business stories

«Θύμα» της πανδημίας του κορωνοϊού (και) οι εξορύξεις πετρελαίου – υδρογονανθράκων

  • Μαριάννα Τζάννε



Αναθεωρείται ο σχεδιασμός των ΕΛ.ΠΕ. που επένδυσαν πάνω από 50 εκατ. ευρώ στις παραχωρήσεις - Φεύγουν από Αιτωλοακαρνανία και Ιόνιο οι Ισπανοί της Repsol - Ερωτηματικό τα Γιάννενα - Plan B με πιθανή αναστολή στον Πατραϊκό - Παράταση στις σεισμικές έρευνες και για την Κρήτη από Total - ExxonMobil - ΕΛ.ΠΕ.

Η αποχώρηση της ισπανικής Repsol, μία από τις μεγαλύτερες εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου στον κόσμο, από το χερσαίο οικόπεδο της Αιτωλοακαρνανίας, στο οποίο είχε αναλάβει την εξόρυξη και εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων με την ελληνική Energean δεν είναι το μόνο επενδυτικό σχέδιο που ναυαγεί στην ξέρα της πανδημίας και της σοβαρής πετρελαϊκής κρίσης που κλονίζει τα θεμέλια της παγκόσμιας οικονομίας.

Η είδηση ότι η εταιρεία αναθεωρεί τον σχεδιασμό της για την ελληνική αγορά περικόπτοντας ταυτόχρονα επενδύσεις ύψους 3,5 δισ. δολαρίων έως το 2025 από την παγκόσμια αγορά, μοιραία, μεταθέτει τη συζήτηση και σε άλλα οικόπεδα του επενδυτικού της ενδιαφέροντος. Μεταξύ αυτών το Βορειοδυτικό Ιόνιο με σύμμαχο τα Ελληνικά Πετρέλαια, από το οποίο επίσης, σύμφωνα με πληροφορίες, αποσύρεται και απομένει το μπλοκ των Ιωαννίνων, στο οποίο έχει συμπράξει με την Energean και έχουν επενδυθεί έως σήμερα πάνω από 30 εκατ. ευρώ.

Αν και για τη συγκεκριμένη περιοχή δεν υπάρχουν ακόμη σαφείς πληροφορίες, εκτιμάται ότι πιθανή αποχώρηση της Repsol θα χτυπήσει καμπανάκι και για την Energean.

To τσουνάμι αναδίπλωσης των επενδυτικών σχεδίων που έχουν επιταχύνει η πανδημία και οι τιμές πετρελαίου στον τομέα της εξορυκτικής βιομηχανίας και οδηγεί πολύ πιο γρήγορα στη μετάβαση στους τομείς της καθαρής ενέργειας επεκτείνεται και σε άλλες παραχωρήσεις.

Ηδη οι μεγάλες καθυστερήσεις που καταγράφονται στην έγκριση περιβαλλοντικών όρων για τον Πατραϊκό κόλπο, που αποτελεί μια παραχώρηση των ΕΛ.ΠΕ. και της πρώην Edison (το χαρτοφυλάκιο της οποίας απέκτησε η Energean), δημιουργούν σοβαρούς προβληματισμούς.

Κυβερνητικές πηγές αποκαλύπτουν ότι υπάρχουν πιέσεις προς τις υπηρεσίες του ΥΠΕΝ για έγκριση της μελέτης περιβαλλοντικών και κοινωνικών επιπτώσεων, ωστόσο οι σχετικές άδειες δεν έχουν ακόμη εκδοθεί, παρότι βρίσκονται επί μήνες στα συρτάρια της Διεύθυνσης Περιβαλλοντικών Αδειοδοτήσεων του ΥΠΕΝ.

Οι καθυστερήσεις αυτές σε συνδυασμό με το αρνητικό κλίμα που υπάρχει στην αγορά ενέχουν πλέον μεγάλους κινδύνους για την πορεία του έργου, για το οποίο λέγεται ότι, εάν δεν έχουν δοθεί οι σχετικές εγκρίσεις έως τα τέλη του μήνα, υπάρχει πρόθεση από την πλευρά του operator να προβεί σε αναστολή. Σε εξέλιξη βρίσκονται και οι σχετικές τεχνικές συζητήσεις με την Energean, η οποία θυμίζουμε ότι δεν είχε υποβάλει προσφορά για τον Πατραϊκό κατά τη διάρκεια της παραχώρησης από το Ελληνικό Δημόσιο των δικαιωμάτων έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων.

Πυκνά είναι τα σύννεφα και για το οικόπεδο σε Αρτα – Πρέβεζα, το οποίο ανήκει 100% στα ΕΛ.ΠΕ. Το έργο βρίσκεται σε αναστολή και η εταιρεία προγραμματίζει να ζητήσει το αμέσως επόμενο διάστημα παράταση 35 μηνών για να προχωρήσει στο επόμενο βήμα που είναι οι σεισμικές έρευνες. Πληροφορίες αναφέρουν ότι αναζητώντας διέξοδο και εναλλακτικές λύσεις διερευνώνται πιθανές συνέργειες ακόμη και με το οικόπεδο των Ιωαννίνων.

Αντίστοιχα, οι καθυστερήσεις στον τομέα των περιβαλλοντικών αδειοδοτήσεων έχουν οδηγήσει σε παράταση 20 μηνών των εργασιών και στη Βορειοδυτική Πελοπόννησο, ενώ εξετάζεται παράταση δύο ετών και στις έρευνες για το Block 2, δυτικά της Κέρκυρας.

Η εικόνα του ελληνικού προγράμματος δείχνει ότι η τύχη των έργων θα αποτελέσει μέρος ενός ευρύτερου ανασχεδιασμού και επαναξιολόγησης του χαρτοφυλακίου των ΕΛ.ΠΕ. αλλά και των άλλων εταιρειών, με στόχο την επιλογή των πιο υποσχόμενων περιοχών.

Τα ΕΛ.ΠΕ. επένδυσαν πάνω από €50 εκατ.

Οι σχεδιασμοί αυτοί συμπίπτουν και με τη χρονική μετάθεση των σεισμικών ερευνών στα δυτικά και βορειοδυτικά της Κρήτης από τα Ελληνικά Πετρέλαια και τους πετρελαϊκούς κολοσσούς της Total και της ExxonMobil για τον χειμώνα του 2021-2022.

Για την παραχώρηση έχει υποβληθεί από τις WWF Hellas, Greenpeace και Pelagos αίτηση ακύρωσης της εγκεκριμένης μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων στο ΣτΕ, η οποία θα εκδικαστεί ενός του 2021.

Πέρυσι ο επιχειρηματικός βραχίονας των υδρογονανθράκων, στον οποίο τα ΕΛ.ΠΕ. έχουν επενδύσει μέχρι σήμερα πάνω από 50 εκατ. ευρώ, παρήγαγε ζημίες συνολικού ύψους 11 εκατ. ευρώ. Ωστόσο τα αρνητικά αποτελέσματα ήταν καλύτερα των αρχικών προβλέψεων που έκαναν λόγο για 40 εκατ. ευρώ, εξέλιξη η οποία οφείλεται στο πάγωμα των έργων και κυρίως του Πατραϊκού.

Οσοι αναζητούν απαντήσεις στο ερώτημα πώς θα πορευτούν το επόμενο διάστημα οι Ελληνες operators στις εξορύξεις θα πρέπει να εξετάσoυν μια σειρά παραμέτρων που επηρεάζουν καταλυτικά την πορεία των επενδύσεων. Είναι σαφές ότι ο σχεδιασμός του προγράμματος υδρογονανθράκων δεν μπορεί να μην υπολογίζει τις διεθνείς εξελίξεις στον τομέα της ενέργειας. Σύμφωνα με μια πρόσφατη έκθεση του βρετανικού think tank, Garbon Tracker, η πανδημία υπολογίζεται ότι μπορεί να οδηγήσει σε ζημίες ύψους 25 τρισ. τη διεθνή βιομηχανία εξόρυξης μέσα στα επόμενα χρόνια και να χτυπήσει ανελέητα τον τζίρο του κλάδου.

Παράλληλα, όμως, θα συνεχίσουν να αναπτύσσονται οι ΑΠΕ και να μειώνεται το κόστος της τεχνολογίας, κάτι που αυτόματα καθιστά την ενέργεια από φυσικούς πόρους την πιο φθηνή σε επίπεδο χονδρικής σε όλο τον κόσμο. Επομένως, είναι φανερό ότι η βιομηχανία πετρελαίου βλέπει πολύ κοντά το τέλος μιας εποχής και την ανατολή μιας καινούριας στην οποία επενδύουν μαζικά παγκοσμίως τα μεγαθήρια του κλάδου.

Η διοίκηση των ΕΛ.ΠΕ. αφουγκραζόμενη τις μεγάλες αλλαγές έχει θέσει ως πρωταρχικό στόχο τον ενεργειακό και ψηφιακό μετασχηματισμό του ομίλου. Στο πλαίσιο αυτό, επικαιροποιεί τον στρατηγικό σχεδιασμό με στόχο τη μείωση του ανθρακικού αποτυπώματος με στοχευμένες επενδύσεις σε νέες αγορές και με έμφαση στο φυσικό αέριο, στις Ανανεώσιμες Πηγές, στην ηλεκτροκίνηση, στην εξοικονόμηση ενέργειας κ.α.

Από την πλευρά της, και η Energean, η πρώτη ελληνική εταιρεία που επένδυσε σε κοιτάσματα πετρελαίου στη χώρα μας και εκμεταλλεύτηκε τον Πρίνο, διανύει ένα μεταβατικό στάδιο. Αφενός στόχος είναι να σταματήσει την αιμορραγία από τη βαθιά πληγή που έχει ανοίξει η εγκατάσταση πετρελαίου στην Καβάλα, αφετέρου να αναπτύξει τη δυναμική που της δίνουν οι επενδύσεις στον τομέα του φυσικού αερίου στο Ισραήλ. Αυτή η στρατηγική, σε συνδυασμό με την αδυναμία στήριξης του κλάδου από το χρηματοπιστωτικό σύστημα διεθνώς αλλά και με τη βούληση της ελληνικής κυβέρνησης να ενθαρρύνει πολιτικές πράσινης ανάπτυξης με έμφαση στις τεχνολογίες των ΑΠΕ και την απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, δεν συνηγορεί υπέρ της άποψης ότι οι εξορύξεις θα αποτελέσουν στρατηγική επιλογή των μεγάλων επενδυτικών ομίλων τα επόμενα χρόνια. Οι μεγάλες καθυστερήσεις στην αδειοδότηση, η γραφειοκρατία αλλά και οι αντιδράσεις που συναντούν σε κοινωνικό επίπεδο προσθέτουν επίσης αρνητική φόρτιση στα σχεδιαζόμενα έργα.

Διαβάστε ακόμα:

ΑΔΜΗΕ: Σχέδιο έκτακτης ανάγκης ενόψει της κακοκαιρίας που θα πλήξει την χώρα

Κορωνοϊός: Η σκοτεινή πλευρά του ηλεκτρονικού εμπορίου είναι τα χαρτόκουτα της Amazon

Εϊκε Μπατίστα: Το απόλυτο στόρι καταστροφής – Από 8ος πλουσιότερος άνθρωπος, στη φυλακή