Ξεχάστε τα κόκκινα τριαντάφυλλα και αφήστε στην άκρη τις ερωτικές επιστολές: επισήμως, βρισκόμαστε σε περίοδο ύφεσης των ερωτικών σχέσεων.
Νέα έρευνα του βρετανικού ερευνητικού οργανισμού Centre for Social Justice (CSJ) αποκαλύπτει ότι οι νέοι άνδρες, μέχρι να συμπληρώσουν τα 25 τους χρόνια, έχουν σήμερα 26 φορές περισσότερες πιθανότητες να ζουν με τη μητέρα τους παρά με τη σύζυγό τους.
Παράλληλα, τα ποσοστά γάμου μεταξύ των νέων ανδρών έχουν μειωθεί κατά 97% σε σύγκριση με πριν από 50 χρόνια.
Και προτού σπεύσει κανείς να επισημάνει ότι επρόκειτο για μια εντελώς διαφορετική εποχή —κάτι που, φυσικά, ισχύει—, η ίδια μελέτη διαπιστώνει ότι λιγότερες από μία στις τέσσερις νέες γυναίκες της ίδιας ηλικίας εξακολουθούν να ζουν στο πατρικό τους.
Συγκεκριμένα, το ποσοστό ανέρχεται σε 22,3% για τις γυναίκες, έναντι 34,9% για τους άνδρες.
Ο Έντουαρντ Ντέιβις , διευθυντής ερευνών και επικεφαλής της έκθεσης, χαρακτήρισε τα ευρήματα «προβλήματα που θα έπρεπε να μας ανησυχούν όλους, καθώς αυτό που αποτυγχάνουμε να στηρίξουμε είναι το μέλλον της χώρας».
Ενοίκια, τεχνητή νοημοσύνη και μια γενιά σε αβεβαιότητα
Οι μισοί νέοι ενοικιαστές δαπανούν κατά μέσο όρο το 50% του εισοδήματός τους για ενοίκιο, σύμφωνα με το τον Independent.
Την ίδια στιγμή, η τεχνητή νοημοσύνη εξαφανίζει θέσεις εργασίας για νέους πτυχιούχους με ταχύτητα μεγαλύτερη από εκείνη με την οποία η Λιζ Τρας κατάφερε να οδηγήσει την οικονομία σε κρίση.
Η γενιά μου ακούει διαρκώς ότι ο κόσμος βρίσκεται στα πρόθυρα της καταστροφής, είτε εξαιτίας της κλιματικής κρίσης είτε λόγω μιας γεωπολιτικής καταστροφής, είτε και των δύο. Γιατί, όμως, οι νέοι άνδρες φαίνεται να διαθέτουν μικρότερη ανθεκτικότητα από τις συνομήλικές τους;
Δεν έχουν ακόμη αποκτήσει την αντοχή και τις εμπειρίες ζωής των μεγαλύτερων ανδρών. Γιατί, όμως, αναζητούν παρηγοριά στις μητέρες τους για να αντεπεξέλθουν σε αυτό το παγκόσμιο χάος, αντί να στραφούν σε μια ερωτική σύντροφο;
Ο Τζέι Τουρόφσκι, 24 ετών, ζει με τους γονείς του και τον 30χρονο αδελφό του στο Έλστρι, στην ευρύτερη περιοχή του Λονδίνο.
Επέστρεψε στο παιδικό του δωμάτιο μετά το πανεπιστήμιο, προκειμένου να αποκτήσει μεγαλύτερη οικονομική άνεση όσο προσπαθεί να χτίσει καριέρα στο ραδιόφωνο.
Όπως εξηγεί, η διαμονή στο πατρικό είναι «ο καλύτερος δυνατός τρόπος να μπορώ να ζω κοντά στο Λονδίνο, να απολαμβάνω τα πλεονεκτήματα της εγγύτητας με την πρωτεύουσα και ταυτόχρονα να μην πληρώνω ενοίκιο».
Ως ελεύθερος επαγγελματίας με πολλαπλές αλλά ασταθείς πηγές εισοδήματος, θα χρειαζόταν να εργάζεται οκτώ ημέρες κάθε μήνα μόνο για να πληρώνει το ενοίκιο ενός διαμερίσματος στην πρωτεύουσα.
Και αυτό χωρίς να υπολογίζονται οι υπόλοιπες βασικές ανάγκες ή ακόμη και μια βραδινή έξοδος. Σε αυτό το πρώιμο στάδιο της καριέρας του, όπου οι επαγγελματικές ευκαιρίες εμφανίζονται ακανόνιστα, κάτι τέτοιο δεν είναι εφικτό.
Το στεγαστικό αδιέξοδο δεν περιορίζεται στο Λονδίνο
Παρότι τα ενοίκια του Λονδίνου είναι διαβόητα για το ύψος τους, η στέγαση έχει γίνει οικονομικά απρόσιτη σε ολόκληρο το Ηνωμένο Βασίλειο.
Στη βόρεια Κορνουάλη, ο Γουίλ Χολμς , επίσης 24 ετών, επέστρεψε πρόσφατα στο σπίτι της μητέρας και του πατριού του, μετά τον χωρισμό του από τη σύντροφό του.
Οι γονείς του τού ζητούν περίπου το μισό από το ενοίκιο της αγοράς, ωστόσο εκείνος εξακολουθεί να θέλει να φύγει. Δεν είναι εύκολο, καθώς η μετακόμιση κοστίζει ακριβά.
«Επειδή ζούμε στην Κορνουάλη, πολλές δουλειές είναι εποχικές», λέει.
«Δεν υπάρχουν τόσες σταθερές επαγγελματικές προοπτικές όσες στις πόλεις. Επομένως, αν θέλεις μια πραγματική καριέρα, πρέπει να μετακομίσεις. Αλλά πρόκειται για έναν φαύλο κύκλο: δυσκολεύεσαι να βγάλεις τα χρήματα που χρειάζεσαι για να μπορέσεις να φύγεις».
Φυσικά, και οι νέες γυναίκες αντιμετωπίζουν τα ίδια οικονομικά εμπόδια. Ωστόσο, δεν παραμένουν στο πατρικό σε τόσο μεγάλα ποσοστά όσο οι άνδρες.
Υπάρχει διαφορά σχεδόν 13 ποσοστιαίων μονάδων μεταξύ των δύο φύλων ως προς την επιστροφή στην οικογενειακή εστία, ακόμη και αφού έχουν προηγουμένως ανεξαρτητοποιηθεί. Μήπως δημιουργήσαμε μια γενιά από «Τίμοθι», σαν τον μελαγχολικό χαρακτήρα που υποδυόταν ο Ρόνι Κόρμπετ στη σειρά του BBC Sorry!;
Ο Τίμοθι Λάμσντεν ήταν ένας άνδρας 41 ετών που εξακολουθούσε να ζει με τους γονείς του και, κυρίως, με τη δεσποτική μητέρα του, κυρία Λάμσντεν.
Ο φόβος της αποτυχίας και η πίεση των social media
Οι νέοι άνδρες με τους οποίους μίλησα αναγνωρίζουν ότι οι ίδιοι και οι φίλοι τους είναι λιγότερο δραστήριοι από τις γυναίκες συνομήλικές τους στην προσπάθεια να φύγουν από το πατρικό.
Υπάρχουν, ωστόσο, και άλλοι λόγοι. Όσο περίπλοκος και απειλητικός κι αν μοιάζει ο κόσμος, οι γυναίκες φαίνεται να αντιμετωπίζουν με λιγότερο άγχος την προοπτική να σταθούν μόνες τους στα πόδια τους.
Οι άνδρες εμφανίζονται περισσότερο διστακτικοί απέναντι στην ανάληψη κινδύνων. Και η λεγόμενη manosphere, το διαδικτυακό περιβάλλον που χωρίζει τον κόσμο σε νικητές και χαμένους, φαίνεται να επιτείνει αυτή την ανασφάλεια.
«Στην εποχή των social media, πολλοί άνδρες αισθάνονται τεράστια πίεση να πετύχουν, κάτι που δημιουργεί μεγάλη ανασφάλεια», εξηγεί ο Σαμ Τζένινγκς , 24 ετών, ο οποίος σήμερα ζει σε μια ανεξάρτητη κατοικία στον κήπο των γονιών του.
«Πολλοί συνομήλικοί μου φοβούνται να κάνουν το βήμα, να φύγουν από το σπίτι και να αντιμετωπίσουν τη μοναξιά ή την αποτυχία».
«Έχει να κάνει με την εποχή μας και με τον τρόπο που οι άνδρες αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Έχουμε δημιουργήσει μια κουλτούρα στην οποία δεν επιτρέπεται να αποτύχεις». Για ορισμένους, η εγκατάλειψη της οικογενειακής εστίας μοιάζει υπερβολικά μεγάλο ρίσκο.
Σύμφωνα με το NHS England, σχεδόν οι μισοί άνδρες που ζουν μόνοι βιώνουν μοναξιά, έναντι περίπου του ενός τρίτου των γυναικών. Και ενώ οι νέες γυναίκες γενικά προσπαθούν να ενθαρρύνουν και να στηρίζουν η μία την άλλη, πολλοί νέοι άνδρες συνηθίζουν να προσγειώνουν απότομα τους φίλους τους, συχνά χωρίς να αντιλαμβάνονται τις συναισθηματικές συνέπειες.
Το πατρικό ως ασφαλές καταφύγιο
Όταν οι γονείς προσφέρουν υποστήριξη και ένα ασφαλές καταφύγιο, μπορεί κανείς εύκολα να καταλάβει γιατί ορισμένοι νέοι άνδρες δεν βιάζονται να μετακομίσουν. Τόσο ο Χολμς όσο και ο Τζένινγκς δηλώνουν ότι οι οικογένειές τους στηρίζουν την επιλογή τους να μένουν στο σπίτι.
Οι σχέσεις τους είναι καλές και δεν αισθάνονται πίεση να φύγουν — ένα προνόμιο που δεν διαθέτουν όλοι.
Στην πραγματικότητα, οι γονείς του Τζένινγκς έκαναν κάτι περισσότερο από το συνηθισμένο για να τον κρατήσουν κοντά τους. Παραχώρησαν μέρος του κήπου τους και χρηματοδότησαν την κατασκευή μιας ανεξάρτητης κατοικίας, δημιουργώντας μια κυριολεκτική ενδιάμεση λύση μεταξύ εξάρτησης και αυτονομίας.
Τότε, ο Τζένινγκς ήταν 19 ετών, εργαζόταν με πλήρες ωράριο και μοιραζόταν ένα δωμάτιο με τον 15χρονο αδελφό του. Οι περισσότεροι φίλοι του είχαν φύγει για το πανεπιστήμιο και εκείνος επιθυμούσε ένα δικό του νέο ξεκίνημα.
Δεν μπορούσε, όμως, να βρει οικονομικά προσιτή κατοικία. Έτσι, οι γονείς του κατασκεύασαν έναν ανεξάρτητο χώρο, με μικρή κουζίνα, κανονικό μπάνιο και ενιαίο καθιστικό-υπνοδωμάτιο.
«Είναι εξαιρετικό και για τους γονείς μου, επειδή αυξάνει την αξία του σπιτιού και τους προσφέρει ένα καλύτερο περιουσιακό στοιχείο», εξηγεί. «Μπορούμε να ζούμε εκεί εγώ και τα αδέλφια μου και, όταν δεν θα το χρειαζόμαστε πλέον, μπορούν να το διαθέσουν μέσω Airbnb και να πάρουν πίσω τα χρήματα που ξόδεψαν για την κατασκευή του».
Η Generation Z βλέπει διαφορετικά την ανεξαρτησία
Η αντίθεση ανάμεσα στον καταστροφολογικό τόνο της έκθεσης του CSJ και στην αισιόδοξη αντιμετώπιση της κατάστασής του από τον Τζένινγκς είναι εντυπωσιακή.
Αντί να θεωρεί τη διαμονή στο πατρικό αποτυχία, ντροπή ή μια δυσάρεστη κατάσταση που πρέπει απλώς να υπομείνει, ο ίδιος, όπως και άλλοι εκπρόσωποι της Generation Z, τη βλέπει ως μια θετική και πρακτική επιλογή για τη διατήρηση ενός αξιοπρεπούς επιπέδου ζωής.
Οι νέοι άνδρες σπεύδουν να επισημάνουν τα πλεονεκτήματα της συγκατοίκησης με τους γονείς τους.Ανάμεσά τους είναι ο περισσότερος χρόνος με την οικογένεια και η δυνατότητα να επικεντρωθούν στην οικοδόμηση της καριέρας τους, αντί να εξαντλούνται από τις καθημερινές υποχρεώσεις ή τη συνεχή προσπάθεια να τα βγάλουν πέρα οικονομικά.
«Δεν θεωρώ απαραίτητα ότι είναι πρόβλημα. Αν κάτι σε ωφελεί, γιατί να αποτελεί πρόβλημα;» λέει ο Τουρόφσκι. «Είναι όμορφο να βρίσκεσαι στο σπίτι, περιτριγυρισμένος από ανθρώπους που ξέρεις ότι θα σε στηρίξουν περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον».
Αυτό, όμως, ίσως αποτελεί μέρος του προβλήματος. Η ζωή στο πατρικό μπορεί να λειτουργήσει σαν μια ζεστή κουβέρτα ασφάλειας, από την οποία είναι δύσκολο να αποχωριστεί κανείς τον εαυτό του.
Και όσο περισσότερο παραμένει κάποιος σε αυτό το προστατευμένο περιβάλλον, τόσο δυσκολότερο μπορεί να γίνει να αντιμετωπίσει αργότερα τις σκληρές πραγματικότητες της ζωής.
«Το δίχτυ ασφαλείας των γονιών σου μπορεί να σε κάνει να νιώθεις υπερβολικά άνετα», παραδέχεται ο Χολμς. «Μπορεί να χάσεις από τα μάτια σου τις φιλοδοξίες σου ή αυτό που πραγματικά θέλεις να κάνεις. Μπορεί να σε εμποδίσει να προσπαθήσεις περισσότερο».
Ο Χολμς μιλά για την επαγγελματική του σταδιοδρομία, αλλά θα μπορούσε εξίσου εύκολα να αναφέρεται και στην ερωτική του ζωή.
Είναι σχεδόν αδύνατο να βρει κανείς σύντροφο χωρίς να περάσει από μερικές αμήχανες ή περίπλοκες γνωριμίες. Αυτές, όμως, γίνονται δυσκολότερες όταν οι γονείς σου κοιμούνται λίγα μέτρα παραπέρα. Ή όταν, το επόμενο πρωί, εμφανίζονται προσφέροντας ένα φλιτζάνι τσάι σε κάποιον άνθρωπο για τον οποίο δεν είσαι καν βέβαιος ότι θέλεις να ξαναδείς.