Σε ένα 10σέλιδο αφιέρωμά της στο Γερμανό υπουργό Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, και με την φωτογραφία του να πρωτοστατεί, η γερμανική εφημερίδα Handesblatt ενισχύει το επιχείρημά του ότι τελικά το Grexit είναι η καλύτερη λύση για την Ελλάδα την δεδομένη χρονική στιγμή.
Αποκαλώντας τον ως «Καγκελάριο της λογικής», η εφημερίδα αναλύει τι ήταν αυτό που έκανε τον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε να αλλάξει άποψη σχετικά με την παραμονή της Ελλάδας στην Ευρωζώνη, ερχόμενος σε σύγκρουση ακόμα και με την Γερμανίδα καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ, αλλά και γιατί με την ακραία του αυτή άποψη θέλει, όπως λέει η εφημερίδα, να βοηθήσει την Ελλάδα παρά να την καταστρέψει, όπως οι περισσότεροι πιστεύουν.
Από το 2011 που εγκρίθηκε το πρώτο πακέτο βοήθειας για την Ελλάδα μέχρι και πριν λίγο καιρό, ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ήταν ένας από τους θερμότερους υποστηρικτές της παραμονής της Ελλάδας στην Ευρωζωνη. Ήταν πεπεισμένος ότι η ελληνική κυβέρνηση θα εφαρμόσει τα όσα είχαν συμφωνηθεί και η Ελλάδα θα απέφευγε μια για πάντα το φάντασμα της χρεοκοπίας.
Τα πράγματα όμως πήραν διαφορετική τροπή από αυτή που περίμενε και η Ελλάδα όχι μόνο δεν εφάρμοσε τα συμφωνηθέντα αλλά οι υποχρεώσεις των Γερμανών φορολογουμένων για τη διάσωση της Ευρωζώνης έχουν αγγίξει τα 93 δισ. ευρώ. Έπειτα από τρία χρόνια συνεχών προσπαθειών για τη διάσωση της Ελλάδας ο κ. Σόιμπλε βλέπει τώρα τον κόσμο διαφορετικά νιώθοντας μεγάλη απογοήτευση για την πορεία των γεγονότων.
Παρά το γεγονός πως αρκετοί πολιτικοί εμμένουν σε ρομαντισμούς λέγοντας πως η Ελλάδα μπορεί να τα καταφέρει παραμένοντας στην Ευρωζώνη, ο ίδιος ως περισσότερο ρεαλιστής έχει πλέον συνειδητοποιήσει πως αυτό δεν είναι πλέον εφικτό. Τι ήταν αυτό όμως που τον έκανε να αλλάξει γνώμη σχετικά με το Grexit; Σύμφωνα με την Handesblatt τρεις είναι οι παράγοντες:
Αρχικά, έχει γίνει κατανοητό πως τα πακέτα διάσωσης για την Ελλάδα θα συνεχιστούν επ ‘αόριστον, αν κρίνουμε από την κατάσταση στην Αθήνα και τις χρηματοπιστωτικές αγορές. Φαίνεται αναπόφευκτο λοιπόν, ότι μετά από ένα τρίτο πακέτο διάσωσης θα ακολουθήσει ένα τέταρτο, ένα πέμπτο πακέτο, και ούτω καθεξής.
Δεύτερον, το οικονομικό κόστος για τους φορολογούμενους έχει ήδη υπερβεί το άλλοτε «καπάκι» των 210 δισ. ευρώ. Πλέον το πολιτικό κόστος είναι τεράστιο, τόσο στη Γερμανία όσο και στην Ελλάδα, με τους Έλληνες πολίτες να έχουν ήδη περάσει δύσκολες καταστάσεις από την στιγμή που ξεκίνησε η κρίση.
Τρίτον, το ευρωπαϊκό ιδεώδες – όλοι για έναν και ένας για όλους – έχει προκαλέσει μεγάλο κακό. Τα αντί-ευρωπαικά κόμματα όπως οι Podemos ή το Εθνικό Μέτωπο της Μαρίν Λε Πεν αποκτούν δύναμη σε ολόκληρη την Ευρώπη και επωφελούνται από τις ανεπιτυχείς προσπάθειες διάσωσης των Ευρωπαίων.
Για τον κ. Σόιμπλε η Ευρώπη του δικαίου όπως την αποκάλεσε το 2012 έχει μετατραπεί σε μια Ευρώπη της ανομίας η οποία δεν μπορεί να ανακάμψει αν εφαρμόζονται συνεχώς οι ίδιες «θανατηφόρες» πρακτικές. Αυτός είναι και ο λόγος που εισήγαγε το Grexit, ή έστω την προσωρινή έξοδο της Ελλάδας από την νομισματική ένωση, στις επίσημες διαπραγματεύσεις. Η Ελβετία και η Μεγάλη Βρετανία είναι δύο παραδείγματα χωρών όπου βιώνουν την ευημερία και την ανάπτυξη εκτός της ζώνης του ευρώ.
Μόνο ένα «κούρεμα» του ελληνικού χρέους, θα δώσει την ευκαιρία στην Ελλάδα να επιστρέψει στην ανάκαμψη, σχολιάζει το δημοσίευμα. Το πρόβλημα, βέβαια σύμφωνα με τον κ. Σόιμπλε, είναι ότι η «πραγματική ελάφρυνση του χρέους είναι ασυμβίβαστη με την ένταξη στη νομισματική ένωση.» Αυτός είναι ένας λόγος που ο υπουργός Οικονομικών προτείνει ένα «τάιμ-άουτ από τη ζώνη του ευρώ τουλάχιστον για πέντε χρόνια». Βέβαια η ιδέα ενός Grexit δεν επινοήθηκε πίσω από κλειστές πόρτες. Αντ ‘αυτού, ωρίμασε κατά τις αμέτρητες ώρες της διαπραγμάτευσης, η οποία έφερε την απογοήτευση στον κ. Σόιμπλε θεωρώντας πως δεν υπάρχει περίπτωση να επιτευχθεί συμφωνία με τους Έλληνες, μετά από όλα. Για τον ίδιο λοιπόν, ένα Grexit είναι «ο καλύτερος δρόμος».
Οι ιδέες όμως αυτές του κ. Σόιμπλε τον έχουν αποκλείσει από την υπόλοιπη Ευρώπη. Ο Έλληνας πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας είχε αναφέρει πως “Η Ευρώπη δεν ανήκει στον κ. Σόιμπλε”. Η γαλλική εφημερίδα Le Monde είχε καρικατούρα του Σόιμπλε ως “Θάνατο”.
Αλλά ο Σόιμπλε δεν είναι ανθέλληνας ή αντι-Ευρωπαίος όπως μερικοί θέλουν να τον παρουσιάσουν. Έχει, μάλιστα, λάβει το International Charlemagne Prize of Aachen, το 2012, για να τιμηθεί ως προς τα κατορθώματά του για ευρωπαϊκή ενσωμάτωση. Για τον κ. Σόιμπλε η λέξη “Ευρώπη” είναι ένας άξιος ευγενής σκοπός.
Αλλά υπάρχει μία βασική διαφορά μεταξύ του κ. Σόιμπλε και άλλων όπως ο κ. Κόλ, ο πρώην καγκελάριος Χέλμουτ Σμίτ, ο πρώην πρόεδρος της Κομισιόν Ζακ Ντελόρ, ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας Μάριο Μόντι, ο πρώην Γερμανός υπουργός εξωτερικών Χανς-Ντίτριχ Γκένσερ, ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν-Κλόντ Γιούνκερ, και η καγκελάριος Μέρκελ. Ο Σόιμπλε, “καγκελάριος της λογικής” δεν είναι ιδεαλιστής ως προς το ευρωπαϊκό πρότζεκτ, αφού πιστεύει πως η παρούσα ρητορική που διέπει την Ευρώπη δεν είναι πια πειστική. Η ευρωπαϊκή πραγματικότητα πρέπει να περάσει ένα τεστ: Πως μπορεί να αυξήσει την ευημερία και να εκτονώσει τις συγκρούσεις, όπως υποστηρίζει πως κάνει.
Μία νομισματική ένωση μπορεί να λειτουργήσει μόνο εάν όλες οι χώρες συμφωνήσουν στους όρους σταθερότητας και εφαρμόσουν μεταρρυθμίσεις που θα προασπίσουν το ευρώ. Οι συμβιβασμοί θέτουν την αξιοπιστία του κοινού νομίσματος σε κίνδυνο, και συνάμα το στόχο μίας μεγάλης και σταθερής Ευρώπης. Ο ίδιος ο Σόιμπλε ανέφερε πως “Πρέπει να κρατήσουμε την Ευρώπη ενωμένη, πρέπει να προωθήσουμε την Ευρώπη. Αλλά αυτό σημαίνει πως θα πρέπει να ακολουθήσουμε τις ευρωπαϊκές συμφωνίες, αλλιώς δεν θα υπάρχει εμπιστοσύνη”.
Οι ελπίδες του πρώην Καγκελάριου Κόλ, πως το κοινό νόμισμα θα επιφέρει και πολιτική ένωση δεν έχουν γίνει, ακόμη, πραγματικότητα. Ο Σόιμπλε δεν πιστεύει πως θα γίνουν στο μέλλον. Γνωρίζει καλά τους φόβους των Ευρωπαίων πάνω σε αυτό.
Αλλά η ιδέα ενός Παν-Ευρωπαίου ΥΠΟΙΚ με επεκταμένη πρόσβαση σε εθνικούς προϋπολογισμούς, η εκλογή ενός ηγέτη της Ευρώπης και η δημιουργία ενός διαφορετικού προϋπολογισμού έχουν ήδη ζωντανεύσει μέσω εμμέσων και μη δεσμευτικών υπογραφών της ευρωπαϊκής ελίτ. Ο κ. Σόιμπλε ενστερνίζεται τις απόψεις αυτές αλλά προφανώς γνωρίζει πως κάτι τέτοιο δε θα συμβεί όσο ζει αυτός.
Οπότε έχει πάρει μία απόφαση. Θέλει ακόμη να είναι Ευρωπαίος, αλλά όχι αφελής Ευρωπαίος. Δεν είναι διατεθειμένος να δώσει τρίτο πακέτο διάσωσης στην Ελλάδα χωρίς σημαντικές υποχωρήσεις από την ελληνική πλευρά. Δεν δέχεται κούρεμα χρέους. Δεν θέλει να κάψει τα χρήματα των Γερμανών φορολογούμενων στην Αθήνα.
Γι αυτό και επιμένει στην συμμόρφωση με τους κανόνες της συμφωνίας του Μάαστριχτ.
Δεν είναι έτοιμος να αφήσει κανέναν να τον κάνει να δράσει ενάντια σε αυτούς τους κανόνες, ακόμα και την Μέρκελ. “Αν το προσπαθήσει κανείς, θα υπέβαλα την παραίτησή μου”, σύμφωνα με πρόσφατη δήλωσή του στην Der Spiegel.
Αυτή η δήλωση ήταν μία προσβολή προς την εξουσία της Μέρκελ. Ποτέ πριν στην ιστορία της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας δεν είχε προκαλέσει κάποιος την καγκελαρία τόσο ανοιχτά.
Στα 72 του χρόνια, όμως, ο Σόιμπλε δεν ακολουθεί αυτή την πολιτική και εκφράζεται ελεύθερα.
Για τον Σόιμπλε η λέξη οπορτουνισμός δεν έχει νόημα. Τα “έσπασε” με την Καγκελάριο επίτηδες λόγω της ιστορίας τους. Η Μέρκελ όμως δεν μπορεί απλά να παραγκωνίσει ή να απολύσει τον Σόιμπλε. Κάποιος σαν κι αυτόν δεν θα πέσει εύκολα, ιδιαίτερα λόγω του γεγονότος πως η πλειονότητα των Γερμανών συμφωνούν με την πολιτική του.
Προς το παρόν, όμως, ο διαξιφισμός αφού ο Γερμανός ΥΠΟΙΚ κάνει τις διακοπές του στο νησί της βόρειας Γερμανίας Sylt, ενώ η Μέρκελ έχει πάει για ανάβαση στο νότιο Τυρόλο της βόρειας Ιταλίας. Αλλά θα επιστρέψει στα μέσα Αυγούστου όταν θα έχουν ολοκληρωθεί οι διαπραγματεύσεις για το τρίτο πακέτο διάσωσης και το Bundestag θα πρέπει να τους υπερψηφίσει. Ο κ. Σόιμπλε έχει εδραιώσει τη δύναμή του, ενώ η Μέρκελ “γλιστρά”. Πηγές από την καγκελαρία αναφέρουν πως η Ελλάδα δε θα διασωθεί με οποιοδήποτε τίμημα και πως εάν το χρέος δεν καταστεί βιώσιμο τότε θα πρέπει να γίνει “επανεξέταση”.
Ο Σόιμπλε το έχει ήδη κάνει.
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.