Μέχρι πρόσφατα, η ιδέα ότι κινεζικά brands θα μπορούσαν να κυριαρχήσουν στις αγορές της Ευρώπης και των Ηνωμένων Πολιτειών έμοιαζε μακρινή. Σήμερα, όμως, η εικόνα έχει αλλάξει ριζικά: από την αυτοκίνηση και την τεχνητή νοημοσύνη έως το λιανεμπόριο και τις ψηφιακές υπηρεσίες, κινεζικές εταιρείες κατακτούν διεθνές έδαφος με εντυπωσιακή ταχύτητα.

Η δυναμική αυτή αποτυπώνεται και στους αριθμούς. Οι πωλήσεις των εισηγμένων κινεζικών επιχειρήσεων στο εξωτερικό αυξήθηκαν θεαματικά, φτάνοντας το 2024 τα 15 τρισ. γουάν, από περίπου 11,6 τρισ. το 2021. Παράλληλα, οι κινεζικές εταιρείες επενδύουν πλέον περισσότερα κεφάλαια εκτός συνόρων απ’ όσα επενδύουν ξένες επιχειρήσεις εντός Κίνας.

Αν και η Κίνα έχει επιχειρήσει και στο παρελθόν να «βγει στον κόσμο», οι προηγούμενες προσπάθειες παγκοσμιοποίησης δεν απέδωσαν τα αναμενόμενα. Το τρέχον κύμα, που επιταχύνθηκε μετά την πανδημία, γεννήθηκε σε μεγάλο βαθμό από τις πιέσεις της εγχώριας οικονομίας: επιβράδυνση της ανάπτυξης, έντονος ανταγωνισμός τιμών και συρρίκνωση περιθωρίων κέρδους. Ωστόσο, αυτή η πίεση λειτούργησε και ως καταλύτης. Αξιοποιώντας την εμπειρία που απέκτησαν παρακολουθώντας τις πολυεθνικές στην κινεζική αγορά, οι εγχώριες εταιρείες ανέπτυξαν υψηλής εξειδίκευσης προϊόντα – από βιομηχανικά ρομπότ και ιατρικό εξοπλισμό έως προηγμένες πλατφόρμες λογισμικού.

Η επιτυχία εταιρειών όπως η BYD, που ξεπέρασε την Tesla σε πωλήσεις, ή της ByteDance και της Shein, έδειξε ότι η Κίνα δεν περιορίζεται πλέον στην αντιγραφή, αλλά παράγει καινοτομία. Το ίδιο ισχύει και για τον τομέα της ηλεκτροκίνησης, όπου δυτικοί κατασκευαστές μελετούν πλέον το κινεζικό μοντέλο ανάπτυξης.

Για να εδραιωθούν διεθνώς, οι κινεζικές επιχειρήσεις αναπροσαρμόζουν τη στρατηγική τους. Αντί να διατηρούν το μεγαλύτερο μέρος των δραστηριοτήτων τους στην Κίνα, επενδύουν όλο και περισσότερο σε εργοστάσια, υποδομές και data centers στο εξωτερικό, τόσο για να μειώσουν το κόστος όσο και για να παρακάμψουν δασμούς και εμπορικούς περιορισμούς. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι πάροχοι cloud, όπως η Alibaba, που ενισχύουν δυναμικά την παρουσία τους εκτός συνόρων.

Παράλληλα, τα κινεζικά brands επιδιώκουν μεγαλύτερη φυσική παρουσία στις τοπικές αγορές. Η Miniso αριθμεί πλέον χιλιάδες καταστήματα εκτός Κίνας, ενώ η Xiaomi σχεδιάζει ένα εκτεταμένο δίκτυο λιανικής διεθνώς μέσα στην επόμενη πενταετία. Όπως επισημαίνεται, οι κινεζικές εταιρείες έχουν εξελιχθεί ιδιαίτερα ικανές στη διαχείριση τοπικών αλυσίδων εφοδιασμού και διανομής.

Αυτή η εξωστρέφεια συνοδεύεται και από αλλαγή φιλοσοφίας στο ανθρώπινο δυναμικό. Εκεί που παλαιότερα κυριαρχούσε η μετακίνηση προσωπικού από την Κίνα, σήμερα παρατηρείται στροφή στις τοπικές προσλήψεις. Πωλήσεις, εξυπηρέτηση πελατών, δημόσιες σχέσεις και ακόμη και θέσεις διοίκησης καλύπτονται όλο και συχνότερα από ντόπιους εργαζόμενους, ενισχύοντας την αποδοχή των εταιρειών στις χώρες υποδοχής.

Ταυτόχρονα, έχει αναπτυχθεί ένα ευρύ δίκτυο συμβούλων και εξειδικευμένων υπηρεσιών που στηρίζουν την παγκόσμια επέκταση των κινεζικών επιχειρήσεων, προσφέροντας τεχνογνωσία σε νομικά, φορολογικά και κανονιστικά ζητήματα.

Προκλήσεις και αβεβαιότητες

Παρά την πρόοδο, οι προκλήσεις παραμένουν σημαντικές. Στη Δύση, ιδίως σε στρατηγικούς ή «ευαίσθητους» κλάδους, οι κινεζικές εταιρείες βρίσκονται αντιμέτωπες με αυστηρό έλεγχο και πολιτικές πιέσεις, όπως έδειξε και η υπόθεση του TikTok στις ΗΠΑ. Ορισμένες επιχειρήσεις αναγκάστηκαν να αναδιαρθρώσουν τη διεθνή τους παρουσία, με υψηλό κόστος και αβέβαιο αποτέλεσμα.

Την ίδια στιγμή, οι κινεζικές πολυεθνικές καλούνται να καθησυχάσουν και το Πεκίνο. Οι σύνθετες εταιρικές δομές και η μεταφορά κερδών στο εξωτερικό προκαλούν ανησυχία στις φορολογικές και ρυθμιστικές αρχές, ενώ η μετακίνηση έδρας και προσωπικού εκτός Κίνας αντιμετωπίζεται με επιφυλακτικότητα.

Παρόλα αυτά, για εταιρείες που δεν δραστηριοποιούνται σε τομείς υψηλής ευαισθησίας, η κρατική στήριξη παραμένει ισχυρή. Η κινεζική ηγεσία φαίνεται να αναγνωρίζει πλέον τη στρατηγική αξία των παγκόσμιων brands και να στηρίζει την εξωστρέφεια ως εργαλείο οικονομικής ισχύος.

Διαβάστε ακόμη 

Κυκλοφοριακό: Οι λύσεις και τα έργα που «τρέχουν» – Στο τραπέζι οι πρότυπες προτάσεις και οι επεκτάσεις της Αττικής Οδού

Αυτές είναι οι σωστές απαντήσεις για μια επιτυχημένη συνέντευξη εργασίας

Εντυπωσιακά ξενοδοχεία σχεδιασμένα από γκουρού της αρχιτεκτονικής

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα