Παρά την πολυετή εφαρμογή της, η Εισφορά Αλληλεγγύης Συνταξιούχων εξακολουθεί να αφαιρεί τεράστια ποσά από τα εισοδήματα μιας μεγάλης κατηγορίας συνταξιούχων. Συνολικά, πάνω από 15 δισ. ευρώ έχουν χαθεί από περίπου 400.000 δικαιούχους, οι οποίοι συνεχίζουν να ζητούν την πλήρη κατάργησή της.

Μόνο για το 2026, περισσότεροι από 400.000 συνταξιούχοι — ή οι κληρονόμοι τους — με κύριες συντάξεις άνω των 1.468 ευρώ και επικουρικές πάνω από 300 ευρώ, αναμένεται να επιβαρυνθούν με περίπου 888 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό προκύπτει από παρακρατήσεις που φτάνουν έως και το 14% στις κύριες συντάξεις και έως 10% στις επικουρικές.

Αυξήσεις από τη μία, απώλειες από την άλλη

Την ίδια στιγμή, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι αντιφατική: οι συντάξεις ενισχύονται ονομαστικά με μικρές αυξήσεις, όμως τα έσοδα του κράτους από τις σχετικές κρατήσεις παραμένουν πολλαπλάσια.

Η ΕΑΣ θεσπίστηκε το 2010, στο πλαίσιο του πρώτου Μνημονίου, και επιβλήθηκε σε κύριες συντάξεις άνω των 1.400 ευρώ. Σκοπός της ήταν η ενίσχυση του ΑΚΑΓΕ, ενός αποθεματικού ταμείου που χρηματοδοτεί τα ελλείμματα του ασφαλιστικού συστήματος και προγράμματα κοινωνικής φροντίδας.

Ένα χρόνο αργότερα, η εισφορά επεκτάθηκε και στις επικουρικές συντάξεις άνω των 300 ευρώ, με επιπλέον επιβαρύνσεις.

Παρά τις προσδοκίες για κατάργηση, η ΕΑΣ όχι μόνο διατηρήθηκε, αλλά και ενσωματώθηκε εκ νέου στο σύστημα με τον Νόμο 5162/2024. Οι συντελεστές παραμένουν αμετάβλητοι, ενώ τα εισοδηματικά όρια προσαρμόστηκαν βάσει πληθωρισμού κατά 2,4%, αντίστοιχα με τις αυξήσεις των συντάξεων.

Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι το μέτρο συνεχίζει να εφαρμόζεται με την ίδια ένταση, διατηρώντας το δημοσιονομικό του αποτύπωμα.

Οι δύο βασικές αδικίες

Η πρώτη αφορά τη διπλή επιβάρυνση. Η εισφορά παρακρατείται απευθείας από το μεικτό ποσό της σύνταξης, πριν τον υπολογισμό της εισφοράς υγείας και του φόρου. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι συγκεκριμένοι συνταξιούχοι να φορολογούνται ουσιαστικά δύο φορές, χωρίς να εφαρμόζεται πλήρως το αφορολόγητο όριο.

Η δεύτερη αδικία σχετίζεται με τον τρόπο τιμαριθμοποίησης των κλιμακίων. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι αυξήσεις οδηγούν σε παράδοξα αποτελέσματα, όπου συνταξιούχοι με υψηλότερες αποδοχές καταλήγουν να λαμβάνουν λιγότερα καθαρά ποσά από άλλους με χαμηλότερες συντάξεις.

Αν δεν υπάρξει αλλαγή στον τρόπο υπολογισμού — ώστε η εισφορά να επιβάλλεται αναλογικά ανά κλιμάκιο — οι στρεβλώσεις αυτές κινδυνεύουν να παγιωθούν.

Το ζήτημα της συνταγματικότητας

Όπως επισημαίνουν φορείς των συνταξιούχων, η διατήρηση της ΕΑΣ εγείρει σοβαρά ζητήματα δικαιοσύνης και συνταγματικότητας. Η επιβάρυνση συγκεκριμένων ομάδων αποκλειστικά βάσει ύψους σύνταξης θεωρείται ότι παραβιάζει βασικές αρχές ισότητας και προστασίας του εισοδήματος.

Παράλληλα, εντείνεται η κριτική ότι το μέτρο έχει πλέον χάσει τον προσωρινό χαρακτήρα του και λειτουργεί ως μόνιμος μηχανισμός άντλησης πόρων.

Διαβάστε ακόμη 

Οκτώ πηγές κινδύνων καταγράφει το ΔΝΤ για τις ελληνικές τράπεζες

ΔΑΑ: Ανθεκτική και το 2026 η ζήτηση προς Ελλάδα με αύξηση της επιβατικής κίνησης παρά την κρίση στη Μ. Ανατολή

Το στοίχημα της Open Cosmos Aegean από την Παλλήνη… στο διάστημα

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα