Η παγκόσμια μεσαία τάξη αλλάζει κέντρο βάρους και η μετατόπιση αυτή αναμένεται να γίνει ακόμη πιο έντονη μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Σχεδόν ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι εκτιμάται ότι θα ξεπεράσουν την οικονομική ευπάθεια, αποκτώντας εισόδημα που θα τους επιτρέπει για πρώτη φορά μεγαλύτερη κατανάλωση, καλύτερες υπηρεσίες και περισσότερες επιλογές στην καθημερινότητά τους.
Η μεγαλύτερη αλλαγή δεν συντελείται στη Δύση, αλλά κυρίως στην Ασία, όπου εκατοντάδες εκατομμύρια πολίτες περνούν σταδιακά από την επιβίωση στην κατανάλωση. Σε αντίθεση με το δυτικό μοντέλο, όπου η μεσαία τάξη συνδέεται συχνά με δεύτερο αυτοκίνητο, κατοικία διακοπών ή πιο σύνθετες υπηρεσίες, στις αναδυόμενες ασιατικές οικονομίες η είσοδος στη μεσαία τάξη ξεκινά από βασικές αγορές, όπως ένα ψυγείο, καλύτερη εκπαίδευση ή ένα πρώτο ταξίδι αναψυχής.
Σύμφωνα με στοιχεία του WorldPopulationReview, ολοένα μεγαλύτερο μέρος του ασιατικού πληθυσμού εγκαταλείπει τα όρια της φτώχειας και της οικονομικής ανασφάλειας, αν και η συμμετοχή της περιοχής στις συνολικές παγκόσμιες καταναλωτικές δαπάνες παραμένει ακόμη χαμηλότερη από το πληθυσμιακό της βάρος.
Οι ασιατικές οικονομίες αντιπροσωπεύουν ήδη πάνω από το 41% της παγκόσμιας κατανάλωσης της μεσαίας τάξης, σύμφωνα με εκτιμήσεις του World Data Lab, ενώ το ποσοστό προβλέπεται να ξεπεράσει το 50% έως το 2032. Η εξέλιξη αυτή σημαίνει ότι η Ασία δεν θα συγκεντρώνει απλώς το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού της παγκόσμιας μεσαίας τάξης, αλλά θα μετατραπεί και στο βασικό κέντρο καταναλωτικών δαπανών.
Ινδία και Κίνα αλλάζουν την κλίμακα
Στην πρώτη γραμμή βρίσκονται οι δύο πολυπληθέστερες χώρες του πλανήτη, αν και κινούνται με διαφορετικές ταχύτητες.
Στην Ινδία, ο πληθυσμός της μεσαίας τάξης εκτιμάται ότι θα αυξάνεται με ετήσιο ρυθμό περίπου 8,5% έως το 2030. Από περίπου 400 εκατομμύρια ανθρώπους σήμερα, θα μπορούσε να ξεπεράσει τα 800 εκατομμύρια στο τέλος της δεκαετίας.
Η Κίνα, από την πλευρά της, διαθέτει ήδη τη μεγαλύτερη μεσαία τάξη στον κόσμο, με περισσότερους από 900 εκατομμύρια ανθρώπους. Ο ρυθμός διεύρυνσης είναι χαμηλότερος, περίπου 6% ετησίως, ωστόσο ο συνολικός αριθμός αναμένεται να πλησιάσει τα 1,2 δισ. έως το 2030.
Μαζί, οι δύο οικονομίες αναμένεται να προσθέσουν περίπου 750 εκατομμύρια νέους καταναλωτές στη μεσαία τάξη μέσα στη δεκαετία, έναν πληθυσμό μεγαλύτερο από εκείνον ολόκληρης της σημερινής Ευρώπης.
Το άλμα του Μπαγκλαντές
Ακόμη πιο εντυπωσιακή σε όρους ταχύτητας είναι η πορεία του Μπαγκλαντές. Η χώρα βρίσκεται σήμερα στην 28η θέση παγκοσμίως ως προς το μέγεθος της μεσαίας τάξης, αλλά έως το 2030 εκτιμάται ότι θα ανέβει στην 11η θέση.
Η άνοδος κατά 17 θέσεις θεωρείται η μεγαλύτερη διεθνώς για την ίδια περίοδο και μεταφράζεται σε πάνω από 50 εκατομμύρια νέους καταναλωτές. Η περίπτωση του Μπαγκλαντές δείχνει ότι η επέκταση της μεσαίας τάξης δεν ακολουθεί απαραίτητα την παραδοσιακή κατάταξη των μεγαλύτερων και πλουσιότερων οικονομιών.
Οι νέες εισοδηματικές «αναβαθμίσεις»
Παράλληλα, η τελευταία αναθεώρηση της Παγκόσμιας Τράπεζας ανέδειξε μια σειρά χωρών που ανέβηκαν εισοδηματική κατηγορία.
Το Βιετνάμ πέρασε από την κατηγορία χαμηλού-μεσαίου εισοδήματος σε εκείνη του ανώτερου-μεσαίου, έχοντας καταγράψει ισχυρή άνοδο του κατά κεφαλήν ΑΕΠ. Την ίδια μετάβαση πραγματοποίησαν οι Φιλιππίνες, η Σρι Λάνκα, η Ιορδανία και οι Ομόσπονδες Πολιτείες της Μικρονησίας.
Η περίπτωση του Βιετνάμ ξεχωρίζει λόγω της ισχυρής εξαγωγικής του βάσης. Η εμπορική δραστηριότητα αυξήθηκε πάνω από 15% το 2024 και το 2025, ενώ το ΑΕΠ αναπτύχθηκε με ρυθμούς 7% και 8% αντίστοιχα.
Η Λατινική Αμερική ενισχύει την καταναλωτική της δύναμη
Η μετατόπιση δεν αφορά αποκλειστικά την Ασία. Στη Λατινική Αμερική, η μεσαία τάξη αριθμεί περίπου 400 εκατομμύρια ανθρώπους, αντιπροσωπεύοντας το 61% του πληθυσμού της περιοχής.
Η συνολική αγοραστική της δύναμη εκτιμάται σήμερα σε περίπου 5 τρισ. δολάρια ετησίως και προβλέπεται να πλησιάσει τα 7 τρισ. δολάρια έως το 2035, καταγράφοντας αύξηση περίπου 40%.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι η ανάπτυξη μεταφέρεται πλέον πέρα από τις παραδοσιακές μητροπόλεις, όπως το Σάο Πάολο και η Πόλη του Μεξικού, προς μικρότερες περιφερειακές πόλεις.
Η αντίθετη εικόνα στην Ινδονησία
Μέσα σε αυτή τη γενικευμένη άνοδο, η Ινδονησία αποτελεί αξιοσημείωτη εξαίρεση. Η μεσαία τάξη της περιορίστηκε από 47,9 εκατομμύρια ανθρώπους το 2024 σε 46,7 εκατομμύρια το 2025.
Ως ποσοστό του πληθυσμού, υποχώρησε από 17,1% σε 16,6%, συνεχίζοντας μια πορεία που είχε ξεκινήσει από το 21,4% το 2019. Την ίδια στιγμή αυξάνεται η λεγόμενη «επίδοξη μεσαία τάξη», δηλαδή όσοι βρίσκονται κοντά στο απαιτούμενο εισοδηματικό επίπεδο αλλά δεν έχουν αποκτήσει σταθερή οικονομική ασφάλεια.
Η κυβέρνηση έχει θέσει ως στόχο έως το 2045 η μεσαία τάξη να καλύπτει το 80% του πληθυσμού, κάτι που απαιτεί ουσιαστική αντιστροφή της σημερινής τάσης.
Το νέο παγκόσμιο κέντρο της κατανάλωσης
Η μεγάλη εικόνα είναι ξεκάθαρη. Το 2020 η μεσαία τάξη της Ασίας αριθμούσε περίπου 2 δισ. ανθρώπους. Έως το 2030 προβλέπεται να φτάσει τα 3,5 δισ., καταγράφοντας αύξηση περίπου 75%.
Την ίδια περίοδο, στην αμερικανική ήπειρο η αντίστοιχη κατηγορία προβλέπεται να αυξηθεί πολύ πιο αργά, από 647 εκατομμύρια σε 689 εκατομμύρια ανθρώπους.
Έτσι, μέχρι το τέλος της δεκαετίας, σχεδόν δύο στους τρεις ανθρώπους της παγκόσμιας μεσαίας τάξης θα ζουν στην Ασία. Η μετατόπιση αυτή αναδιαμορφώνει όχι μόνο την παγκόσμια κατανάλωση, αλλά και τις στρατηγικές επιχειρήσεων, επενδυτών και κυβερνήσεων για τις επόμενες δεκαετίες.
Διαβάστε ακόμη
Η «κατάρα των 30»: Πώς είναι να κλείνεις τα 30 το 2026;
Γιατί ο υποτιμημένος χαλκός γίνεται το νέο πολύτιμο μέταλλο
ΔΕΗ: Μοντέλο Κωτσόβολος στη Ρουμανία με το βλέμμα στη Flanco
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ