Το Surat Diamond Bourse προοριζόταν να αποτελέσει την παγκόσμια μητρόπολη της βιομηχανίας των διαμαντιών. Το συγκρότημα αξίας 350 εκατομμυρίων δολαρίων στη δυτική Ινδία, με εννέα κομψούς πύργους και μεγαλύτερο εμβαδόν από το Πεντάγωνο, χτίστηκε για να φιλοξενήσει χιλιάδες εμπόρους και να αναδείξει την κυριαρχία του Surat στο παγκόσμιο εμπόριο, όπου εννέα στα δέκα διαμάντια περνούν από κοπή και γυάλισμα πριν εξαχθούν σε αγορές από το Ντουμπάι έως τη Νέα Υόρκη. Το πρόβλημα είναι ότι σήμερα παραμένει άδειο. Από το άνοιγμά του το 2023, μόνο 250 από τα 4.700 γραφεία είναι σε λειτουργία, σύμφωνα με εκπρόσωπο, ενώ η κεντρική αίθουσα, σχεδιασμένη για συναντήσεις και συμφωνίες, στέκει βουβή από κόσμο και ομιλίες. Πολλές πόρτες είναι κλειδωμένες και τα καφέ που θα φιλοξενούσαν τον κόσμο δεν έχουν καν ολοκληρωθεί. Ορισμένοι έμποροι που αγόρασαν γραφεία στο τεράστιο συγκρότημα προσπαθούν ήδη να τα πουλήσουν. Το Surat εκτείνεται σε 35,5 στρέμματα, διαθέτει 4.700 γραφεία και είναι το μεγαλύτερο συγκρότημα γραφείων στον κόσμο.
Η βιομηχανία των διαμαντιών, αξίας 80 δισεκατομμυρίων δολαρίων, βρίσκεται σε βαθιά κρίση, γράφει το Bloomberg. Για πάνω από έναν αιώνα, το εμπόριο ρέει από τα ηφαιστειακά κοιτάσματα της Ρωσίας και της Μποτσουάνα προς τις εμπορικές αίθουσες της Αμβέρσας, τα εργαστήρια κοπής και γυαλίσματος στο Surat και τα καταστήματα κοσμημάτων παγκοσμίως, δημιουργώντας πλούτο σε κάθε στάδιο της αλυσίδας. Στο κέντρο της βρισκόταν η De Beers, ο μεγαλύτερος εξορυκτικός κολοσσός διαμαντιών, που ουσιαστικά εφηύρε τη σύγχρονη βιομηχανία και διατηρούσε τον έλεγχο στην προσφορά και τις τιμές.
Οι αγοραστές κοσμημάτων προτιμούν πλέον ράβδους και νομίσματα
Όμως αυτές οι μέρες φαίνεται να ανήκουν στο παρελθόν, καθώς μια σειρά από σοκ στην αγορά μειώνουν τις τιμές σχεδόν κάθε κατηγορίας διαμαντιών. Οι Κινέζοι καταναλωτές πολυτελείας, που κάποτε αποτελούσαν τον κύριο κινητήρα ανάπτυξης, πλέον δεν αγοράζουν μαζικά. Οι κυρώσεις στις ρωσικές προμήθειες, που αντιστοιχούν περίπου στο ένα τέταρτο της παγκόσμιας παραγωγής, έχουν οδηγήσει σε δαπανηρές εναλλακτικές λύσεις. Οι ιστορικά υψηλές τιμές του χρυσού αποθαρρύνουν τις αγορές κοσμημάτων στις μεγαλύτερες αγορές καταναλωτών, καθώς οι αγοραστές προτιμούν ράβδους και νομίσματα.
Η πίεση στην αγορά εντείνεται από γεωπολιτικές εντάσεις. Οι τελευταίες συγκρούσεις, με επιθέσεις ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν, διαταράσσουν τις εμπορικές ροές και ενισχύουν τους κινδύνους πληθωρισμού, περιορίζοντας περαιτέρω τις δαπάνες για πολυτελή αγαθά. Η De Beers κατέγραψε απώλειες σχεδόν 1,5 εκατομμυρίου δολαρίων την ημέρα πέρυσι, επιβαρυμένη από διαταραχές στο εμπόριο και την ταχεία άνοδο των εργαστηριακά παραγόμενων διαμαντιών, που είναι χημικά πανομοιότυπα με τα φυσικά αλλά πολύ φθηνότερα. Στις ΗΠΑ, τα συνθετικά χρησιμοποιήθηκαν σε σχεδόν τους μισούς αρραβώνες μεταξύ Ιανουαρίου και Αυγούστου 2025, σύμφωνα με δεδομένα της BriteCo.
Η μητρική εταιρεία της De Beers, Anglo American Plc, προσπαθεί να πουλήσει τη μονάδα, έχοντας μειώσει την αξία της τρεις φορές τα τελευταία τρία χρόνια, από 9,1 δισ. δολάρια σε 2,3 δισ. δολάρια. Τον Ιανουάριο, η De Beers μείωσε τις τιμές για πετράδια άνω των τριών τετάρτων καρατιού και απέσυρε τα μικρότερα, αν και τις τελευταίες εβδομάδες παρατηρούνται πρώιμα σημάδια ανάκαμψης λόγω περιορισμένων προμηθειών. Ο αναλυτής Paul Zimnisky υπογραμμίζει ότι «τα φυσικά διαμάντια δεν μπορούν να ανταγωνιστούν σε μια αγορά που επικεντρώνεται στην χαμηλότερη τιμή».
Στην Ινδία, τα δασμολογικά μέτρα που επιβλήθηκαν πέρυσι από τον πρόεδρο των ΗΠΑ, με δασμούς έως 50% στις εξαγωγές, αποτέλεσαν το τελειωτικό πλήγμα. Στις στενές λωρίδες της Mahidharpura, 20 χιλιόμετρα από το Bourse, οι έμποροι συνεχίζουν να συγκεντρώνονται, αλλά η δραστηριότητα έχει μειωθεί αισθητά. Η ζήτηση εξαγωγών βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο δύο δεκαετιών, με τον όρο «ύφεση» να κυριαρχεί στις συζητήσεις.
Οι συνέπειες είναι παγκόσμιες. Η Μποτσουάνα, μία από τις πλουσιότερες χώρες της Αφρικής χάρη στα διαμάντια, προσπαθεί να διαφοροποιήσει την οικονομία της μετά από δύο χρόνια ύφεσης. Τα έσοδα από μεταλλεύματα προβλέπεται να πέσουν στα $733 εκατ. φέτος, λιγότερο από το μισό του ιστορικού μέσου όρου. Στην Αμβέρσα, οι εμπορικές συναλλαγές μειώθηκαν στα 19 δισ. δολάρια από 41 δισ. το 2022.
Ο Dinesh Bhai D. Patel, διαμεσολαβητής διαμαντιών στο Surat για πάνω από πέντε δεκαετίες, τονίζει ότι μετά από κάθε προηγούμενη κρίση η αγορά ανακάμπτει σε λίγους μήνες. «Αυτή τη φορά είναι διαφορετικά», λέει. «Δεν έχω ξαναδεί κάτι τέτοιο».
Η De Beers προσπαθεί να διατηρήσει τον έλεγχο μέσω του συστήματος των «Sights», με προκαθορισμένες ποσότητες και τιμές για τους επιλεγμένους πελάτες, αλλά πλέον οι επίσημες τιμές βρίσκονται υψηλότερα από εκείνες της δευτερογενούς αγοράς. Οι διαπραγματεύσεις εκτός καταλόγου, με εκπτώσεις έως 20%, αποτελούν πλέον σχεδόν το μισό των πωλήσεων, προκαλώντας δυσαρέσκεια στους πελάτες. Οι τιμές των ακατέργαστων διαμαντιών έχουν πέσει πάνω από 40% από την κορύφωση της πανδημίας, με αντίστοιχη πτώση και στα γυαλισμένα πετράδια.
Παράλληλα, οι προσπάθειες της De Beers και της ρωσικής Alrosa να περιορίσουν την προσφορά υπονομεύονται από την Άγκα, όπου η παραγωγή αυξήθηκε σχεδόν 70% πέρυσι, ξεπερνώντας τη Μποτσουάνα ως μεγαλύτερος παραγωγός στην Αφρική. Οι πωλήσεις στην αγορά, σε χαμηλότερες τιμές από τις επίσημες της De Beers, αποδυναμώνουν τις προσπάθειες ανάκαμψης.
Υπάρχουν όμως ενδείξεις σταθεροποίησης. Στη δημοπρασία του Φεβρουαρίου, η De Beers αύξησε τις τιμές για τα μεγαλύτερα πετράδια άνω των πέντε καρατίων κατά περισσότερο από 5%, σημάδι ότι η υπερπροσφορά αρχίζει να μειώνεται. Παρά τα πρώτα σημάδια ανάκαμψης, η δυσκολία παραμένει έντονη. Στο Bourse, οι αρχές έχουν φέρει ακόμη και έναν ιερέα για να ευλογήσει το συγκρότημα, με την ελπίδα να επανέλθει η δραστηριότητα.
Ο Thakarshi Bhai Lodaliya έκλεισε το εργοστάσιό του μετά την πτώση των παραγγελιών λόγω της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία το 2022, χάνοντας όλες τις οικονομίες της ζωής του. Οι κοσμηματοπώλες αγοράζουν πλέον μόνο ό,τι χρειάζονται, ενώ πολλές μονάδες παραγωγής στο Surat προσθέτουν γραμμές για εργαστηριακά παραγόμενα διαμάντια, αλλάζοντας ριζικά την αλυσίδα αξίας που απασχολεί περίπου ένα εκατομμύριο ανθρώπους στην Ινδία.
Ο Manoj Borda, δεύτερης γενιάς επιχειρηματίας διαμαντιών, επισημαίνει ότι το γραφείο του, κάποτε γεμάτο, σήμερα έχει κενές θέσεις για περίπου 800 εργαζόμενους, αφήνοντας γύρω στους 5.000 υπαλλήλους. «Θα έμενα έκπληκτος αν η αγορά ανακάμψει», λέει, περιγράφοντας την κατάσταση στην περιοχή.
Διαβάστε ακόμη
Σε ελεύθερη πτώση το ευρώ: Το χειρότερο τρίμηνο από το 2024 λόγω του ενεργειακού σοκ (γραφήματα)
Metlen: Γιατί βγαίνει κερδισμένη μέσα στην κρίση – Οι τρεις παράγοντες
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.