Ένας πρώην εργαζόμενος της Samsung Electronics, ο οποίος στη συνέχεια προσλήφθηκε από την κινεζική εταιρεία κατασκευής μικροτσίπ μνήμης ChangXin Memory Technologies (CXMT), καταδικάστηκε στις 22 Οκτωβρίου από το Ανώτατο Δικαστήριο της Σεούλ σε πέντε χρόνια φυλάκισης, καθώς κρίθηκε ένοχος για τη διαρροή τεχνολογικών πληροφοριών της Samsung.
Η ποινή του μειώθηκε από τα επτά χρόνια φυλάκισης που του είχαν επιβληθεί πρωτόδικα, τον Απρίλιο. Ο ίδιος είχε προσληφθεί από την CXMT το 2016.
Η υπόθεση αυτή αναδεικνύει τον ολοένα εντονότερο ανταγωνισμό για την απόκτηση τεχνογνωσίας στον κλάδο των ημιαγωγών. Καθώς οι κινεζικές εταιρείες κατασκευής μικροτσίπ πλησιάζουν τεχνολογικά τους ήδη καθιερωμένους ανταγωνιστές τους, εντείνεται και η προσπάθειά τους να προσελκύσουν έμπειρους μηχανικούς υψηλής εξειδίκευσης. Ωστόσο, η πρακτική αυτή δημιουργεί όλο και μεγαλύτερες προκλήσεις για τις εταιρείες που επιδιώκουν να προστατεύσουν την τεχνογνωσία και τα εμπορικά τους απόρρητα.
Αντίστοιχη υπόθεση σημειώθηκε το 2023, όταν δικαστήριο της Νότιας Κορέας έκανε δεκτό το αίτημα της Samsung να εμποδίσει την πρόσληψη ενός πρώην ερευνητή της στον τομέα των μνημών DRAM από την αμερικανική ανταγωνίστρια εταιρεία Micron. Σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας JoongAng Ilbo, το δικαστήριο έκρινε ότι η διετής ρήτρα μη ανταγωνισμού που ίσχυε για τον συγκεκριμένο εργαζόμενο δεν ήταν υπερβολική, αλλά αποτελούσε αναγκαίο μέτρο για την προστασία της τεχνολογίας και των επιχειρηματικών πληροφοριών της Samsung.
Μείωση του τεχνολογικού χάσματος
Πριν από περίπου δέκα χρόνια, οι κινεζικές εταιρείες κατασκευής μικροτσίπ μνήμης δεν αποτελούσαν τη βασική ανησυχία της Samsung όσον αφορά την απώλεια έμπειρου και εξειδικευμένου προσωπικού.
«Εκείνη την περίοδο, η Samsung ανησυχούσε περισσότερο για τους εργαζομένους που αποχωρούσαν προκειμένου να εργαστούν σε ήδη εδραιωμένους ανταγωνιστές, όπως η SK Hynix και η Micron», ανέφερε πρώην εργαζόμενος της Samsung, ο οποίος ζήτησε να διατηρήσει την ανωνυμία του, καθώς οι πληροφορίες που έδωσε ήταν εμπιστευτικές.
Σύμφωνα με τον ίδιο, «η Samsung παρακολουθούσε σε ποιες εταιρείες κατέληγαν ορισμένοι από τους εργαζομένους που αποχωρούσαν». Με αυτόν τον τρόπο, επιδίωκε να στείλει ένα σαφές μήνυμα στο υπόλοιπο προσωπικό ότι η μετακίνησή τους σε ανταγωνιστικές εταιρείες δεν θα ήταν εύκολη υπόθεση.
Παράλληλα, στο πλαίσιο των συμβάσεων εργασίας, η εταιρεία προέβλεπε ρήτρες μη ανταγωνισμού, οι οποίες απαγόρευαν στους εργαζομένους να προσληφθούν από ανταγωνιστικές επιχειρήσεις για διάστημα δύο ετών μετά την αποχώρησή τους. Εκτιμάται, μάλιστα, ότι οι ανώτεροι εργαζόμενοι με ιδιαίτερα σημαντική τεχνική κατάρτιση και εξειδίκευση βρίσκονταν υπό ακόμη αυστηρότερη παρακολούθηση.
Ωστόσο, οι ανησυχίες της Samsung δεν περιορίζονταν μόνο στις αποχωρήσεις μεμονωμένων εργαζομένων.
«Το ζήτημα δεν ήταν απλώς η αποχώρηση ενός εργαζομένου. Η Samsung επιδίωκε να στείλει ένα σαφές μήνυμα σε όσους παρέμεναν στην εταιρεία, δείχνοντας ότι η μετάβασή τους σε μια ανταγωνιστική επιχείρηση δεν θα ήταν εύκολη», ανέφερε ο πρώην εργαζόμενος.
Την ίδια στιγμή, οι κινεζικές εταιρείες ημιαγωγών προσπαθούν να μειώσουν την τεχνολογική τους υστέρηση, προσελκύοντας έμπειρους μηχανικούς από το εξωτερικό. «Για να το πετύχουν, τους προσφέρουν ιδιαίτερα υψηλές αμοιβές, δικαιώματα αγοράς μετοχών, παροχές στέγασης, καθώς και υποστήριξη για τις οικογένειές τους», σύμφωνα με την Τζέονγκκου Τσόι, ανώτερη αναλύτρια της Counterpoint Research.
«Η εμπειρία και οι εξειδικευμένες γνώσεις αυτών των μηχανικών έχουν βοηθήσει τις κινεζικές εταιρείες να ξεπεράσουν σημαντικές τεχνικές δυσκολίες. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς οι περιορισμοί που έχουν επιβάλει οι ΗΠΑ στις εξαγωγές έχουν περιορίσει την πρόσβαση της Κίνας σε προηγμένο εξοπλισμό για την κατασκευή μικροτσίπ», όπως εξήγησε η Τσόι.
Όπως σημείωσε, οι κινεζικές εταιρείες κατασκευής μικροτσίπ, οι οποίες μέχρι πριν από λίγα χρόνια θεωρούνταν ότι δύσκολα θα μπορούσαν να ανταγωνιστούν τους μεγάλους κατασκευαστές του κλάδου, «αποτελούν πλέον σημαντικούς ανταγωνιστές».
Σύμφωνα με την έκθεση «Memory Tracker» της Counterpoint για το δεύτερο τρίμηνο του 2026, η CXMT αναμένεται να κατέχει το 10% των παγκόσμιων εσόδων από την αγορά μνημών DRAM.
«Από την πλευρά τους, οι μεγάλοι κατασκευαστές μικροτσίπ λαμβάνουν αυστηρότερα μέτρα για την προστασία της τεχνογνωσίας και των εμπιστευτικών πληροφοριών τους. Παράλληλα, βελτιώνουν τις αμοιβές και τις παροχές που προσφέρουν, προκειμένου να κρατήσουν κοντά τους μηχανικούς με τις πιο σημαντικές γνώσεις και εμπειρία», σύμφωνα με την Τσόι.
Παράλληλα, η Νότια Κορέα έχει χαρακτηρίσει ορισμένες τεχνολογίες παραγωγής ημιαγωγών ως «Εθνικές Βασικές Τεχνολογίες», προβλέποντας αυστηρότερες κυρώσεις για όσους αποκαλύπτουν ή διαρρέουν σχετικές πληροφορίες χωρίς άδεια, σύμφωνα με το CNBC.
Η δικαστική αντιπαράθεση γύρω από την προστασία της τεχνογνωσίας αναμένεται να ενταθεί, καθώς οι κινεζικές εταιρείες κατασκευής τσιπ μνήμης επεκτείνουν τις δραστηριότητές τους και εκτός της εγχώριας αγοράς.
«Θεωρώ ότι, όταν οι κινεζικές εταιρείες αρχίσουν να δραστηριοποιούνται πιο έντονα στις διεθνείς αγορές και να αυξάνουν τις εξαγωγές τους, θα δοθεί ακόμη μεγαλύτερη έμφαση στην προστασία των εμπορικών απορρήτων, αλλά και σε ζητήματα πνευματικής ιδιοκτησίας και νομικής προστασίας», δήλωσε η Τσόι.
Προστασία της τεχνογνωσίας και των εμπορικών απορρήτων
Καθώς ο ανταγωνισμός στον κλάδο των ημιαγωγών εντείνεται, όλο και μεγαλύτερη σημασία αποκτά η προστασία της τεχνογνωσίας που αποκτούν οι μηχανικοί μέσα από την εργασία τους σε σύνθετες διαδικασίες παραγωγής.
Στην Ταϊβάν, όπου βρίσκεται η έδρα της TSMC, της μεγαλύτερης εταιρείας παγκοσμίως που κατασκευάζει μικροτσίπ για λογαριασμό άλλων επιχειρήσεων, η προστασία των εμπορικών απορρήτων έχει αποκτήσει ιδιαίτερη σημασία, παράλληλα με τον ολοένα σημαντικότερο ρόλο της βιομηχανίας ημιαγωγών.
Ο Τζέιμι Τζ. Γιανγκ, εταίρος της δικηγορικής εταιρείας Innovatus Law και ειδικός σε θέματα ανταγωνισμού και πνευματικής ιδιοκτησίας, εξήγησε ότι στην Ταϊβάν οι συμφωνίες μη ανταγωνισμού που ισχύουν μετά την αποχώρηση ενός εργαζομένου «δεν μπορούν να ξεπερνούν σε διάρκεια τα δύο χρόνια». Επιπλέον, οι εργοδότες υποχρεούνται να καταβάλλουν στους πρώην εργαζομένους τους αποζημίωση, «η οποία πρέπει να αντιστοιχεί τουλάχιστον στο μισό του μέσου μηνιαίου μισθού τους για όλο το διάστημα κατά το οποίο ισχύει ο συγκεκριμένος περιορισμός», πρόσθεσε ο ίδιος.
Ο Γιανγκ επισήμανε, επίσης, ότι η πολυπλοκότητα της παραγωγής ημιαγωγών καθιστά εξαιρετικά δύσκολο για έναν μεμονωμένο μηχανικό να διαθέτει όλες τις απαραίτητες γνώσεις ώστε να μπορέσει να αναπαράγει ολόκληρη τη διαδικασία παραγωγής σε μια άλλη εταιρεία.
«Είναι εξαιρετικά απίθανο ένα και μόνο άτομο να γνωρίζει αρκετά ώστε να μπορέσει να αναπαράγει ολόκληρη τη γραμμή παραγωγής σε κάποια άλλη εταιρεία», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Όπως πρόσθεσε, «οι μετακινήσεις εξειδικευμένων μηχανικών από τη μία εταιρεία ημιαγωγών στην άλλη ενδέχεται να αυξηθούν, καθώς οι επιχειρήσεις ανταγωνίζονται όλο και πιο έντονα για την προσέλκυση των καλύτερων επαγγελματιών του κλάδου. Παράλληλα, αναμένεται να αυξηθούν και οι δικαστικές διαμάχες σχετικά με την προστασία των εμπορικών απορρήτων, καθώς οι εταιρείες προσπαθούν να διαφυλάξουν την τεχνογνωσία που τους δίνει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα».
Οι δυσκολίες, ωστόσο, δεν περιορίζονται μόνο στην Ταϊβάν.
Στη Σιγκαπούρη, ο Ζεχαρία Τσαν, εταίρος στο δικηγορικό γραφείο Lee & Lee, εξήγησε ότι η προστασία των εμπορικών απορρήτων «αποτελεί ιδιαίτερη πρόκληση στον κλάδο των ημιαγωγών, καθώς η πολύτιμη τεχνογνωσία των εταιρειών συχνά αφορά εξειδικευμένες τεχνικές και μεθόδους παραγωγής, οι οποίες δεν είναι ορατές ή εύκολα αναγνωρίσιμες».
«Παράλληλα, είναι δύσκολο να αποδειχθεί ότι μια ανταγωνιστική εταιρεία έχει χρησιμοποιήσει τις συγκεκριμένες τεχνικές, καθώς οι τρίτοι έχουν συνήθως πρόσβαση μόνο στο τελικό προϊόν, και όχι στον τρόπο με τον οποίο αυτό κατασκευάστηκε», σύμφωνα με τον Τσαν.
«Δεν είναι πάντα εύκολο να διακρίνει κανείς τις προσωπικές γνώσεις και την εμπειρία ενός μηχανικού από τις εμπιστευτικές πληροφορίες της εταιρείας», ανέφερε. Όπως εξήγησε, οι γενικές γνώσεις και δεξιότητες που αποκτά ένας εργαζόμενος μέσα από την επαγγελματική του πορεία «αποτελούν προσωπικό του εφόδιο και τον ακολουθούν στην επόμενη εργασία του. Αντίθετα, τα εμπορικά απόρρητα και οι εμπιστευτικές πληροφορίες εξακολουθούν να ανήκουν στην εταιρεία».
Στη Σιγκαπούρη, οι ρήτρες μη ανταγωνισμού μπορούν να εφαρμοστούν μόνο εφόσον αποσκοπούν στην προστασία νόμιμων επιχειρηματικών συμφερόντων και οι περιορισμοί που επιβάλλουν είναι εύλογοι ως προς το αντικείμενο, τη γεωγραφική έκταση και τη διάρκειά τους.
«Στο Χονγκ Κονγκ, τα δικαστήρια αντιμετωπίζουν με αυστηρότητα τις ρήτρες μη ανταγωνισμού και τις αποδέχονται μόνο όταν αποσκοπούν στην προστασία νόμιμων επιχειρηματικών συμφερόντων, χωρίς να επιβάλλουν περιορισμούς πέρα από όσους είναι πραγματικά αναγκαίοι», ανέφερε η Τζεζαμίν Φιούινς, επικεφαλής του τμήματος δικαστικών διαφορών του δικηγορικού γραφείου Lewis Silkin στο Χονγκ Κονγκ.
Όπως εξήγησε, «τα δικαστήρια είναι πιο πρόθυμα να προστατεύσουν τα εμπορικά απόρρητα μέσω δικαστικών αποφάσεων που απαγορεύουν τη χρήση ή την αποκάλυψή τους».
«Η δυσκολία είναι ότι πολλές φορές το εμπορικό απόρρητο βρίσκεται ουσιαστικά στο μυαλό του ίδιου του εργαζομένου. Μια πληροφορία έχει περισσότερες πιθανότητες να αναγνωριστεί νομικά ως εμπορικό απόρρητο όταν η αποκάλυψή της σε ανταγωνιστική εταιρεία θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντική ζημιά στον προηγούμενο εργοδότη και όταν η ίδια η εταιρεία έχει λάβει μέτρα για να περιορίσει την πρόσβαση σε αυτήν», πρόσθεσε.
Όσον αφορά τις εταιρείες κατασκευής μικροτσίπ, η Φιούινς υπογράμμισε ότι είναι σημαντικό να προσδιορίζουν με σαφήνεια ποιες πληροφορίες θεωρούνται εμπορικά απόρρητα, να ενημερώνουν σχετικά τους εργαζομένους τους και να εφαρμόζουν κατάλληλα μέτρα ασφαλείας, ώστε η πρόσβαση σε αυτές να περιορίζεται μόνο στα εξουσιοδοτημένα άτομα.
Ούτε η Samsung, ούτε η CXMT ανταποκρίθηκαν στο αίτημα του CNBC να σχολιάσουν την υπόθεση.