Επιστήμονες διαπίστωσαν ότι ένα από τα σημαντικότερα συστήματα θαλάσσιων ρευμάτων του Ατλαντικού Ωκεανού ενδέχεται να αποδυναμωθεί έως και κατά 50% μέχρι το τέλος του αιώνα — ποσοστό σημαντικά μεγαλύτερο από αυτό που προέβλεπαν πολλά κλιματικά μοντέλα μέχρι σήμερα.
Η νέα, πιο αυστηρή εκτίμηση αυξάνει την πιθανότητα ανομοιόμορφων κλιματικών μεταβολών σε διάφορες περιοχές της Ευρώπης, ακόμη και χωρίς πλήρη κατάρρευση της κυκλοφορίας των ωκεάνιων ρευμάτων.
Το συγκεκριμένο σύστημα ανακυκλοφορίας μεταφέρει θερμά επιφανειακά νερά προς τον βορρά στον Ατλαντικό και επιστρέφει ψυχρότερα βαθιά νερά προς τον νότο, αποτελώντας βασικό μηχανισμό για τη ρύθμιση του κλίματος.
Συνδυάζοντας πραγματικές ωκεανογραφικές παρατηρήσεις με προσομοιώσεις, το Πανεπιστήμιο του Μπορντό σε μελέτη του, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Science Advances», κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι πραγματικές συνθήκες στους ωκεανούς δείχνουν πολύ πιο απότομη εξασθένηση του συστήματος από ό,τι θεωρούσαν οι προηγούμενες προβλέψεις.
Το συμπέρασμα αυτό παραμένει ισχυρό ακόμη και σε σενάρια μέτριας υπερθέρμανσης του πλανήτη, στα οποία παλαιότερες προβλέψεις εκτιμούσαν πιο περιορισμένη αποδυνάμωση των ρευμάτων.
Η μεγάλη απόκλιση ανάμεσα στους μέσους όρους των κλιματικών μοντέλων και στις νέες, πιο περιορισμένες εκτιμήσεις υποδηλώνει ότι τα υπάρχοντα μοντέλα ενδέχεται να υποτιμούν συστηματικά το μέγεθος της επιβράδυνσης.
Στον Βόρειο Ατλαντικό, αυτό το σύστημα κυκλοφορίας μεταφέρει κάθε χρόνο θερμά επιφανειακά νερά προς τον βορρά και επιστρέφει ψυχρότερα βαθιά νερά προς τον νότο.
Τα θερμά νερά απελευθερώνουν θερμότητα στην ατμόσφαιρα, ενώ τα πιο αλμυρά και ψυχρά νερά κοντά στη Γροιλανδία γίνονται αρκετά πυκνά ώστε να βυθιστούν. Όταν αυτή η διαδικασία εξασθενεί, λιγότερη θερμότητα φτάνει στις βόρειες θάλασσες, προκαλώντας μεταβολές στην ατμόσφαιρα, στις καταιγίδες, στις βροχοπτώσεις και στις περιφερειακές θερμοκρασίες.
Οι μεγάλες διεθνείς κλιματικές αξιολογήσεις προβλέπουν ήδη ότι η κυκλοφορία αυτή θα εξασθενήσει μέσα στον αιώνα. Ωστόσο, μια απότομη κατάρρευση πριν από το 2100 παραμένει αβέβαιη και συνεχίζει να αποτελεί αντικείμενο επιστημονικής διαμάχης.
Πολλά κλιματικά μοντέλα έδειχναν ήδη αποδυνάμωση έως το 2100, αλλά υπήρχαν μεγάλες διαφορές στις εκτιμήσεις για το μέγεθος της πτώσης.
Η σημαντικότερη διόρθωση προήλθε από τον Νότιο Ατλαντικό, όπου τα μοντέλα συχνά εμφάνιζαν τα επιφανειακά νερά λιγότερο αλμυρά από ό,τι είναι στην πραγματικότητα.
Η εντονότερη εξασθένηση δεν σημαίνει βέβαια ότι όλες οι ευρωπαϊκές χώρες θα ψυχρανθούν το ίδιο, καθώς το κλίμα της Ευρώπης επηρεάζεται από τη θερμότητα των ωκεανών, τους ανέμους και τη γεωγραφία κάθε περιοχής.
Οι δυτικές ακτές που βρίσκονται πιο κοντά στον Βόρειο Ατλαντικό θα επηρεαστούν πιο άμεσα από τις αλλαγές στους ωκεανούς σε σχέση με τις ηπειρωτικές περιοχές, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του χειμώνα.
Ψυχρότεροι χειμώνες θα μπορούσαν να εμφανιστούν παράλληλα με θερμότερα καλοκαίρια, καθώς τα αέρια του θερμοκηπίου συνεχίζουν να παγιδεύουν θερμότητα σε ολόκληρο τον πλανήτη. Αυτό σημαίνει ότι οι αρμόδιοι για τον κλιματικό σχεδιασμό βρίσκονται αντιμέτωποι με σύνθετους κινδύνους: η συνολική υπερθέρμανση θα συνεχιστεί, ενώ τα χειμερινά καιρικά μοτίβα που επηρεάζονται από τους ωκεανούς θα γίνουν πιο δύσκολο να προβλεφθούν.
Διαβάστε ακόμη
Η Αθήνα κόμβος τεχνολογίας για τον Όμιλο Euronext στη ΝΑ Ευρώπη (pics)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα