Παρά τη συνεχή ενίσχυση του ενδιαφέροντος για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και τις επανειλημμένες κυβερνητικές εξαγγελίες υπέρ της πράσινης μετάβασης, η αγορά των φωτοβολταϊκών εξακολουθεί να κινείται μέσα σε ένα περιβάλλον σημαντικών δυσκολιών. Οι επενδυτές και οι παραγωγοί ενέργειας βρίσκονται αντιμέτωποι με μια σειρά θεσμικών, τεχνικών και διοικητικών προβλημάτων που περιορίζουν την ανάπτυξη του κλάδου, επιβαρύνουν την απόδοση των επενδύσεων και καθυστερούν την υλοποίηση νέων έργων.
Σύμφωνα με όσα επισημαίνει ο Σύνδεσμος Εταιρειών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ), το ισχύον πλαίσιο εξακολουθεί να δημιουργεί περισσότερα εμπόδια απ’ όσα λύνει. Από τις περικοπές παραγωγής χωρίς αποζημίωση μέχρι τις καθυστερήσεις στην αυτοκατανάλωση και τα προβλήματα ανακύκλωσης των φωτοβολταϊκών πλαισίων, ο κλάδος ζητά παρεμβάσεις που θεωρεί απαραίτητες για να συνεχιστεί η αναπτυξιακή του πορεία.
Περικοπές παραγωγής με σημαντικές οικονομικές απώλειες
Ένα από τα σοβαρότερα ζητήματα αφορά τις περικοπές στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από φωτοβολταϊκά. Όπως υποστηρίζει ο ΣΕΦ, ο προβλεπόμενος μηχανισμός αναδιανομής των εσόδων που θα έπρεπε να λειτουργεί ως αντιστάθμισμα για τους παραγωγούς παραμένει ουσιαστικά ανενεργός.
Το αποτέλεσμα είναι ότι, τα τελευταία χρόνια, οι επιχειρήσεις του κλάδου έχουν απολέσει σημαντικά έσοδα χωρίς να λαμβάνουν την αποζημίωση που προβλέπει το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο. Ο Σύνδεσμος ζητεί την άμεση ενεργοποίηση του συγκεκριμένου μηχανισμού, ακόμη και με αναδρομική εφαρμογή, επισημαίνοντας ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει αποζημίωση όταν οι περικοπές δεν αποτελούν αποτέλεσμα της κανονικής λειτουργίας της αγοράς.
Παράλληλα, προτείνει την ευρύτερη εγκατάσταση συστημάτων αποθήκευσης στους ήδη λειτουργούντες σταθμούς, την επιτάχυνση των διεθνών ηλεκτρικών διασυνδέσεων και την πλήρη εφαρμογή του συστήματος οικονομικής αντιστάθμισης.
Οι αδειοδοτήσεις συνεχίζουν να κινούνται με αργούς ρυθμούς
Εξίσου έντονος είναι ο προβληματισμός για την αυτοκατανάλωση. Παρά τις νομοθετικές παρεμβάσεις των τελευταίων ετών, οι χρόνοι αδειοδότησης εξακολουθούν να απέχουν σημαντικά από όσα προβλέπει η νομοθεσία.
Η επεξεργασία των αιτήσεων, η αποστολή των συμβάσεων σύνδεσης και η τελική ενεργοποίηση των εγκαταστάσεων απαιτούν συχνά πολλούς μήνες, τόσο για οικιακά όσο και για επαγγελματικά έργα. Οι πραγματικοί χρόνοι ολοκλήρωσης παραμένουν πολλαπλάσιοι εκείνων που προβλέπουν οι σχετικές διατάξεις, γεγονός που δημιουργεί αβεβαιότητα στους επενδυτές και καθυστερεί την υλοποίηση των έργων.
Ανάλογη εικόνα παρουσιάζει και η πολυσυζητημένη υπηρεσία «one-stop shop» για τις αδειοδοτήσεις έργων ΑΠΕ. Αν και η λειτουργία της είχε παρουσιαστεί ως εργαλείο δραστικής μείωσης της γραφειοκρατίας, εξακολουθεί να βρίσκεται σε πιλοτική φάση, χωρίς να έχει αποδώσει τα αναμενόμενα αποτελέσματα.
Ανακύκλωση χωρίς λειτουργική λύση
Ανοιχτό παραμένει και το μέτωπο της ανακύκλωσης των φωτοβολταϊκών πλαισίων. Ο ΣΕΦ θεωρεί ότι το σημερινό μοντέλο δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά, καθώς το προσωρινό τέλος ανακύκλωσης χαρακτηρίζεται υπερβολικά υψηλό και λειτουργεί αποτρεπτικά για τις επιχειρήσεις.
Η κατάσταση αυτή έχει οδηγήσει σε συσσώρευση οικονομικών υποχρεώσεων, δυσκολίες ένταξης στα συλλογικά συστήματα διαχείρισης και στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό, αφού εξακολουθούν να δραστηριοποιούνται εταιρείες που δεν τηρούν τις προβλεπόμενες υποχρεώσεις.
Ο Σύνδεσμος εισηγείται τη δημιουργία ενός νέου συστήματος χρηματοδότησης με αισθητά χαμηλότερη εισφορά ανά τόνο φωτοβολταϊκών που διατίθενται στην αγορά. Παράλληλα, προτείνει το πραγματικό κόστος συλλογής, μεταφοράς και επεξεργασίας να καλύπτεται μέσω ειδικού λογαριασμού, ενώ ζητεί να συνδεθεί η ενεργοποίηση κάθε νέου φωτοβολταϊκού έργου με την υποχρεωτική εγγραφή του παραγωγού στο Εθνικό Μητρώο Παραγωγών Αποβλήτων.
Η αυτοκατανάλωση προχωρά πολύ πιο αργά από τον στόχο
Παρά τις υψηλές προσδοκίες που είχαν δημιουργηθεί πριν από μερικά χρόνια για τη μαζική ανάπτυξη μικρών φωτοβολταϊκών σε κατοικίες, επιχειρήσεις και αγροτικές εκμεταλλεύσεις, η πραγματικότητα αποδεικνύεται αρκετά διαφορετική.
Μέχρι σήμερα έχουν εγκατασταθεί μόνο ένα μικρό μέρος των συστημάτων που είχαν τεθεί ως στόχος, με αποτέλεσμα, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΣΕΦ, να απαιτηθούν πολλές ακόμη δεκαετίες για να επιτευχθούν οι αρχικές δεσμεύσεις εφόσον διατηρηθούν οι σημερινοί ρυθμοί ανάπτυξης.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο έντονη όταν συγκρίνεται με άλλες ευρωπαϊκές χώρες αντίστοιχου μεγέθους, όπου τα συστήματα αυτοκατανάλωσης είναι πολλαπλάσια και έχουν ενσωματωθεί πολύ πιο γρήγορα στην αγορά.
Η ομοφωνία στις πολυκατοικίες αποτελεί ακόμη ένα εμπόδιο
Ένας ακόμη παράγοντας που επιβραδύνει τη διάδοση των φωτοβολταϊκών αφορά το καθεστώς εγκατάστασης στις πολυκατοικίες. Η απαίτηση για ομόφωνη συναίνεση των συνιδιοκτητών εξακολουθεί να λειτουργεί αποτρεπτικά για χιλιάδες ενδιαφερόμενους.
Παρότι στη συλλογική αυτοκατανάλωση αρκεί πλειοψηφία, το συγκεκριμένο μοντέλο συναντά διαφορετικές θεσμικές και λειτουργικές δυσκολίες, με αποτέλεσμα να μην έχει αποκτήσει ακόμη ουσιαστική δυναμική. Ο ΣΕΦ εκτιμά ότι ακόμη και η μείωση του απαιτούμενου ποσοστού συναίνεσης στο 50% θα μπορούσε να ενεργοποιήσει μεγάλο αριθμό νέων επενδύσεων σε οικιακά φωτοβολταϊκά.
Συνολικά, ο κλάδος υποστηρίζει ότι η αγορά διαθέτει ισχυρή επενδυτική δυναμική, όμως η αξιοποίησή της εξακολουθεί να σκοντάφτει σε ένα πλέγμα γραφειοκρατικών καθυστερήσεων, ατελών ρυθμίσεων και θεσμικών εκκρεμοτήτων. Χωρίς ουσιαστικές αλλαγές, η ανάπτυξη της αυτοκατανάλωσης και των φωτοβολταϊκών στην Ελλάδα θα συνεχίσει να κινείται με αισθητά χαμηλότερους ρυθμούς από εκείνους που απαιτεί η ενεργειακή μετάβαση και η ευρωπαϊκή πραγματικότητα.
Διαβάστε ακόμη
Τα 23 δισ. ευρώ του ΕΠΑ: Ο χάρτης των νέων επενδύσεων έως το 2030
Μια έπαυλη καταφύγιο ηρεμίας στους ελαιώνες του Salento στη νότια Ιταλία
Κλιματιστικό: Η σωστή κίνηση πριν το κλείσετε για καλύτερη απόδοση και λιγότερες οσμές
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.