Σε μια συγκυρία όπου η κλιματική κρίση και η λειψυδρία πιέζουν ολοένα και περισσότερο τις αντοχές της χώρας, η διαχείριση των υγρών αποβλήτων εξακολουθεί να αποτελεί ανοιχτή πρόκληση. Οι επιπτώσεις αγγίζουν τις βασικές υποδομές, τη γεωργική παραγωγή και τον τουρισμό, αναδεικνύοντας αδυναμίες που παραμένουν, παρά τη διαχρονική βελτίωση των σχετικών δεικτών.

Παρότι τα τελευταία χρόνια έχει καταγραφεί πρόοδος, η Ελλάδα συνεχίζει να εμφανίζει καθυστερήσεις, ελλείψεις και περιορισμένη αξιοποίηση κρίσιμων πόρων. Το αποτέλεσμα είναι να έχει βρεθεί κατ’ επανάληψη αντιμέτωπη με ευρωπαϊκές κυρώσεις, γεγονός που αποτυπώνει το χάσμα ανάμεσα στις επενδύσεις που έχουν πραγματοποιηθεί και στην πραγματική αποτελεσματικότητα του συστήματος.

Αυτό προκύπτει ως βασικό συμπέρασμα της νέας μελέτης της διαΝΕΟσις. Η έρευνα καταγράφει με λεπτομέρεια τη σημερινή εικόνα της διαχείρισης υγρών αποβλήτων στη χώρα και διατυπώνει συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής για τη βελτίωσή της.

Σε επίπεδο βασικών δεικτών, η εικόνα δεν είναι απογοητευτική. Η Ελλάδα κατατάσσεται στην 4η θέση μεταξύ των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς τη σύνδεση του πληθυσμού με Μονάδες Επεξεργασίας Λυμάτων, με το 95% των πολιτών να εξυπηρετείται από σχετικές υποδομές. Ωστόσο, πίσω από το ποσοστό αυτό κρύβονται ουσιαστικές αδυναμίες.

Το 2023 μόλις το 53% των εγκαταστάσεων συμμορφωνόταν πλήρως με τις ευρωπαϊκές προδιαγραφές, βελτιωμένο μεν σε σχέση με το 44% του 2020, αλλά ακόμη χαμηλό για μια χώρα που έχει διαθέσει σημαντικούς οικονομικούς πόρους στον συγκεκριμένο τομέα.

Πολλές Μονάδες Επεξεργασίας Λυμάτων αντιμετωπίζουν λειτουργικά προβλήματα που επηρεάζουν την ποιότητα της εκροής τους. Τα δίκτυα ύδρευσης και αποχέτευσης παραμένουν σε μεγάλο βαθμό παλαιά, με σημαντικές απώλειες λόγω διαρροών. Οι περιβαλλοντικοί έλεγχοι διενεργούνται συχνά αποσπασματικά, χωρίς να καλύπτουν το σύνολο των έργων, ενώ τα αποτελέσματά τους δεν δημοσιοποιούνται πάντοτε με την απαιτούμενη διαφάνεια.

Ιδιαίτερα έντονο είναι το έλλειμμα στους μικρούς οικισμούς κάτω των 2.000 ισοδύναμων κατοίκων, όπου δεν έχουν αναπτυχθεί επαρκείς και κατάλληλες λύσεις διαχείρισης. Ταυτόχρονα, η επαναχρησιμοποίηση των επεξεργασμένων λυμάτων παραμένει εξαιρετικά περιορισμένη. Από τις 275 εγκαταστάσεις που λειτουργούν στη χώρα, μόλις δύο –στην Παροικιά Πάρου και στους Μολάους Μονεμβασιάς– εφαρμόζουν πρακτικές επαναχρησιμοποίησης.

Έμφαση δίνεται επίσης στη μείωση του ενεργειακού κόστους των εγκαταστάσεων μέσω τεχνολογικών αναβαθμίσεων, στη βελτίωση της επεξεργασίας και ανακύκλωσης της ιλύος, στον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου και στη θέσπιση κινήτρων για επενδύσεις σε τεχνολογίες επαναχρησιμοποίησης νερού.

Διαβάστε ακόμη 

UBS: Το «καλό», το «κακό» και το «άσχημο» σενάριο για πετρέλαιο και φυσικό αέριο

Ινστιτούτο Δέον στο newmoney: Πώς μπορεί η Ελλάδα να παράγει πυρηνική ενέργεια

Tekla: Η δανέζικη εταιρεία που φτιάχνει τα σεντόνια αλλιώς

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα