Κάποτε, η διαφωνία σε ένα τραπέζει είχε διαφορετικό χαρακτήρα: για το ποιος θα πληρώσει τον λογαριασμό, με το «κερνάω εγώ» να αποτελεί σχεδόν ζήτημα τιμής. Για τη Γενιά Ζ, όμως, η εικόνα έχει αλλάξει ριζικά. Στην εποχή των ψηφιακών πορτοφολιών και των άμεσων μεταφορών χρημάτων, οι συζητήσεις μπορούν να φτάσουν μέχρι το τελευταίο σεντ, μετατρέποντας ακόμη και ένα μισό αβοκάντο σε αιτία σύγκρουσης.
Η τάση δεν είναι εντελώς ανεξήγητη. Οι σημερινοί νέοι ενηλικιώνονται σε μια περίοδο υψηλού κόστους ζωής, ακριβότερης διασκέδασης και δύσκολης αγοράς εργασίας. Υπό αυτές τις συνθήκες, ακόμη και ποσά που για προηγούμενες γενιές θα φαίνονταν ασήμαντα αποκτούν μεγαλύτερη βαρύτητα.
Το ζήτημα έχει λάβει τέτοιες διαστάσεις ώστε ειδικοί στην κοινωνική συμπεριφορά και το σαβουάρ βιβρ δίνουν πλέον συμβουλές για το πώς πρέπει να μοιράζονται οι λογαριασμοί χωρίς να καταστρέφονται φιλίες.
Το δείπνο γενεθλίων που κατέληξε σε λογαριασμό
Η Τζοάν Γουάνγκ βγήκε για φαγητό προκειμένου να γιορτάσει τα 24α γενέθλιά της μαζί με μια νέα φίλη. Θεωρούσε αυτονόητο ότι καθεμία θα πλήρωνε όσα είχε παραγγείλει. Ακόμη και όταν η φίλη της εμφανίστηκε τελικά μαζί με τον σύντροφό της, δεν περίμενε ότι θα δημιουργούνταν πρόβλημα.
Το ζευγάρι, ωστόσο, παρήγγειλε στρείδια και καλαμάρια, τα οποία η Τζοάν δεν μπορούσε καν να δοκιμάσει λόγω αλλεργίας στα οστρακοειδή, ενώ κατανάλωσε και δύο επιπλέον ποτά. Στο τέλος, η φίλη πλήρωσε ολόκληρο τον λογαριασμό με την κάρτα της. Λίγο αργότερα, όμως, η Τζοάν έλαβε μέσω Venmo αίτημα να καταβάλει ακριβώς το ένα τρίτο του συνολικού ποσού.
Η ίδια, σήμερα 26 ετών και μεταπτυχιακή φοιτήτρια MBA στη Wharton School του University of Pennsylvania, απάντησε εξηγώντας γιατί θεωρούσε άδικη την ισόποση μοιρασιά. Η φίλη της υποστήριξε ότι δεν τα πήγαινε καλά με τους υπολογισμούς και της έστειλε φωτογραφία της αναλυτικής απόδειξης, ώστε να υπολογίσει μόνη της τι πραγματικά της αναλογούσε.
Η συγκεκριμένη διαφωνία δεν διέλυσε τη φιλία τους. Σε άλλες περιπτώσεις, όμως, η κατάληξη είναι πολύ διαφορετική.
Λιγότερο ενοίκιο επειδή έλειπε τα Σαββατοκύριακα
Η 25χρονη Αμερικανίδα Κάθριν Γιανγκ, η οποία ζει στο Κόμπε της Ιαπωνίας, βρέθηκε αντιμέτωπη με μια ακόμη πιο περίπλοκη οικονομική διαφωνία. Έπειτα από χρόνια κατά τα οποία μοιραζόταν ισόποσα το ενοίκιο με την Ευρωπαία συγκάτοικό της, εκείνη ζήτησε ξαφνικά να πληρώνει μικρότερο μερίδιο επειδή περνούσε τα περισσότερα Σαββατοκύριακα στο Τόκιο με τον σύντροφό της.
Δεν ήθελε να εγκαταλείψει το σπίτι. Υποστήριζε απλώς ότι, εφόσον έμενε εκεί λιγότερες ημέρες, θα έπρεπε να πληρώνει λιγότερα.
Η Κάθριν δέχθηκε να αναλάβει εξ ολοκλήρου το κόστος των λογαριασμών κοινής ωφέλειας για τις ημέρες που η συγκάτοικος απουσίαζε. Δεν μπορούσε, όμως, να αποδεχθεί τη μείωση του ενοικίου της, καθώς αυτό θα σήμαινε ότι η ίδια θα έπρεπε να καλύψει τη διαφορά.
Οι δύο γυναίκες δεν κατάφεραν να συμφωνήσουν και η σχέση τους επιδεινώθηκε, με συνεχείς καβγάδες και μηνύματα γεμάτα αιχμές. Η Κάθριν παραδέχθηκε ότι κάποια στιγμή έχασε την ψυχραιμία της και την εξύβρισε. Με το μισθωτήριο να πλησιάζει πλέον στη λήξη του, θεωρεί ότι το πρόβλημα θα λυθεί από μόνο του.
Από το Venmo μέχρι το μισό αβοκάντο
Για τη Gen Z, η οποία μεγάλωσε χρησιμοποιώντας Venmo, Zelle και άλλες εφαρμογές άμεσης μεταφοράς χρημάτων, η απόλυτη ακρίβεια στη μοιρασιά των εξόδων έχει γίνει μέρος της καθημερινότητας.
Μελέτη της LendingTree το 2021 έδειξε ότι οι εκπρόσωποι αυτής της γενιάς είναι πιθανότερο από οποιαδήποτε άλλη ηλικιακή ομάδα να βρίσκονται στη θέση εκείνου στον οποίο κάποιος χρωστά χρήματα. Αντίστοιχα, έρευνα της Zelle τον Ιούνιο έδειξε ότι το 76% της Gen Z δεν είχε λάβει ποτέ ολόκληρο το ποσό που του όφειλαν, αφού είχε προκαταβάλει χρήματα για ομαδικό ταξίδι.
Οι εφαρμογές έκαναν τις συναλλαγές ευκολότερες, αλλά δημιούργησαν ταυτόχρονα τη δυνατότητα να υπολογίζεται μια οφειλή με ακρίβεια μέχρι τελευταίου σεντ. Ένα ποτό, ένα σφηνάκι ή μερικές μπουκιές μπορούν πλέον να μετατραπούν σε ξεχωριστή χρέωση.
Η τεχνολογία, όμως, δεν μπορεί να λύσει το κοινωνικό και ηθικό κομμάτι της συναλλαγής. Έτσι, μια διαδικασία που θα έπρεπε να διαρκεί λίγα δευτερόλεπτα μπορεί να εξελιχθεί σε εβδομάδες υπενθυμίσεων, διαπραγματεύσεων και, σε ορισμένες περιπτώσεις, συγκρούσεων.
Η ειδικός σε θέματα κοινωνικής και επιχειρηματικής συμπεριφοράς Μάικα Μάιερ θεωρεί ότι πολλά προβλήματα θα αποφεύγονταν εάν οι παρέες συζητούσαν εξαρχής πώς πρόκειται να μοιραστούν τα έξοδα. Κάθε άνθρωπος και κάθε προϋπολογισμός είναι διαφορετικός, επισημαίνει, επομένως μια ξεκάθαρη συμφωνία πριν από την πληρωμή μπορεί να περιορίσει σημαντικά την αμηχανία.
Το πρόβλημα είναι ότι λίγοι μιλούν ανοιχτά για τις οικονομικές τους προσδοκίες. Η προσπάθεια απόλυτης ακρίβειας μπορεί έτσι να φτάσει στα όρια της υπερβολής.
Έκθεση της CashApp για τις καταναλωτικές συνήθειες της Gen Z το 2024 χρησιμοποίησε μάλιστα τον όρο «Tab Tyrant» ή «Τύραννος του Λογαριασμού», περιγράφοντας εκείνον που απαιτεί με ακραία σχολαστικότητα να του επιστραφεί κάθε ποσό.
Η 24χρονη Έμιλι Όσμπορν θυμάται χαρακτηριστικά ότι στα φοιτητικά της χρόνια μια συγκάτοικός της ζήτησε από άλλη κοπέλα να της επιστρέψει 25 σεντς, επειδή είχε φάει μισό αβοκάντο από το κοινόχρηστο ψυγείο.
Τέτοιες απαιτήσεις προκαλούν ακόμη μεγαλύτερη ενόχληση όταν προέρχονται από οικονομικά εύπορους φίλους. Για πολλούς, είναι δύσκολο να κατανοήσουν γιατί κάποιος με οικονομική άνεση επιμένει στην επιστροφή ενός σχεδόν αμελητέου ποσού.
Η Μάιερ, ωστόσο, διαφωνεί με αυτή τη λογική. Κατά την άποψή της, κανένα ποσό δεν είναι τόσο μικρό ώστε να μην μπορεί κάποιος να ζητήσει την επιστροφή του. Αν ένας φίλος θεωρεί ένα ποσό αρκετά σημαντικό ώστε να το διεκδικήσει, τότε ο άλλος θα πρέπει να το αντιμετωπίσει με την ίδια σοβαρότητα και να το επιστρέψει.
Το ύψος του εισοδήματος ή η οικονομική κατάσταση του άλλου, υποστηρίζει, δεν πρέπει να αποτελεί κριτήριο. Άλλωστε, το πραγματικό ζήτημα πίσω από τους λογαριασμούς της Gen Z φαίνεται ότι δεν είναι μόνο τα χρήματα. Είναι τα όρια, η δικαιοσύνη και οι διαφορετικές αντιλήψεις για το τι χρωστά ο ένας στον άλλον μέσα σε μια φιλία.
Διαβάστε ακόμη
Τουρισμός για Oλους 2026-2027: Ανακοινώθηκαν τα αποτελέσματα της πρώτης φάσης
Μύκονος: Το ημερολόγιο «πρόδωσε» περίπτερο – Στο φως αποδείξεις 90.000 ευρώ που δεν εκδόθηκαν
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ