Ο πόλεμος στο Ιράν δεν περιορίζεται στις αγορές ενέργειας — μεταφέρεται πλέον με ένταση στη βιομηχανία της μόδας, διαμορφώνοντας ένα νέο κύμα πιέσεων στο κόστος παραγωγής που απειλεί να φτάσει μέχρι τα ράφια των καταστημάτων. Από τις συλλογές fast fashion μέχρι τα sneakers, η άνοδος των τιμών στα καύσιμα επηρεάζει άμεσα την παραγωγή, καθώς τα πετροχημικά παράγωγα αποτελούν βασικό συστατικό των υφασμάτων και των υποδημάτων, σημειώνει το Reuters.
Η εκτίναξη των τιμών ενέργειας έχει ήδη επιβαρύνει σημαντικά τους προμηθευτές πολυεστέρα σε αγορές-κλειδιά όπως η Ινδία και το Μπαγκλαντές, προκαλώντας αλυσιδωτές επιπτώσεις στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα. Η Filatex, ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς πολυεστερικών νημάτων στην Ινδία, καταγράφει αύξηση σχεδόν 30% στο κόστος πρώτων υλών όπως το καθαρό τερεφθαλικό οξύ (PTA) και η μονοαιθυλενογλυκόλη (ΜΕG), λόγω ανατιμήσεων από Κινέζους προμηθευτές και διαταραχών στην προσφορά από τη Μέση Ανατολή, όπως ανέφερε ο διευθύνων σύμβουλος Μάντου Σουντάν Μπαγκερία.
Η πίεση αυτή διαχέεται σε ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής ενδυμάτων, όπου κυριαρχεί η Ασία. Ο Αβιτσάλ Άρια, επικεφαλής της Bindal Silk Mills —η οποία προμηθεύει υφάσματα σε εταιρείες όπως η H&M, η Inditex (ιδιοκτήτρια της Zara), η Target, η Walmart και η IKEA— σημειώνει ότι η ενεργειακή κρίση έχει οδηγήσει σε δραστική αύξηση του κόστους χημικών και βαφών.
Τα προβλήματα εντείνονται από την έλλειψη καυσίμων και βασικών πόρων, που έχει οδηγήσει πολλούς μετανάστες εργάτες να εγκαταλείψουν το Σουράτ, έναν από τους σημαντικότερους κόμβους κλωστοϋφαντουργίας στην Ινδία. Όπως αναφέρει ο Άρια, οι επιχειρήσεις δυσκολεύονται πλέον να ανταποκριθούν στις διεθνείς παραγγελίες.
Ο πολυεστέρας —που αντιστοιχεί στο 59% της παγκόσμιας παραγωγής ινών— βρίσκεται στο επίκεντρο αυτών των εξελίξεων, καθώς εξαρτάται άμεσα από τα πετρελαϊκά παράγωγα και επηρεάζεται από τις αναταράξεις που προκαλεί το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Πιέσεις στη fast fashion και «μαξιλάρια» προστασίας
Παρότι η πίεση αναμένεται να περάσει σταδιακά στους λιανοπωλητές, προς το παρόν οι μεγάλες αλυσίδες προστατεύονται χάρη σε προαγορές πρώτων υλών και αποθεμάτων. Η Primark διαβεβαιώνει ότι τα αποθέματα για τις σεζόν άνοιξη/καλοκαίρι και μεγάλο μέρος του φθινοπώρου/χειμώνα δεν επηρεάζονται. Όπως δήλωσε ο Τζορτζ Γουέστον, επικεφαλής της Associated British Foods, μια άμεση αγορά πρώτων υλών σήμερα θα συνεπαγόταν έντονο πληθωρισμό, κάτι που προς το παρόν αποφεύγεται.
Από την πλευρά της, η H&M αναμένει αυξήσεις τιμών από προμηθευτές στο Μπαγκλαντές, αλλά σχεδιάζει να τις απορροφήσει, ενώ σημειώνει ότι δεν παρατηρούνται ακόμη σοβαρές διαταραχές στην παραγωγή. Οι Inditex, Target, Walmart και IKEA δεν προχώρησαν σε σχόλια.
Η στροφή προς τον ανακυκλωμένο πολυεστέρα —που παράγεται από πλαστικά απορρίμματα— προσφέρει ένα μερικό «μαξιλάρι» έναντι της ανόδου των τιμών του πετρελαίου, αν και αντιπροσωπεύει μόλις το 12% της παγκόσμιας παραγωγής.
Παραγωγική πίεση και αυξήσεις τιμών
Στο Σουράτ, η παραγωγή έχει ήδη περιοριστεί σημαντικά. Η Radheshyam Textile λειτουργεί πλέον με τους μισούς αργαλειούς, με την ημερήσια παραγωγή να έχει μειωθεί από 10.000 μέτρα σε μόλις 3.500–4.000.
Η άνοδος του κόστους έχει αναγκάσει την επιχείρηση να σταματήσει τις αγορές νέου νήματος, καθώς μια αύξηση τιμών της τάξης του 15% δεν θεωρείται αποδεκτή από τους πελάτες.
Παράλληλα, τα εργοστάσια βαφής και εκτύπωσης υφασμάτων μειώνουν τη λειτουργία τους, κλείνοντας πλέον δύο ημέρες την εβδομάδα. Ο πρόεδρος της τοπικής ομοσπονδίας, Κάιλας Χακίμ, προειδοποιεί ότι αν η κατάσταση συνεχιστεί, θα προκύψουν ελλείψεις πρώτων υλών και περαιτέρω διακοπές παραγωγής.
Τα στοιχεία της Wood Mackenzie δείχνουν ότι οι τιμές των πολυεστερικών ινών στην Ινδία αυξήθηκαν από 100 σε 126,5 ρουπίες ανά κιλό μέσα σε έναν μήνα, ενώ παραμένουν υψηλές ακόμη και μετά τη μείωση δασμών από την κυβέρνηση. Αντίστοιχη άνοδος καταγράφεται και στην Κίνα.
Πιέσεις στη ζήτηση και κίνδυνος «καταστροφής» της αγοράς
Στο Μπαγκλαντές, οι αυξήσεις κόστους επηρεάζουν ακόμη και τις επιχειρήσεις που βασίζονται στο βαμβάκι, καθώς αυξάνονται οι τιμές των πολυεστερικών νημάτων και των μεταφορών. Η Coats Bangladesh ανακοίνωσε αύξηση τιμών 15,5%, επικαλούμενη το αυξημένο κόστος πρώτων υλών και logistics.
Οι αγοραστές εμφανίζονται πιο επιφυλακτικοί, περιορίζοντας τις παραγγελίες τους, ενώ αναλυτές προειδοποιούν ότι εάν η κατάσταση παραταθεί, θα υπάρξει «καταστροφή της ζήτησης», καθώς οι καταναλωτές θα μειώσουν τις αγορές λόγω αυξημένων τιμών.
Επόμενος στόχος τα sneakers
Η κρίση επεκτείνεται και στον κλάδο υποδημάτων, όπου πετροχημικά υλικά όπως το EVA χρησιμοποιούνται ευρέως. Ο Σύνδεσμος Διανομέων και Λιανοπωλητών Υποδημάτων των ΗΠΑ επισημαίνει ότι τουλάχιστον 25 εξαρτήματα παπουτσιών εξαρτώνται από πετροχημικά, από σόλες έως κόλλες.
Το αυξημένο κόστος δημιουργεί δυσκολίες στις επιχειρήσεις να προβλέψουν τη ζήτηση και αυξάνει τον κίνδυνο μετακύλισης των ανατιμήσεων στους καταναλωτές. Εκπρόσωπος της Nike επιβεβαιώνει ότι τα υλικά που σχετίζονται με το πετρέλαιο επηρεάζουν άμεσα το κόστος των προϊόντων.
Διαβάστε ακόμη
Παγκόσμιος συναγερμός για τα αποθέματα πετρελαίου: Οριακή η κατάσταση στις αγορές ενέργειας
Με αυτό το απλό τεστ σε μία καρέκλα προβλέπονται κατάγματα, νοσηλείες και θνησιμότητα
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.