπτώσει είναι καλύτερα, αλλά προφανώς όχι για όλους.

Για παράδειγμα οι συμπολίτες μας, κάποιας ηλικίας που δεν έχουν εξοικείωση στο χειρισμό των κομπιούτερ, των πλατφορμών και όλων των ενεργειών που απαιτούνται για υποβολή αιτήσεων, εγγράφων, ενστάσεων, διορθώσεων λαθών ή ακόμα και την υποβολή της φορολογικής τους δήλωσης, είναι υποχρεωμένοι να χρησιμοποιούν άλλους, πιο ενταγμένους στην ψηφιακή εποχή. Κι αν δεν είναι του οικογενειακού περιβάλλοντος, υποχρεώνονται να πληρώνουν για τις υπηρεσίες αυτές, κάποιο λογιστή ή «κομπιουτερά»!

Αυτό όμως είναι το λιγότερο μιας και οι εποχές αλλάζουν με μεγάλες ταχύτητες, ο κόσμος προχωρά και οι νέες τεχνολογίες είναι μοιραίο να μπουν στις ζωές μας.
Τι γίνεται όμως στις περιπτώσεις που η ηλεκτρονική υποβολή των όποιων δικαιολογητικών, πιστοποιητικών σε κάποια δημόσια υπηρεσία στο τέλος, πρέπει κάποιος υπάλληλος να τις ελέγξει και να δώσει το οκ για την περάτωση της υπόθεσης; Ε, λοιπόν, όπου απαιτείται φυσικός έλεγχος από υπάλληλο και όχι από το λογισμικό του συστήματος, εκεί υπάρχει το πρόβλημα. Βλέπετε, ένας έξυπνος ρομποτικός τηλεφωνητής μπορεί να αντικαταστήσει μόνο κάποιες τυποποιημένες απλές οδηγίες και απαντήσεις. Ακόμα και η ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στο λογισμικό έχει πολλά κενά και δεν μπορεί να δώσει λύσεις σε πιο σύνθετες περιπτώσεις και στο τέλος μόνο ο άνθρωπος μπορεί να ξεπεράσει τα μη προβλεπόμενα στον προγραμματισμό των μηχανών.

Κι εκεί είναι που υπάρχει πρόβλημα. Προς επίρρωση, θα σας διηγηθώ εν τάχει μια περίπτωση που μου μετέφεραν και έχει να κάνει με το Κτηματολόγιο που θεωρητικά όλα γίνονται τάχιστα πλέον με το πάτημα ενός κουμπιού χωρίς τη μεσολάβηση υπαλλήλων και συναλλασσομένων.

Πριν από δυο χρόνια, ένας πολίτης αγόρασε ένα διαμέρισμα από έναν κατασκευαστή, πήρε το δάνειό του, υπέγραψε το συμβόλαιο και εγκαταστάθηκε στο νέο του σπίτι. Η συμβολαιογράφος του, υπέβαλλε ηλεκτρονικά το συμβόλαιο στο Κτηματολόγιο Αθηνών για μεταγραφή ώστε να αποκτήσει και με τη βούλα τίτλους ιδιοκτησίας. Πέρασαν λοιπόν 2 και πλέον χρόνια και αίφνης ο αγοραστής πήρε ένα μήνυμα, πως το συμβόλαιό του δεν είναι μεταγράψιμο και επομένως δεν έχει τίτλους ιδιοκτησίας. Λίγο πριν πάθει εγκεφαλικό ενημέρωσε τη συμβολαιογράφο του που έκανε όλες τις διαδικασίες, η οποία με τη σειρά της μπήκε στην πλατφόρμα του κτηματολογίου όπου διαπίστωσε ότι:
-Για το συμβόλαιο του πελάτη της δεν υπήρχε καμιά παρατήρηση. Ήταν άψογο.
-Μια άλλη συμβολαιογράφος όμως, αυτή που έκανε τη σύσταση οριζόντιας ιδιοκτησίας και τις σχετικές διορθώσεις, έκανε λάθος σε κάποια ποσοστά που αφορούσαν κοινόχρηστους χώρους και κατά συνέπεια και σωστά, θεωρήθηκε από τον υπάλληλο που έπιασε όμως μετά από 2 και πλέον χρόνια τον σχετικό φάκελο, άκυρο το εν λόγω συμβόλαιο.
-Οι παράπλευρες απώλειες είναι και όλα τα συμβόλαια των ιδιοκτητών των διαμερισμάτων που συντάχθηκαν και υποβλήθηκαν στο κτηματολόγιο, διότι υπάρχει «αιτιώδης συνάφεια»!

Και φυσικά δεν θέλω να σκεφτώ τι Γολγοθάς περιμένει όλους αυτούς που νόμιζαν πως είναι ιδιοκτήτες των σπιτιών που διαμένουν, για να διορθωθούν εξ αρχής όλα τα συμβόλαια αρχής γενομένης από τη σύσταση και την αλλαγή των χιλιοστών ενός εκάστου διαμερίσματος. Χώρια που όσοι δανείστηκαν αντιμετωπίζουν πρόβλημα με την τράπεζά τους γιατί δεν μπορούν να εγγράψουν υποθήκη στο ακίνητο που αυτή τη στιγμή είναι κυριολεκτικά στον αέρα!
Κι όλα αυτά γιατί η κατάληξη της ψηφιακής διαδρομής καταλήγει σε υπάλληλο, ο οποίος χρειάστηκε 2 χρόνια για να ελέγξει την εν λόγω οικοδομή και τα υποβληθέντα συμβόλαια με τα τοπογραφικά και τα λοιπά πιστοποιητικά που συνοδεύουν το κάθε συμβόλαιο και τώρα πρέπει να ξαναρχίσουν όλα από την αρχή.

Δεν ξέρω αν στέκει κάποια δικαιολογία στη συγκεκριμένη περίπτωση, αλλά το βέβαιο είναι πως πριν ηλεκτρονικοποιηθούν και γίνουν απρόσωπα τα πάντα, ο σχετικός έλεγχος διεκπεραιωνόταν το πολύ σε μια εβδομάδα. Μετά ταύτα, αυτοί οι ταλαίπωροι πολίτες εναντίον ποίου πρέπει να στραφούν για να βρουν το δίκιο τους; Εναντίον του υπαλλήλου, της συμβολαιογράφου που έκανε το αρχικό λάθος, της διεύθυνσης του Κτηματολογίου ή εναντίον της… πλατφόρμας;