Περισσότεροι από 450.000 άνθρωποι αναμένεται να χάσουν τη ζωή τους μέσα στους επόμενους έξι μήνες εξαιτίας της επιπλέον ζέστης που προκαλεί το φαινόμενο του «σούπερ Ελ Νίνιο», σύμφωνα με εκτιμήσεις κλιματικών επιστημόνων.
Ο αριθμός αυτός προστίθεται στους πρόωρους θανάτους που έχουν ήδη προκληθεί από τις υψηλές θερμοκρασίες, οι οποίες ενισχύονται από την κλιματική κρίση. Οι επιπτώσεις αναμένεται να εκδηλωθούν σε πολλές περιοχές του πλανήτη, από την Ινδονησία, την Ινδία και τη Νιγηρία έως τις ΗΠΑ.
Παράλληλα, οι επιστήμονες αναμένουν επιπλέον απώλειες από τις ξηρασίες, τις πυρκαγιές και τις πλημμύρες που συνδέονται με τα επεισόδια Ελ Νίνιο.
Οι εκτιμήσεις για τους θανάτους έχουν γίνει σε περιφερειακό επίπεδο, ώστε να εντοπιστούν οι περιοχές όπου μπορούν να εφαρμοστούν μέτρα προστασίας και να σωθούν ανθρώπινες ζωές. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ακριβέστερες προγνώσεις για τους καύσωνες, χώροι δροσιάς όπου οι πολίτες μπορούν να προστατεύονται, ενίσχυση του προσωπικού στις υγειονομικές μονάδες τις θερμότερες ώρες και μεγαλύτερη προστασία για τους εργαζόμενους σε εξωτερικούς χώρους.
Το «σούπερ Ελ Νίνιο» σπάει ρεκόρ
Το Ελ Νίνιο που θερμαίνει αυτή την περίοδο τον πλανήτη ξεπέρασε τη Δευτέρα το υψηλότερο επίπεδο θερμοκρασίας που έχει καταγραφεί ποτέ για το συγκεκριμένο φαινόμενο, αρκετούς μήνες πριν από την αναμενόμενη κορύφωσή του.
Η ένταση του φαινομένου είναι τόσο μεγάλη σε σύγκριση με προηγούμενα επεισόδια, ώστε επιστήμονες έχουν χρησιμοποιήσει χαρακτηρισμούς όπως «αδιανόητο» και «επιπέδου Γκοτζίλα», μεταδίδει ο Guardian.
Το Ελ Νίνιο αποτελεί φυσικό κλιματικό φαινόμενο, ωστόσο η παγκόσμια υπερθέρμανση μπορεί να ενισχύει τις επιπτώσεις του.
«Οι 451.000 άνθρωποι είναι ένας τόσο μεγάλος αριθμός που μπορεί να προκαλεί μούδιασμα», δήλωσε ο καθηγητής Μάικλ Γκρίνστοουν, συνιδρυτής του Climate Impact Lab και του Πανεπιστημίου του Σικάγο, ο οποίος συμμετείχε στην εκπόνηση της μελέτης. Όπως υπογράμμισε, πίσω από τον αριθμό βρίσκονται γονείς και παιδιά, παππούδες και γείτονες, άνθρωποι που εργάζονται, φροντίζουν τις οικογένειές τους και ζουν την καθημερινότητά τους.
Η εκτίμηση αφορά την περίοδο Σεπτεμβρίου 2026 έως Φεβρουαρίου 2027, που είναι το χρονικό διάστημα για το οποίο υπάρχουν σήμερα διαθέσιμες προβλέψεις θερμοκρασίας. Ωστόσο, οι αυξημένοι θάνατοι λόγω ζέστης αναμένεται να συνεχιστούν έως τον Ιούνιο ή τον Ιούλιο του 2027.
Οι χώρες που θα δεχθούν τη μεγαλύτερη πίεση
Οι περισσότερες επιπλέον απώλειες τους επόμενους έξι μήνες αναμένονται σε τροπικές χώρες, με τη Νιγηρία, την Ινδονησία, το Σουδάν, την Ινδία και τη Βραζιλία να βρίσκονται μεταξύ των περιοχών που εκτιμάται ότι θα επηρεαστούν περισσότερο.
Οι ΗΠΑ περιλαμβάνονται επίσης στις 20 χώρες με τις μεγαλύτερες προβλεπόμενες επιπτώσεις, με περίπου 3.500 επιπλέον θανάτους από τη ζέστη. Σε ευρύτερο περιφερειακό επίπεδο, ιδιαίτερα έντονη αναμένεται να είναι η επίδραση στην περιοχή του Σαχέλ στην Αφρική και στη Νοτιοανατολική Ασία.
Οι ερευνητές χαρακτηρίζουν το σημερινό Ελ Νίνιο «καρτ ποστάλ από το μέλλον μας», καθώς οδηγεί τις θερμοκρασίες σε επίπεδα τα οποία, σύμφωνα με τις προβολές, η κλιματική κρίση θα μπορούσε να καταστήσει συνηθισμένα περίπου σε 20 χρόνια.
Η αύξηση της ετοιμότητας και η καλύτερη στόχευση των μέτρων προστασίας μπορούν να περιορίσουν τις απώλειες στο άμεσο μέλλον. Μακροπρόθεσμα, όμως, οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι χρειάζεται προετοιμασία ώστε οι κοινωνίες να μην αντιμετωπίζουν διαρκώς ακραίες θερμοκρασίες ως κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Το ψηφιακό εργαλείο πρόβλεψης των θανάτων
Οι προβολές βασίζονται σε μεθόδους που έχουν αξιολογηθεί επιστημονικά και καταγράφουν, μήνα προς μήνα, τη σχέση ανάμεσα στη θερμοκρασία και τους επιπλέον θανάτους από τη ζέστη σε 24.378 περιοχές σε ολόκληρο τον κόσμο.
Τα δεδομένα αυτά συνδυάστηκαν με τις προβλέψεις για την άνοδο των θερμοκρασιών εξαιτίας του Ελ Νίνιο τους επόμενους μήνες. Ως βάση σύγκρισης χρησιμοποιήθηκε ο αριθμός των θανάτων από ζέστη σε έναν μέσο μήνα κατά την περίοδο 1996-2025.
Η δυνατότητα πρόβλεψης των επιπτώσεων πριν αυτές εκδηλωθούν μπορεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο οι κυβερνήσεις προετοιμάζονται για ακραία καιρικά φαινόμενα. Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, ήδη υπάρχουν συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για τις επιπτώσεις των κλιματικών φαινομένων στις καλλιέργειες. Η νέα προσέγγιση επιχειρεί να προσφέρει αντίστοιχη προειδοποίηση για το σημαντικότερο αποτέλεσμα: τις ανθρώπινες ζωές.
Η μελέτη πρόκειται να υποβληθεί σε επιστημονικό περιοδικό, ωστόσο οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι η επείγουσα φύση της κατάστασης δεν επέτρεπε να περιμένουν την ολοκλήρωση της διαδικασίας πριν δημοσιοποιήσουν τις εκτιμήσεις.
Επισιτιστική κρίση και μεγαλύτερη πίεση στις τιμές
Οι επιπτώσεις του Ελ Νίνιο δεν περιορίζονται στη θερμοκρασία και τη δημόσια υγεία. Αναμένεται να επηρεάσουν και την παγκόσμια παραγωγή τροφίμων, με περίπου 50 εκατομμύρια ανθρώπους να κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με οξεία πείνα, ενώ παράλληλα εκτιμάται ότι θα ενισχυθούν οι τιμές των τροφίμων.
Η ιστορική εμπειρία δείχνει πόσο σοβαρές μπορούν να γίνουν οι συνέπειες. Ένα μεγάλο επεισόδιο Ελ Νίνιο το 1877-1878 συνδέθηκε με περισσότερους από 50 εκατομμύρια θανάτους λόγω ξηρασίας και λιμού, με ιδιαίτερα σοβαρές επιπτώσεις στην Ινδία, τη Βραζιλία και την Κίνα.
Οι σημερινές συνθήκες, ωστόσο, διαφέρουν, καθώς το φαινόμενο εκδηλώνεται πάνω σε έναν ήδη θερμότερο πλανήτη. Η κλιματική κρίση λειτουργεί ως νέα βάση πάνω στην οποία εξελίσσονται τα φυσικά φαινόμενα.
Όπως έχει επισημανθεί από επιστήμονες, το σημερινό Ελ Νίνιο αποτελεί μια μεγάλη ανακατανομή ενέργειας στο κλιματικό σύστημα και αποκτά ιδιαίτερη επικινδυνότητα επειδή εκδηλώνεται σε ένα πολύ θερμότερο, επηρεασμένο από την ανθρώπινη δραστηριότητα κλίμα.
Αυτό σημαίνει ότι σε πολλές περιοχές του κόσμου είναι πιθανό να καταγραφούν θερμοκρασίες που δεν έχουν αντιμετωπιστεί ξανά, με συνέπειες για την υγεία, την επισιτιστική ασφάλεια και την επάρκεια νερού.
Το Ελ Νίνιο εμφανίζεται και υποχωρεί ως φυσικό φαινόμενο. Όσο όμως συνεχίζονται οι εκπομπές από την καύση ορυκτών καυσίμων, εκδηλώνεται πάνω σε ολοένα θερμότερη βάση, αυξάνοντας τις δυσκολίες προσαρμογής των κοινωνιών στις επιπτώσεις του.
Διαβάστε ακόμη
Επιστροφή ενοικίου: Ποιοι θα πάρουν έως 800 ευρώ και ποιοι δικαιούνται διπλή ενίσχυση
Συντάξεις 2027: Οι χιλιάδες δικαιούχοι που ξεμπλοκάρουν και παίρνουν ολόκληρη την αύξηση
Η «Κιβωτός της Αποκάλυψης»: Ποιοι σπόροι θα επιβιώσουν αν ο πλανήτης καταρρεύσει
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ