Οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να επαναλειτουργήσουν μια στρατιωτική βάση της εποχής του Ψυχρού Πολέμου στη νότια Γροιλανδία και να αναπτύξουν δυνάμεις σε στρατιωτικό φυλάκιο στα ανατολικά του νησιού, στο πλαίσιο ευρύτερης συμφωνίας για την ασφάλεια της Αρκτικής που αναμένεται να υπογράψουν την Τρίτη οι ΗΠΑ, η Δανία και η Γροιλανδία .
Πρόκειται για τις εγκαταστάσεις στο Ναρσαρσουάκ, όπου σήμερα κατοικούν μόλις μερικές δεκάδες άνθρωποι, και στο Μέστερσβιγκ, στρατιωτικό φυλάκιο που χρησιμοποιείται από την Sirius Patrol, ειδική μονάδα των δανικών ενόπλων δυνάμεων, σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται το Reuters.
Το Ναρσαρσουάκ φιλοξενούσε την αμερικανική βάση Bluie West One, την οποία οι ΗΠΑ έκλεισαν τη δεκαετία του 1950. Το Μέστερσβιγκ βρίσκεται σήμερα υπό τη διαχείριση της δανικής περιπόλου με έλκηθρα σκύλων, η οποία επιχειρεί στην απομακρυσμένη ανατολική Γροιλανδία.
Οι ακριβείς όροι της συμφωνίας δεν έχουν ακόμη δημοσιοποιηθεί και ενδέχεται να οριστικοποιηθούν μόλις υπογραφεί από τις τρεις κυβερνήσεις στη Νέα Υόρκη, στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ.
Η νέα στρατιωτική αρχιτεκτονική στην Αρκτική
Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την περασμένη Παρασκευή ότι ΗΠΑ, Δανία και Γροιλανδία κατέληξαν σε συμφωνία για την ασφάλεια του νησιού, υποστηρίζοντας ότι αυτή θα προσφέρει στην Ουάσιγκτον «μόνιμο έλεγχο» σε ζητήματα ασφάλειας και άλλες ανάγκες της Γροιλανδίας.
Η συμφωνία έρχεται έπειτα από μήνες πιέσεων του Τραμπ για μεγαλύτερο αμερικανικό έλεγχο στη Γροιλανδία. Ο Αμερικανός Πρόεδρος έχει κατά καιρούς αρνηθεί να αποκλείσει ακόμη και τη χρήση οικονομικής ή στρατιωτικής ισχύος για την απόκτηση του ημιαυτόνομου δανικού εδάφους, προκαλώντας αντιδράσεις στη Γροιλανδία και ένταση στις σχέσεις μεταξύ συμμάχων του ΝΑΤΟ.
Η Γροιλανδία έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι «δεν είναι προς πώληση», ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε καταδικάσει την αμερικανική πίεση για την απόκτηση του νησιού.
Παρά τις προηγούμενες εντάσεις, ο Τραμπ δήλωσε την Παρασκευή ότι θεωρεί πως η νέα συμφωνία αντιμετωπίζει «όλες τις πολλές ανησυχίες» των ΗΠΑ, χωρίς κόστος για την αμερικανική πλευρά.
Η κυβέρνηση της Γροιλανδίας υποστήριξε ότι η συμφωνία θα ενισχύσει την ασφάλεια της ίδιας, της Δανίας, των ΗΠΑ και συνολικά της Δυτικής συμμαχίας. Η Πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, τόνισε επίσης ότι η συμφωνία αναγνωρίζει την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Βασιλείου της Δανίας, καθώς και το δικαίωμα του λαού της Γροιλανδίας στην αυτοδιάθεση.
Στο στόχαστρο Ρωσία και Κίνα
Στο ευρύτερο πλαίσιο της συμφωνίας, οι χώρες που δεν ανήκουν στο ΝΑΤΟ, με ιδιαίτερη αναφορά στη Ρωσία και την Κίνα, θα εμποδίζονται να αποκτήσουν στρατιωτικό αποτύπωμα στη Γροιλανδία.
Παράλληλα, προβλέπεται περιορισμός ευαίσθητων επενδύσεων από χώρες εκτός της συμμαχίας στους τομείς των κρίσιμων ορυκτών και της εξόρυξης.
Η γεωπολιτική σημασία της Γροιλανδίας έχει αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, καθώς η υποχώρηση των πάγων δημιουργεί νέες θαλάσσιες διαδρομές και διευκολύνει την πρόσβαση σε σημαντικά κοιτάσματα ορυκτών στην Αρκτική. Η εξέλιξη αυτή έχει οδηγήσει τις ΗΠΑ, τη Ρωσία και την Κίνα σε προσπάθειες ενίσχυσης της παρουσίας τους στην περιοχή.
Τη Δευτέρα, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, κάλεσε τους συμμάχους της Αρκτικής, μεταξύ των οποίων ο Καναδάς, η Δανία, η Γροιλανδία, η Νορβηγία και η Σουηδία, να αυξήσουν τις αμυντικές δαπάνες τους στην περιοχή. Παράλληλα, έδωσε έμφαση στην ανάπτυξη αυτόνομων στρατιωτικών και οικονομικών δυνατοτήτων και στη χρηματοδότηση κρίσιμων υποδομών.
Από τις 17 βάσεις του Ψυχρού Πολέμου στη μία ενεργή
Η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία έχει βαθιές ρίζες στον Ψυχρό Πόλεμο. Τότε οι ΗΠΑ διατηρούσαν στο νησί 17 στρατιωτικές εγκαταστάσεις και περισσότερους από 10.000 στρατιωτικούς.
Σήμερα έχει απομείνει μία ενεργή αμερικανική βάση, η Pituffik Space Base, όπου υπηρετούν περίπου 150 Αμερικανοί στρατιωτικοί.
Η επαναφορά αμερικανικών εγκαταστάσεων στη Γροιλανδία θα σηματοδοτούσε, επομένως, σημαντική διεύρυνση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην Αρκτική, σε μια περίοδο κατά την οποία η περιοχή αποκτά ολοένα μεγαλύτερη στρατηγική σημασία.
Διαβάστε ακόμη
Το ρεύμα καίει νοικοκυριά και επιχειρήσεις πριν μπει ο χειμώνας
Με πιστωτικές και δανεικά πληρώνουν λογαριασμούς 6 στους 10 Ελληνες
Η μεγάλη στροφή της ΕΚΤ στα ψηφιακά ομόλογα (πίνακας)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ