Η αγορά πετρελαίου πέρασε τους τελευταίους μήνες σε μια από τις πιο έντονες γεωπολιτικές περιόδους των τελευταίων ετών, με τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή να καθορίζουν σχεδόν αποκλειστικά την πορεία των τιμών. Ωστόσο, καθώς διαμορφώνεται ένα νέο πλαίσιο συνεννόησης μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, οι αναλυτές αρχίζουν να επαναξιολογούν τις προοπτικές του αργού, μετατοπίζοντας το ενδιαφέρον από τους άμεσους κινδύνους της προσφοράς στα μακροπρόθεσμα θεμελιώδη μεγέθη της αγοράς.
Κατά την εκτίμηση της Citigroup, η πορεία του πετρελαίου από τις αρχές του 2026 επηρεάστηκε κυρίως από τις γεωπολιτικές εντάσεις, αρχικά γύρω από τη Βενεζουέλα και αργότερα από τη σύγκρουση και τις διαπραγματεύσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν. Το βασικό ερώτημα για τους επενδυτές ήταν κατά πόσο οι δύο πλευρές θα κατόρθωναν να δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για την αποκατάσταση των εμπορικών ροών πετρελαίου. Με την υπογραφή του Μνημονίου Συνεργασίας, η αγορά θεωρεί ότι ένα σημαντικό μέρος αυτής της αβεβαιότητας έχει πλέον περιοριστεί.
Η επιστροφή των ροών και η αλλαγή στο βασικό σενάριο
Η αμερικανική τράπεζα εκτιμά ότι η αποκατάσταση των πετρελαϊκών ροών μπορεί να εξελιχθεί ταχύτερα από ό,τι προεξοφλούν σήμερα οι αγορές. Εφόσον η διαδικασία προχωρήσει χωρίς σοβαρές αναταράξεις, οι τιμές θα μπορούσαν να επιστρέψουν σε πιο φυσιολογικά επίπεδα μέχρι τα μέσα ή τα τέλη Ιουλίου.
Σύμφωνα με την ανάλυση, οι τρέχουσες αποτιμήσεις εξακολουθούν να ενσωματώνουν σημαντικό γεωπολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου. Η Citi υποστηρίζει ότι εάν η αγορά είχε ήδη αποτιμήσει πλήρως μια σταθερή συμφωνία που θα εξασφάλιζε τη συνέχιση των εξαγωγών πετρελαίου σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, οι τιμές του αργού θα κινούνταν κατά 10 έως 15 δολάρια χαμηλότερα ανά βαρέλι σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα.
Η περιορισμένη διάθεση τόσο των ΗΠΑ όσο και του Ιράν για επιστροφή σε μια νέα φάση ανοιχτής αντιπαράθεσης, σε συνδυασμό με τη βούληση της Τεχεράνης να συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις που προβλέπει το Μνημόνιο, οδηγούν την τράπεζα στο συμπέρασμα ότι τα ανοδικά ξεσπάσματα των τιμών κατά τη θερινή περίοδο θα μπορούσαν να αποτελέσουν ευκαιρίες κατοχύρωσης κερδών.
Brent στα 65 δολάρια έως το 2027
Το επικρατέστερο σενάριο της Citi, στο οποίο αποδίδεται πιθανότητα 60%, προβλέπει ότι οι συνομιλίες θα οδηγήσουν τελικά σε ένα πιο σταθερό πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς, επιτρέποντας την ομαλή ροή πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Σε αυτή την περίπτωση, το ενδιαφέρον των επενδυτών αναμένεται να επιστρέψει στα θεμελιώδη δεδομένα, τα οποία παραμένουν αδύναμα. Η τράπεζα εκτιμά ότι η παγκόσμια αγορά μπορεί να εμφανίσει πλεόνασμα περίπου 4 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως έως το 2027, εξέλιξη που θα ενισχύσει τη συσσώρευση αποθεμάτων και θα ασκήσει καθοδικές πιέσεις στις τιμές.
Με βάση αυτό το σενάριο, οι προβλέψεις αναθεωρούνται σημαντικά προς τα κάτω. Το Brent τοποθετείται στα 75 δολάρια ανά βαρέλι για το τρίτο τρίμηνο του 2026, στα 70 δολάρια για το τέταρτο τρίμηνο και στα 65 δολάρια κατά τη διάρκεια του 2027. Οι εκτιμήσεις αυτές απέχουν σημαντικά από τις προηγούμενες προβλέψεις που έβλεπαν τιμές 110, 90 και 80 δολαρίων αντίστοιχα.
Τα εναλλακτικά σενάρια
Παρά την αναβάθμιση του βασικού σεναρίου, η Citi θεωρεί ότι οι κίνδυνοι δεν έχουν εξαλειφθεί. Το αισιόδοξο για τις τιμές σενάριο, στο οποίο αποδίδεται πιθανότητα 20%, προβλέπει μια προσωρινή αποκλιμάκωση της έντασης που θα ακολουθηθεί από νέα γεωπολιτική αναζωπύρωση.
Σε μια τέτοια εξέλιξη, οι τιμές του Brent θα μπορούσαν να κινηθούν κοντά στα 110 δολάρια το τρίτο τρίμηνο του 2026, να διαμορφωθούν στα 100 δολάρια το τελευταίο τρίμηνο του έτους και να παραμείνουν γύρω στα 90 δολάρια το 2027. Οι αναλυτές επισημαίνουν ότι η κατάσταση μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου εξακολουθεί να αποτελεί παράγοντα που μπορεί να επηρεάσει τις εξελίξεις.
Παραμένουν επίσης ανοιχτά ζητήματα που αφορούν τις εξαγωγές των γειτονικών χωρών του Ιράν, καθώς και ενδεχόμενους περιορισμούς στις θαλάσσιες μεταφορές. Ωστόσο, η αξιοποίηση στρατηγικών αποθεμάτων από τις μεγάλες καταναλώτριες χώρες θα μπορούσε να περιορίσει ένα μέρος των ανοδικών πιέσεων.
Στον αντίποδα, το πιο αρνητικό για τις τιμές σενάριο, επίσης με πιθανότητα 20%, προβλέπει ταχύτερη εμφάνιση σημαντικού πλεονάσματος στην αγορά. Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να προέλθει από ισχυρή αύξηση της παραγωγής στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία και το Ιράν, σε συνδυασμό με μια ενδεχόμενη συμφωνία μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.
Σε αυτό το πλαίσιο, το Brent θα μπορούσε να υποχωρήσει στα 65 δολάρια ήδη από το τρίτο τρίμηνο του 2026 και να κινηθεί κοντά στα 60 δολάρια για το υπόλοιπο του έτους αλλά και κατά τη διάρκεια του 2027.
Τα ανοιχτά μέτωπα στη Μέση Ανατολή και ο νέος ρόλος του ΟΠΕΚ+
Παρά τη σημαντική μεταβολή των γεωπολιτικών συνθηκών, αρκετά κρίσιμα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα. Η συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν μπορεί να δημιουργεί προϋποθέσεις για την αποκατάσταση των ενεργειακών ροών, ωστόσο οι διαπραγματεύσεις για τα πυρηνικά ζητήματα εκτιμάται ότι θα απαιτήσουν περισσότερο χρόνο.
Ταυτόχρονα, η μελλοντική διαχείριση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ εξακολουθεί να αποτελεί πεδίο αβεβαιότητας, με το Ιράν, το Ομάν, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους παραγωγούς του Κόλπου να καλούνται να διαμορφώσουν ένα νέο πλαίσιο συνεργασίας.
Παραμένει επίσης ασαφές κατά πόσο το Ισραήλ θα ακολουθήσει τη στρατηγική αποκλιμάκωσης που προωθεί η Ουάσιγκτον. Εάν οι συνομιλίες δεν καταλήξουν σε σταθερές συμφωνίες ή εάν υπάρξει νέα στρατιωτική κλιμάκωση, οι τιμές της ενέργειας θα μπορούσαν να βρεθούν ξανά σε ανοδική τροχιά.
Την ίδια στιγμή, οι παραγωγοί του Κόλπου επανεξετάζουν τη στρατηγική τους απέναντι στους κινδύνους που συνδέονται με τα Στενά του Ορμούζ, εξετάζοντας νέους αγωγούς, επεκτάσεις υφιστάμενων υποδομών και αύξηση της αποθηκευτικής ικανότητας εκτός της περιοχής.
Μέσα σε αυτό το νέο περιβάλλον, και ο ΟΠΕΚ+ καλείται να προσαρμοστεί. Η αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων μεταβάλλει τις ισορροπίες στο εσωτερικό του οργανισμού, ενώ η πιθανότητα ενός πιο ενεργού διπλωματικού και ενεργειακού ρόλου του Ιράν δημιουργεί νέα δεδομένα για την επόμενη ημέρα της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.
Διαβάστε ακόμη
Ιδιωτικό χρέος: 5 παρεμβάσεις για την προστασία των πολιτών (πίνακας)
Ελληνική Αμυντική Βιομηχανία: Η τελευταία μεγάλη ευκαιρία και το ανοιχτό στοίχημα του 25%
Οι αντισυμβατικοί κανόνες μιας 29χρονης εργοδότριας: «Δεν με ενδιαφέρει αν έχετε πτυχίο» (pic)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα