Κομισιόν: Οι Θεσμοί δεν ζήτησαν περικοπές σε συντάξεις και μισθούς

Εάν η Ελλάδα επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με νέες προτάσεις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι έτοιμη να τις συζητήσει, δήλωσε το μεσημέρι της Δευτέρας, κατά την καθιερωμένη ενημέρωση ο εκπρόσωπος Τύπου της Κομισιόν Μαργαρίτης Σχοινάς.

Ο κύριος Σχοινάς επεσήμανε πως κατά την «τελευταία προσπάθεια του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ» το περασμένο Σαββατοκύριακο για συμφωνία με την Ελλάδα, σημειώθηκε κάποια πρόοδος, αν και ακολούθως οι διαπραγματεύσεις απέτυχαν. 

Σχετικά με την συνεχόμενη διαπραγμάτευση της Ελλάδας με τους Θεσμούς και τον ρόλο της Ευρωπαικής Επιτροπής, ο κ. Σχοινάς τόνισε πως η Επιτροπή δεν δρα ως δανειστής, καθώς αυτοί είναι τα 18 άλλα μέλη της Ευρωζώνης και το ΔΝΤ, αλλά ο ρόλος της είναι αυτός του διαμεσολαβητή. Συνεχίζοντας, συμπλήρωσε την θέση της Επιτροπής αλλά και του προέδρου της Ζαν Κλόντ Γιούνκερ πως είναι απογοητευμένοι καθώς αν και υπήρχαν κάποια σημάδια προόδου στις συνεχιζόμενες προσπάθειες, δεν κατάφεραν να συνάψουν συμφωνία.

Η «απάντηση» Μοσκοβισί – Οι προτάσεις των θεσμών
Η Επιτροπή «είναι έτοιμη να συνεχίσει τον διάλογο και τα γραφεία της είναι ανοιχτά ανά πάσα στιγμή έτσι ώστε εάν υπάρξουν εξελίξεις, να προσδώσουν στη διαδικασία.». Εκτενέστατη ανάλυση έκανε η εκπρόσωπος Τύπου του Πιέρ Μοσκοβισί, Άνικα Μπρέιντχαρτ, ξεκαθαρίζοντας τις θέσεις της Επιτροπής στην χθεσινή συνάντηση της με του εκπροσώπους της ελληνικής κυβέρνησης.

Σύμφωνα με την εκπρόσωπο της Επιτροπής το πακέτο μέτρων που κατατέθηκε στις ελληνικές αρχές είναι «ισορροπημένο και έχει οικονομική λογική, «ακούγοντας» τις ανάγκες του λαού, της ελληνικής κυβέρνησης και των υπόλοιπων 18 εκλεγμένων δημοκρατιών της Ευρωζώνης».

Η πρόταση των θεσμών βασίζεται σε πέντε «πυλώνες», την σαφή δημοσιονομική αναπροσαρμογή, το ύψος του πρωτογενούς πλεονάσματος, την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του φορολογικού συστήματος, την ενδυνάμωση του χρηματοοικονομικού συστήματος και την μεταρρύθμιση του εργατικού πλαισίου σύμφωνα με τις Ευρωπαϊκές πρακτικές.

Συγκεκριμένα οι δημοσιονομικοί στόχο, δεδομένων των νέων συνθηκών της ελληνικής οικονομίας έχουν αναθεωρηθεί προς τα κάτω σε σύγκριση με τις αρχικές τους εκτιμήσεις, μειωμένοι στο 1% του ΑΕΠ από την προηγούμενη απαίτηση του 3%.

Επίσης αρκετά μειωμένες είναι και οι απαιτήσεις για το μελλοντικό πλεόνασμα, καθώς τώρα η ελληνική κυβέρνηση καλείτε να δημιουργήσει τις συνθήκες για πρωτογενές πλεόνασμα της τάξεως του 3,5% για το έτος 2018, δύο χρόνια πιο μετά δηλαδή από τον αρχικό στόχο του 2016.

Οι μειώσεις του ελληνικού προϋπολογισμού χαρακτηρίστηκαν «ανθρώπινες» καθώς έπειτα από την έκκληση της ελληνικής κυβέρνησης για αναγνώριση της ανθρωπιστικής κρίσης, υπάρχει ρήτρα για το ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα που θα ξεκινήσει το 2016. Παρόλα αυτά τη Επιτροπή βλέπει δυσκολίες από την πλευρά της κυβέρνησης στον τρόπο που θα καταφέρει να πιάσει τους στόχους αυτούς.

Αναφερόμενη στις μειώσεις δαπανών στις συντάξεις η Άνικα Μπρέιντχαρτ χαρακτήρισε ως «μεγάλη αναλήθεια» τις φήμες για αίτημα των Θεσμών για μείωση σε συγκεκριμένες συντάξεις. Ξεκαθαρίζοντας τη θέση των δανειστών, δεδομένου πως το ελληνικό συνταξιοδοτικό σύστημα είναι ένα από τα πιο «δαπανηρά» στην Ευρώπη, προτάθηκε η εξυγίανση του με την μείωση των πρόωρων συντάξεων και την διαγραφή ορισμένων «κινήτρων» για πρόωρη συνταξιοδότηση, την αύξηση του ορίου ηλικίας για συνταξιοδότηση.

Αίσθηση προκαλεί επίσης η δήλωση της εκπροσώπου πως ενώ οι Θεσμοί ζητούν μέτρα για το συνταξιοδοτικό ύψους 1% του ελληνικού ΑΕΠ, η πρόταση της ελληνικής πλευράς δεν ξεπερνούσε τα 71 εκατ., δηλαδή, το 0,04% του ΑΕΠ.

Στο ζήτημα των εργασιακών και πιο συγκεκριμένα στις συλλογικές συμβάσεις, οι θεσμοί ζητούν την θέσπιση κανονισμών βασιζόμενοι στις «βέλτιστες πρακτικές» των υπόλοιπων Ευρωπαϊκών κρατών, αλλά και βάση των προτάσεων του Παγκόσμιου Οργανισμού Ανάπτυξης και του Παγκόσμιου Οργανισμού Απασχόλησης.

Επίσης δεν ζητήθηκε από τους θεσμούς οι μείωση μισθών, αλλά ο εκμοντερνισμός του μισθολογίου και το άνοιγμα ορισμένων επαγγελμάτων, έτσι ώστε να μειωθούν οι τιμές.

Το ΦΠΑ, που αποτελεί και έναν από τους πιο δύσκολους τομείς σύγκλισης μεταξύ θεσμών και κυβέρνησης, χαρακτηρίστηκε ως «κατακερματισμένο» και δήλωσε πως όλες οι πλευρές συμφωνούν στο να βελτιστοποιηθεί η αποδοτικότητα του αλλά και του ολικού φοροεισπρακτικού μηχανισμού.

Οι θεσμοί ξεκαθάρισαν πως είναι διατεθειμένοι να συζητήσουν τις ελληνικές προτάσεις, μόνο όμως αν τα μέτρα είναι κοστολογημένα και βγάζουν «οικονομικό νόημα», καθώς και στόχος είναι να καταπολεμηθεί η διαφθορά και να δημιουργηθεί ένα «δίκαιο και συνολικό πακέτο μέτρων», αναφερόμενη στην διαφορετική διακύμανση του ΦΠΑ στα προϊόντα.

Ακολούθως την ενημέρωση των δημοσιογράφων ανέλαβε η εκπρόσωπος του Επιτρόπου Οικονομικών, Ανίκα Μπρέιτχαρντ, η οποία εστίασε στο ζήτημα του ασφαλιστικού και επεσήμανε πως οι Θεσμοί δεν ζήτησαν περικοπές σε μισθούς και συντάξεις. 

Το ελληνικό ασφαλιστικό σύστημα είναι από τα πιο ακριβά στην Ευρώπη, τόνισε η κυρία Μπρέιντχαρντ και πρόσθεσε πως η πρόταση των θεσμών προς την Ελλάδα είναι απολύτως βιώσιμη και «βγάζει οικονομικώς νόημα».

Η πλήρης απάντηση της κας Μπρέινχαρντ

«Η δέσμη μέτρων που προτείνουν οι θεσμοί είναι ουσιαστική, ισορροπημένη και λογικότατη από οικονομική άποψη. Οι προτάσεις ανταποκρίνονται στις ανάγκες του ελληνικού λαού, της ελληνικής κυβέρνησης αλλά και των 18 κρατών μελών τα οποία επίσης λογοδοτούν στα κοινοβούλια τους.

Υπάρχουν πέντε κύριοι πυλώνες
Μια σημαντική και αξιόπιστη δημοσιονομική προσαρμογή: η Ελλάδα θα δεσμευόταν να επιτύχει στόχο πρωτογενούς πλεονάσματος 2 % του ΑΕΠ το 2016 που να ανέλθει σε 3,5 % του ΑΕΠ το 2018.

Σημαντικά μέτρα για τη βελτίωση της φορολογικής διοίκησης (για παράδειγμα μέσω της ίδρυσης μιας ανεξάρτητης φορολογικής και τελωνειακής διοίκησης, καθώς και μέσω της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής).

Συντονισμένη προσπάθεια ενίσχυσης της σταθερότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος (για παράδειγμα, μέσω στρατηγικής για την αντιμετώπιση των μη εξυπηρετούμενων δανείων).

Διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που να ενισχύουν την ανάπτυξη, για παράδειγμα με τη διατήρηση της προόδου στην αγορά εργασίας και την προώθηση της μείωσης των τιμών με μεγαλύτερο άνοιγμα των αγορών προϊόντων.

Εκσυγχρονισμός του δημόσιου τομέα, μεταξύ άλλων και μέσω της καταπολέμησης της διαφθοράς.

Όλα αυτά τα μέτρα συνάδουν με την δήλωση του Eurogroup της 20ης Φεβρουαρίου και έχουν συζητηθεί εκτενώς στο πλαίσιο της ομάδας των Βρυξελλών.

Σχετικά με τους δημοσιονομικούς στόχους
Οι δημοσιονομικοί στόχοι για το 2015 έχουν ήδη αναθεωρηθεί σημαντικά προς τα κάτω σε σύγκριση με τις προηγούμενες δεσμεύσεις. Απαιτείται τώρα πρωτογενές δημοσιονομικό πλεόνασμα 1 % του ΑΕΠ, το οποίο είναι σημαντικά χαμηλότερο από τον στόχο του προγράμματος για 3 % του ΑΕΠ. Η μείωση είναι στην πραγματικότητα μεγαλύτερη από αυτήν που μπορεί να αποδοθεί στην επίδραση του οικονομικού κύκλου, όπως είχε συμφωνηθεί στο Eurogroup στις 20 Φεβρουαρίου.

Το μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό πλεόνασμα αναθεωρήθηκε επίσης προς τα κάτω από 4,5 % του ΑΕΠ σε 3,5 % του ΑΕΠ. Αυτό αποτελεί σημαντική παραχώρηση. Επίσης, η προθεσμία για την υλοποίησή του στόχου αυτού αναβλήθηκε κατά δύο έτη μέχρι το 2018.

Οι στόχοι του προϋπολογισμού ενσωματώνουν επιπλέον τα ανθρωπιστικά μέτρα που εγκρίθηκαν το Φεβρουάριο του 2015. Επίσης, υποστηρίζουν σθεναρά την ανάπτυξη ενός καθεστώτος ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος το 2016 για την προστασία των πλέον ευάλωτων.

Μέχρι σήμερα, οι ελληνικές αρχές συμφωνούν με τους εν λόγω στόχους. Το ερώτημα είναι πόσο αξιόπιστες είναι οι δεσμεύσεις για την υλοποίησή τους.

Σχετικά με τις συντάξεις
Για να αποφευχθεί κάθε παρεξήγηση, η θέση ότι οι θεσμοί ζητούν να γίνουν περικοπές στις συντάξεις αποτελεί βασική παρερμηνεία των γεγονότων.

Το συνταξιοδοτικό σύστημα αποτελεί ένα από τα ακριβότερα τμήματα των δαπανών. Είναι επίσης ένα από τα ακριβότερα στην Ευρώπη. Ως εκ τούτου, η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος αποτελεί μέρος των απαιτήσεων. Οι θεσμοί δεν ζητούν και δεν ζήτησαν περικοπή των συντάξεων. Η μεταρρύθμιση αυτή αφορά τη σταδιακή κατάργηση της πρόωρης συνταξιοδότησης, την παράταση της ηλικίας συνταξιοδότησης και την άρση των εσφαλμένων κινήτρων για πρόωρη συνταξιοδότηση. Η μεταρρύθμιση θα πρέπει επίσης έχει ως στόχο να καταστεί το ελληνικό συνταξιοδοτικό σύστημα οικονομικά βιώσιμο και αποτελεσματικό, με τη συγχώνευση των διαφορετικών υφιστάμενων καθεστώτων.

Οι θεσμοί, σύμφωνα με την κοινή τους αξιολόγηση, συμπέραναν ότι η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος θα έπρεπε να αποφέρει περίπου 1 τοις εκατό του ΑΕΠ ετησίως. Η πρόταση των ελληνικών αρχών αντιστοιχούσε σε 71 εκατ. ευρώ το 2016. Ποσό που αντιστοιχεί σε λιγότερο από το 0,04 τοις εκατό του ΑΕΠ.

Εναπόκειται στην κυβέρνηση να προτείνει την καλύτερη λύση, υπό την προϋπόθεση ότι οι αριθμοί δεν αφήνουν κενά.

Σχετικά με τους μισθούς
Τα ίδια ισχύουν και εδώ. Είναι ανακριβές ότι οι θεσμοί ζητούν νέες μειώσεις μισθών. Ζητούν τον εκσυγχρονισμό του μισθολογίου στο δημόσιο τομέα με δημοσιονομικά ουδέτερο τρόπο και τη διατήρηση των μισθολογικών πρακτικών στον ιδιωτικό τομέα, σύμφωνα με τις διεθνείς βέλτιστες πρακτικές και λαμβάνοντας επίσης υπόψη το πολύ υψηλό επίπεδο της ανεργίας στην Ελλάδα. Αυτό δεν συνεπάγεται κατ’ ανάγκη περικοπές μισθών, αλλά μάλλον ότι οι μισθοί θα πρέπει να αυξάνονται παράλληλα με την παραγωγικότητα και τις ανάγκες ανταγωνιστικότητας της οικονομίας.

Όπως έχει δηλώσει πολλές φορές ήδη ο Πρόεδρος Γιούνκερ, η πρόταση ανοίγει επίσης το δρόμο για τον εκσυγχρονισμό των συλλογικών διαπραγματεύσεων, υπό την προϋπόθεση ότι αυτό γίνεται σωστά με τη συμμετοχή ανεξάρτητων φορέων και διεθνών οργανισμών, όπως ο ΟΟΣΑ και η ΔΟΕ.

Σχετικά με τους συντελεστές ΦΠΑ
Η Ελλάδα έχει ένα εξαιρετικά κατακερματισμένο σύστημα ΦΠΑ και όλοι συμφωνούν ότι είναι αναγκαίο και χρήσιμο να βελτιωθεί η είσπραξη του ΦΠΑ. Οι αρχές έχουν προτείνει σημαντική διεύρυνση της φορολογικής βάσης με τυπικό συντελεστή 23 τοις εκατό.

Λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες προστασίας του διαθέσιμου εισοδήματος των νοικοκυριών χαμηλού εισοδήματος, οι αρχές έχουν επίσης προτείνει μειωμένο συντελεστή, που θα καλύπτει περιορισμένο αριθμό εμπορευμάτων, καθώς και έναν εξαιρετικά μειωμένο συντελεστή ύψους 6 % σε έναν πολύ μικρό αριθμό ειδών. Οι θεσμοί έχουν καταστήσει σαφές ότι υπάρχει πεδίο συζήτησης επί των προτάσεων των αρχών υπό την προϋπόθεση ότι το πακέτο δεν αφήνει κενά.

Στο πλαίσιο των προσπαθειών για την προώθηση της ισότιμης αντιμετώπισης, η μεταρρύθμιση θα πρέπει επίσης να εξορθολογίσει τις εξαιρέσεις, και να συμβάλλει στην καταπολέμηση της απάτης και την αύξηση της συμμόρφωσης. Πρόκειται για μια δίκαια και προοδευτική δέσμη μέτρων».