Για δεκαετίες, η ιστορία για το πώς η γάτα έγινε οικιακό ζώο βασιζόταν σε ενδείξεις από αρχαιολογικά ευρήματα και παραδοσιακές θεωρίες για την πρώιμη εξημέρωση στη Λεβαντίνη. Ωστόσο, μία νέα γενετική ανάλυση αρχαίου DNA ανατρέπει ριζικά την παραδοσιακή αυτή εικόνα και δείχνει ότι οι πρόγονοι των σημερινών κατοικίδιων πιθανότατα προέρχονται από πολύ διαφορετική γεωγραφική περιοχή και σε άλλη εποχή από ό,τι πιστευόταν.

Αντί να έχουν ξεκινήσει τη σχέση τους με τον άνθρωπο πριν από περίπου 9.500 χρόνια στη Μεσόγειο, όπως πολλοί ερευνητές πίστευαν, τα νέα δεδομένα υποδεικνύουν ότι οι γάτες που ζούμε κοντά σήμερα έχουν γενετική καταγωγή από άγριους πληθυσμούς στη Βόρεια Αφρική, και όχι απαραίτητα από τη Λεβαντίνη, μετατοπίζοντας το επίκεντρο της προέλευσης νοτιότερα και πιο δυτικά.

Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από γονιδιώματα αρχαίων αιλουροειδών που ανακτήθηκαν από αρχαιολογικούς χώρους σε διαφορετικές περιοχές της Ευρώπης, της Μέσης Ανατολής και της Ασίας, καθώς και από σύγχρονους πληθυσμούς άγριων γατών. Η σύγχρονη γενετική εικόνα υποδηλώνει ότι οι σημερινές οικόσιτες γάτες δεν ξεκίνησαν την πορεία τους παρά μόνο πριν από περίπου 2.000 χρόνια, πολύ αργότερα από ό,τι έδειχναν οι αρχικές θεωρίες για τη Νεολιθική.

Πρόκειται για μια σημαντική αναθεώρηση που δείχνει ότι η σχέση ανάμεσα σε ανθρώπους και αυτά τα αιλουροειδή ήταν πιο πολύπλοκη και πολυμορφική από ό,τι θεωρούσαμε μέχρι σήμερα.

Νέα στοιχεία για την εξημέρωση

Οι επιστήμονες που μελετούν την ιστορία της γάτας σημειώνουν ότι οι πρώτες αλληλεπιδράσεις ανάμεσα σε ανθρώπους και αιλουροειδή μπορεί να ήταν αμοιβαία ωφέλιμες πολύ πριν η «γατο-συντροφιά» γίνει πραγματικότητα. Σε περιοχές αρχαίας Βόρειας Αφρικής, οι αγριόγατες πιθανότατα προσέλκυανται από ανθρώπινες εγκαταστάσεις λόγω της αφθονίας τρωκτικών που προκαλούσαν προβλήματα στις αποθήκες και τα πρώτα καλλιεργημένα σιτηρά. Η στενή επαφή αυτή, παρά τις διαφοροποιήσεις στη συμπεριφορά και τον τρόπο ζωής, έθεσε τα θεμέλια για την εξέλιξη των αιλουροειδών που τελικά έγιναν οι γάτες που γνωρίζουμε σήμερα.

Αν και η παραδοσιακή εικόνα της πρώτης εξημέρωσης στρεφόταν γύρω από την Ανατολική Μεσόγειο και τις πρώτες αγροτικές κοινωνίες, οι νέες γενετικές αναλύσεις δείχνουν ότι ο πραγματικός γενετικός πυρήνας των κατοικίδιων γατών μπορεί να εντοπιστεί σε διαφορετικές περιοχές και εποχές, γεγονός που αλλάζει σημαντικά την αφήγηση της πορείας τους προς τον σύγχρονο κόσμο. Αυτό σημαίνει ότι η σύγχρονη οικόσιτη γάτα δεν είναι μόνο ένα προϊόν μιας σταθερής και αρχαιότερης σχέσης με τον άνθρωπο αλλά και αποτέλεσμα μεταγενέστερων γεωγραφικών μετακινήσεων, ανάμειξης πληθυσμών και ανθρώπινων επιλογών που διαμορφώθηκαν με τον χρόνο.

Η νέα αυτή εικόνα της ιστορίας της γάτας ανοίγει νέους δρόμους για την κατανόηση όχι μόνο της σχέσης ανάμεσα στο είδος και τον άνθρωπο, αλλά και της ευρύτερης γενετικής και πολιτισμικής δυναμικής που σχημάτισε έναν από τους πιο αγαπημένους μας κατοικίδιους φίλους.

Διαβάστε ακόμη 

Αγρότες: Στα 8,5 λεπτά/KwH το ρεύμα για όσους δεν έχουν οφειλές και επέκταση του ΓΑΙΑ για δύο έτη

Αλουμίνιο: Νέος ανοδικός κύκλος για την τιμή – Τι αλλάζει στην αγορά το 2026

Οι ωραιότερες σάουνες στην Ευρώπη με θέα τις χιονισμένες κορυφές

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα