Νέα δεδομένα φέρνει στο προσκήνιο η εξελισσόμενη πολιτική κρίση στην Τουρκία λίγο πριν κλείσει το 2013. Η πολιτική αβεβαιότητα για το μέλλον του Ερντογάν προκάλεσε μεγάλη πίεση στην αγορά της χώρας, με σημαντικές απώλειες για το χρηματιστήριο και τα ομόλογα, πτώση για την τουρική λίρα και έξοδο κεφαλαίων. (Διαβάστε περισσότερα εδώ)
Η κρίση δεν έχει μεταδοθεί σε άλλες αγορές μέχρι τώρα, καθώς σύμφωνα με παρατηρητές όπως ο Μοχάμεντ Ελ Έριαν της Pimco, επικρατεί προς το παρόν η εκτίμηση ότι ο Ερντογάν θα καταφέρει τελικά να ελέγξει το παιχνίδι. Αν αυτό δεν συμβεί, εκτιμά ο Ελ Έριαν, τότε τα προβλήματα θα μεταδοθούν και σε άλλες χώρες, καθώς ήδη υπάρχουν και άλλα επιβαρυντικά στοιχεία για τις αναδυόμενες αγορές και όχι μόνο. (Διαβάστε περισσότερο εδώ)
Οι εξελίξεις στην Τουρκία και η σύγκρουση Ερντογάν – Γκιουλέν, φέρνουν αντιμέτωπους δύο κόσμους, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές: Το “αραβικό Ισλάμ” του Ερντογάν, με το “Ισλάμ των Τούρκων” του Φετουλάχ Γκιουλέν.
Ο τελευταίος, συγκεντρώνει θετικά σχόλια από τη Δύση, κυρίως από τις ΗΠΑ και ηγείται ενός ευρύτερου δικτύου θρησκευτικών, εκπαιδευτικών και κοινωνικών οργανώσεων στην Τουρκία. Το κινημα Γκιουλέν θεωρείται πιο “δυτικόφιλο” από τον Ερντογάν (ο οποίος σταδιακά απομάκρυνε τη χώρα από τη Δύση τα τελευταία χρόνια) και διπλωματικοί κύκλοι εκτιμούν ότι αποτελεί την καλύτερη επιλογή για τις ΗΠΑ, με δεδομένο ότι οι Κεμαλιστές -που είναι “καθαροί” υπέρμαχοι του αστικού κράτους και οι πλέον δυτικόφιλοι- δεν μπορούν να ανακάμψουν στο πολιτικό σκηνικό. H επάνοδος Γκιουλέν στα πολιτικά πράγματα είναι εκτός συζήτησης, βέβαια, αλλά μπορεί να παίξει ρόλο στο μέλλον με ανθρώπους της επιρροής του.
“Η οικονομική επιτυχία της Τουρκίας βασίστηκε τα τελευταία χρόνια στην πολιτική σταθερότητα, αλλά και στο πρόσωπο του Ερντογάν”, εκτιμά ο οικονομολόγος Κώστας Μελάς που παρακολουθεί συστηματικά τις εξελίξεις στη γείτονα χώρα. Εάν η σταθερότητα αυτή κλονιστεί τότε προφανώς η οικονομία θα επηρεαστεί, είναι η εκτίμησή του.
Τα προβλήματα στην Τουρκία έχουν πολλαπλές συνέπειες για την Ελλάδα οι οποίες είναι νωρίς ακόμη να αξιολογηθούν.
Θετικά και αρνητικά για την Ελλάδα
Ορισμένοι, πάντως, εκτιμούν ότι η αστάθεια στην Τουρκία αναδεικνύει περισσότερο την ανάγκη να παραμείνει η Ελλάδα, που είναι χώρα μέλος της ευρωζώνης ένα σταθερό σημείο αναφοράς στην περιοχή, αναβαθμίζοντας, έτσι το γεωπολιτικό “βάρος” της χώρας μας.
Από την άλλη πλευρά, εάν η τουρκική κυβέρνηση έχει εσωτερικά προβλήματα πιθανόν να επιχειρήσει να τα “εξάγει” δημιουργώντας εντάσεις στην περιοχή.
Επιπλέον, εάν τελικά ο Ερντογάν ανατραπεί και επικρατήσει μια πιο “αμερικανόφιλη” κυβέρνηση, ίσως το ειδικό βάρος της Ελλάδας για τις ΗΠΑ να μειωθεί, καθώς τα αμερικανικά συμφέροντα θα εξυπηρετούνται περισσότερο από τη γείτονα.
Η οικονομία
Ο κ. Μελάς, εκ των συγγραφέων του βιβλίου “Μετά τον Ερντογάν τι”*, εκτιμά ότι το πολιτικό πρόβλημα του Ερντογάν δεν θα είναι εύκολο να αντιμετωπιστεί, ενώ η τουρκική οικονομία είναι από τις πιο ευάλωτες χώρες ανάμεσα στις αναδυόμενες αγορές, στο “φρενάρισμα” του τυπώματος χρήματος στις ΗΠΑ (το λεγόμενο tapering).
Οι οικονομικές σχέσεις με την Ελλάδα είναι περιορισμένες, αλλά υπάρχουν ορισμένες σημαντικές “νησίδες” όπως η τουρκική τράπεζα Finansbank (η μετοχή της έχει πέσει 33% από τα υψηλά) η οποία είναι θυγατρική της Εθνικής και αντιπροσωπεύει ένα σημαντικό ποσοστό των κερδών της, αλλά και ένα αυξανόμενο επενδυτικό ενδιαφέρον που εκδηλώνεται τελευταία από ορισμένα τουρκικά επενδυτικά σχήματα κυρίως στον τουρισμό (“Αστήρ Παλάς”, μαρίνες κ.λπ.).
Πάντως, εκτιμά, ότι η κρίση εφόσον οδηγήσει σε περίοδο αστάθειας πιθανόν να επηρεάσει αρνητικά ενδεχόμενη επαναπροσέγγιση της Τουρκίας με το Ισραήλ, αλλά και τα σχέδια για μεταφορά υδρογονανθράκων της ανατολικής Μεσογείου μέσω Τουρκίας -προς όφελος της ακριβότερης ελληνικής εναλλακτικής διόδου.
*”Μετά τον Ερντογάν τι; Η ρεβάνς του πολιτικού Ισλάμ – ΑΟΖ, Κύπρος & διενέξεις στη Μεσόγειο – Το καρκίνωμα του Κουρδικού – Ακτινογραφώντας την τουρκική οικονομία” του Σταύρου Λυγερού και του Κώστα Μελά, εκδόσεις Πατάκη
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.