Σε διπλωματικό θρίλερ εξελίσσονται οι διαπραγματεύσεις ΗΠ-Ιράν στη Γενεύη μετά την προσωρινή συμφωνία μετά των δύο πλευρών. Οι συνομιλίες που σχεδιάζονταν ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν στο Μπούργκενστοκ της Ελβετίας δεν θα πραγματοποιηθούν σήμερα, Παρασκευή. Η σχετική ανακοίνωση έγινε από το ελβετικό υπουργείο Εξωτερικών μετά και την αναβολή του ταξιδιού του Αντιπροέδρου των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς.

«Οι συνομιλίες που προβλέπονταν ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ιράν, το Κατάρ και το Πακιστάν αναβλήθηκαν. Η Ελβετία παραμένει διατεθειμένη να διευκολύνει αυτές τις συνομιλίες. Οι αντίστοιχες προπαρασκευαστικές εργασίες συνεχίζονται», ανακοίνωσε το ελβετικό υπουργείο Εξωτερικών, χωρίς να παράσχει κάποια διευκρίνιση σχετικά με την επόμενη ημερομηνία διεξαγωγής αυτών των συνομιλιών.

O  Τζέι Ντι Βανς δεν αναχώρησε τελικά το βράδυ της Πέμπτης για την Ελβετία προκειμένου να συμμετάσχει σε απευθείας διαπραγματεύσεις με το Ιράν, ανακοίνωσε ο Λευκός Οίκος, την ώρα που Ουάσιγκτον και Τεχεράνη εισέρχονται σε μια κρίσιμη περίοδο 60 ημερών για την επίτευξη συμφωνίας σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα και μιας πιο μόνιμης ειρηνευτικής διευθέτησης.

Ο Βανς είχε δηλώσει νωρίτερα μέσα στην ημέρα σε δημοσιογράφους ότι οι τεχνικές συνομιλίες αναμενόταν να ξεκινήσουν μέσα στο Σαββατοκύριακο και ότι ο ίδιος σχεδίαζε να μεταβεί στην Ελβετία.

Ωστόσο, εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου ανέφερε ότι οι λεπτομέρειες των διαπραγματεύσεων δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, επικαλούμενος οργανωτικές και υλικοτεχνικές δυσκολίες. Όπως διευκρίνισε, αμερικανική αντιπροσωπεία είναι έτοιμη να αναχωρήσει μόλις καταστεί εφικτό.

Την Τετάρτη, ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Ντόναλντ Τραμπ και ο Ιρανός ομόλογός του, Μασούντ Πεζεσκιάν, υπέγραψαν ενδιάμεση συμφωνία που προβλέπει τον τερματισμό του πολέμου που διαρκούσε επί μήνες και την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.

Το δύσκολο παζάρι για το πυρηνικό πρόγραμμα

Στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων βρίσκεται η προσπάθεια επίτευξης συμφωνίας για περιορισμούς στο πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, καθώς και ο τρόπος αραίωσης ή καταστροφής των αποθεμάτων ουρανίου υψηλού βαθμού εμπλουτισμού που διαθέτει το Ιράν.

Πολλοί ειδικοί σε ζητήματα πυρηνικής ενέργειας εκτιμούν ότι το χρονικό περιθώριο των 60 ημερών είναι εξαιρετικά περιορισμένο για μια τόσο σύνθετη και τεχνικά απαιτητική συμφωνία. Το κείμενο της ενδιάμεσης συμφωνίας προβλέπει πάντως τη δυνατότητα παράτασης της προθεσμίας.

Υπενθυμίζεται ότι η πυρηνική συμφωνία του 2015, την οποία ο Τραμπ είχε επικρίνει έντονα και εγκατέλειψε κατά την πρώτη του θητεία, χρειάστηκε περίπου δύο χρόνια διαπραγματεύσεων για να ολοκληρωθεί.

Καθώς οι δύο χώρες προετοιμάζονται για την επόμενη φάση των συνομιλιών, ο Τραμπ και ο Βανς επιχειρούν να αντικρούσουν τις επικρίσεις — ακόμη και από πολιτικούς συμμάχους τους — ότι το Ιράν βγήκε ενισχυμένο από τη συμφωνία.

Τα τέλη διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ

Κατά τη διάρκεια ενημέρωσης στον Λευκό Οίκο την Πέμπτη, ο Βανς υποβάθμισε τις ανησυχίες ότι το Ιράν θα μπορούσε να επιβάλει τέλη διέλευσης στα πλοία που περνούν από τα Στενά του Ορμούζ, μετατρέποντας ουσιαστικά έναν από τους σημαντικότερους διεθνείς θαλάσσιους διαδρόμους σε πηγή εσόδων για την Τεχεράνη.

«Πιστεύουμε ότι οι διεθνείς θαλάσσιες οδοί πρέπει να παραμένουν ελεύθερες από τέλη διέλευσης», δήλωσε, προσθέτοντας ότι τα κράτη της περιοχής θα πρέπει από κοινού να διαμορφώσουν ένα νέο πλαίσιο ασφάλειας για τα Στενά.

Παράλληλα, προειδοποίησε ότι χωρίς πλήρη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ δεν θα υπάρξει οριστική συμφωνία.

Πετρέλαιο: Μεγάλες διακυμάνσεις αλλά εβδομαδιαία πτώση

Οι τιμές του πετρελαίου κινήθηκαν με έντονες διακυμάνσεις την Πέμπτη, ενώ το Brent διαπραγματευόταν κοντά στα 79 δολάρια το βαρέλι τις πρώτες ώρες της Παρασκευής.

Παρά τη σημαντική αποκλιμάκωση των τελευταίων ημερών και τη συνολική πτώση περίπου 9% μέσα στην εβδομάδα, οι τιμές παραμένουν περίπου 30% υψηλότερες σε σύγκριση με τις αρχές του έτους.

Παράγοντες της αγοράς ενέργειας εκτιμούν ότι θα χρειαστούν αρκετοί μήνες, ίσως και περισσότερο, προκειμένου οι ροές πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου μέσω των Στενών του Ορμούζ να επιστρέψουν στα προπολεμικά επίπεδα.

Τραμπ: «Δεν υπάρχουν όρια στη δύναμή μου»

Σε συνέντευξή του στο Axios, ο Τραμπ, ερωτηθείς για τα διδάγματα που αποκόμισε από τη στρατιωτική επιχείρηση, απάντησε χαρακτηριστικά ότι «δεν υπάρχουν όρια».

Επανέλαβε τον ισχυρισμό του ότι οι ΗΠΑ «τους νίκησαν ολοκληρωτικά σε στρατιωτικό επίπεδο» και υποστήριξε ότι το μνημόνιο κατανόησης που υπεγράφη ισοδυναμεί «πιθανότατα με άνευ όρων παράδοση» από πλευράς Ιράν.

Παράλληλα, για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα, παραδέχθηκε ότι οι πιέσεις στην παγκόσμια αγορά ενέργειας αποτέλεσαν καθοριστικό παράγοντα για την απόφασή του να προχωρήσει στη συμφωνία.

«Δεν θα είχαμε πετρέλαιο για μήνες. Όσο πέφτουν βόμβες, τα Στενά παραμένουν κλειστά», δήλωσε, αναφερόμενος στα Στενά του Ορμούζ.

Μάλιστα προειδοποίησε ότι μια παρατεταμένη διακοπή της ναυσιπλοΐας θα μπορούσε να προκαλέσει «παγκόσμια ύφεση».

Επανεκκίνηση της ναυσιπλοΐας και επιστροφή των δεξαμενόπλοιων

Λίγες ώρες μετά την υπογραφή του μνημονίου, ο Τραμπ ανήρτησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μήνυμα με τη φράση «το πετρέλαιο ρέει», θέλοντας να υπογραμμίσει την επανέναρξη της ενεργειακής δραστηριότητας στην περιοχή.

Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) ανακοίνωσε επίσης ότι ήρε τον αποκλεισμό της θαλάσσιας κυκλοφορίας προς και από τα ιρανικά λιμάνια και τις παράκτιες περιοχές.

«Οι αμερικανικές δυνάμεις δεν παρεμποδίζουν τη διέλευση πλοίων προς ή από τα ιρανικά λιμάνια στον Περσικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν», ανέφερε σε ανακοίνωσή της.

Την ίδια ώρα, δεξαμενόπλοια που είχαν εγκλωβιστεί άρχισαν να εγκαταλείπουν τα Στενά του Ορμούζ, ενώ το Κουβέιτ ανακοίνωσε ότι θα αυξήσει σταδιακά την παραγωγή πετρελαίου.

Σύμφωνα με στοιχεία της ναυτιλιακής αγοράς, πλοία που μεταφέρουν σχεδόν 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου είτε έχουν ήδη εξέλθει από τα Στενά είτε βρίσκονται καθ’ οδόν, μεταξύ αυτών και τα πρώτα σαουδαραβικά δεξαμενόπλοια που επιστρέφουν στην περιοχή μετά την έναρξη του πολέμου πριν από περισσότερους από τρεις μήνες.

Από την πλευρά της, η Τεχεράνη ανακοίνωσε ότι η εμπορική ναυσιπλοΐα στα νότια λιμάνια της χώρας έχει επιστρέψει σε φυσιολογικούς ρυθμούς από τη Δευτέρα, σύμφωνα με το ημιεπίσημο πρακτορείο Iranian Students’ News Agency.

Διαβάστε ακόμη 

Σύνοδος Κορυφής: Οι συμμαχίες, οι ρήξεις και η μάχη των δισεκατομμυρίων για το νέο ευρωπαϊκό budget

Electronet: Τριάντα χρόνια μετά, το μοντέλο των ανεξάρτητων αντέχει

Στεγαστικό: «Παράθυρο» για πλαφόν σε ενοίκια, φθηνότερα στεγαστικά, νέα Golden Visa και μείωση ΦΠΑ

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα