Η εικόνα που είχαμε για τον φλοιό της Γης ήταν σχετικά απλή: όσο πιο λεπτός και «αδύναμος», τόσο πιο εύκολα ρηγματώνεται. Ωστόσο, μια νεότερη επιστημονική προσέγγιση ανατρέπει αυτή τη γραμμική λογική, δείχνοντας ότι το υπέδαφος μπορεί να διατηρεί μνήμη γεγονότων δεκάδων εκατομμυρίων ετών, επηρεάζοντας ακόμη και σήμερα τη γεωδυναμική συμπεριφορά του πλανήτη.

Στην περιοχή του Ρήγματος της Ανατολικής Αφρικής, εκεί όπου οι τεκτονικές πλάκες απομακρύνονται σταδιακά, οι επιστήμονες εντόπισαν κάτι που δεν ταίριαζε με τα καθιερωμένα μοντέλα. Παρότι ο φλοιός είναι λεπτός, δεν παραμορφώνεται όπως θα αναμενόταν. Αντίθετα, εμφανίζει μια απροσδόκητη μηχανική αντοχή.

Η κληρονομιά ενός αρχαίου θερμικού επεισοδίου

Η εξήγηση φαίνεται να βρίσκεται πολύ βαθύτερα και πολύ πιο πίσω στον χρόνο. Πριν από περίπου 80 εκατομμύρια χρόνια, η περιοχή είχε υποστεί έντονη θερμική δράση στο κατώτερο τμήμα του φλοιού. Η θερμότητα αυτή προκάλεσε απώλεια νερού και διοξειδίου του άνθρακα από τα πετρώματα, οδηγώντας σε μια διαδικασία αφυδάτωσης που τα έκανε πιο πυκνά και σκληρά.

Αυτή η «σκλήρυνση» δεν εξαφανίστηκε με το πέρασμα των γεωλογικών εποχών. Αντιθέτως, διατήρησε μια ζώνη αυξημένης αντοχής, η οποία λειτουργεί σήμερα ως εμπόδιο στη διάδοση της παραμόρφωσης.

Πώς κινείται η παραμόρφωση

Με τη βοήθεια τρισδιάστατων γεωφυσικών απεικονίσεων, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η τεκτονική πίεση δεν διαπερνά αυτή τη συμπαγή ζώνη. Αντί να «σπάσει» ευθέως τον φλοιό, εκτρέπεται πλευρικά, ακολουθώντας πιο αδύναμα μονοπάτια γύρω της.
Το εύρημα αυτό δείχνει ότι η συμπεριφορά των ρηγμάτων δεν εξαρτάται μόνο από τη σημερινή δομή του φλοιού, αλλά και από το γεωλογικό του παρελθόν. Με άλλα λόγια, οι τεκτονικές πλάκες κινούνται πάνω σε ένα υπέδαφος με ιστορικό, όχι σε μια ουδέτερη επιφάνεια.

Τι σημαίνει για το μέλλον

Η νέα αυτή κατανόηση επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζονται οι σεισμικοί κίνδυνοι, η γεωθερμική δραστηριότητα και η μακροπρόθεσμη εξέλιξη των ηπείρων. Η αντοχή ή η αδυναμία ενός φλοιού μπορεί να έχει αποφασιστεί εκατομμύρια χρόνια πριν, πολύ πριν εμφανιστούν τα σημερινά ρήγματα στην επιφάνεια.

Διαβάστε ακόμη 

Άναψε «πράσινο» το ΥΠΠΟ για την επέκταση του One & Only στην Τζιά – Οι όροι (pic)

Εξωδικαστικός: Φρένο στις κατασχέσεις από δήμους ακόμα και αν έχουν ξεκινήσει

Το παρασκήνιο του LNG: Ποιοι μπλοκάρουν την απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα