Η ταχεία άνοδος του κόστους ενέργειας επαναφέρει σε πρώτο πλάνο τα αντανακλαστικά της κυβέρνησης, με το ντίζελ να εξελίσσεται στο πιο «επικίνδυνο» καύσιμο για τη συνολική οικονομία.

Με τη μέση τιμή της βενζίνης να φτάνει τα 1,97 ευρώ/λίτρο και το πετρέλαιο κίνησης τα 1,95 ευρώ, ενώ έχει αυξηθεί πάνω από 35 λεπτά από την έναρξη της κρίσης, το οικονομικό επιτελείο περνά σε φάση αυξημένης επιτήρησης, έχοντας πλέον σαφή ευρωπαϊκή κάλυψη για παρεμβάσεις στήριξης.

Το αυξημένο αλέρτ επιβεβαιώνει η κλιμάκωση της έντασης με τη διάρκεια πλέον να είναι εντελώς αβέβαιη και τα χτυπήματα στις ενεργειακές υποδομές να σκορπούν τρόμο.

Ο πόλεμος στο Ιράν συνιστά τη σοβαρότερη ενεργειακή κρίση που έχει καταγραφεί ποτέ, προειδοποίησε την Παρασκευή ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (IEA), Φατίχ Μπιρόλ προσθέτοντας ότι ενδέχεται να χρειαστούν πάνω από έξι μήνες για την αποκατάσταση των ροών πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Κόλπο. Μόνο το πλήγμα στις εγκαταστάσεις παραγωγής LNG του Κατάρ στο Ρας Λαφάν και οι ζημιές που προκάλεσε στο 17% της παραγωγικής δυναμικότητας υγροποιημένου φυσικού αερίου εκτιμάται ότι θα χρειαστούν τουλάχιστον δύο χρόνια για να αποκατασταθούν.

Η στρατηγική που διαμορφώνεται σε κυβερνητικό επίπεδο βασίζεται σε κλιμακωτές παρεμβάσεις, με πρώτο στόχο να ανακοπεί η μετάδοση των αυξήσεων στην πραγματική οικονομία. Μετά και τη Σύνοδο Κορυφής, όπου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε εντολή για στενή παρακολούθηση των τιμών ενέργειας και προετοιμασία μέτρων, τα κράτη-μέλη έχουν μεγαλύτερο περιθώριο ευελιξίας για να στηρίξουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Σε αυτό το πλαίσιο, η κυβέρνηση επαναφέρει στο τραπέζι την «εργαλειοθήκη» της προηγούμενης κρίσης, προσαρμοσμένη στα σημερινά δεδομένα. Η επαναφορά επιδοτήσεων τύπου fuel pass και power pass είναι στο τραπέζι για παν ενδεχόμενο εφόσον η άνοδος συνεχιστεί, ενώ φαίνεται να εξετάζεται και οριζόντια επιδότηση στην αντλία, κυρίως για το ντίζελ.

Ντίζελ: Tο κρίσιμο μέτωπο για την οικονομία

Το βάρος πέφτει στο πετρέλαιο κίνησης, καθώς αποτελεί το καύσιμο που επηρεάζει άμεσα μεταφορές, παραγωγή και εφοδιαστική αλυσίδα. Η εκτίναξή του δεν μένει στην αντλία, αλλά μεταφέρεται γρήγορα στο κόστος προϊόντων και υπηρεσιών.

Η σχεδόν πλήρης σύγκλιση της τιμής του με τη βενζίνη (απέχει μόλις 20 λεπτά) αποτυπώνει τη γενικευμένη πίεση στην αγορά καυσίμων και ενισχύει τον φόβο για νέο κύμα ανατιμήσεων. Για τον λόγο αυτό, στο οικονομικό επιτελείο το ντίζελ αντιμετωπίζεται ως ο βασικός πολλαπλασιαστής της κρίσης.

Ρεύμα: «ήπιες» αυξήσεις με παρεμβάσεις

Στο μέτωπο της ηλεκτρικής ενέργειας, η κυβερνητική γραμμή είναι σαφής: αποφυγή απότομων αυξήσεων στους λογαριασμούς ρεύματος που θα προκαλούσε ισχυρές πιέσεις σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Οι προμηθευτές καλούνται να απορροφήσουν μέρος των πιέσεων, ώστε οι ανατιμήσεις να παραμείνουν ελεγχόμενες.

Το μήνυμα φαίνεται να έχουν πάρει οι μεγάλοι ηλεκτροπαραγωγοί με καθετοποιημένη παραγωγή που εκτιμάται ότι θα βάλουν «πλάτη», ώστε οι μεγάλες αυξήσεις στα καύσιμα να μην περάσουν στους καταναλωτές.

Την ισχυρή άμυνα των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας επικοινωνούν επί καθημερινής βάσεις και στην κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι η χονδρεμπορική τιμή του ρεύματος κινείται περίπου στα 90 ευρώ/MWh, από 78 ευρώ τον Φεβρουάριο και 109 ευρώ τον Ιανουάριο, δείχνοντας ότι οι πιέσεις υπάρχουν αλλά δεν έχουν ακόμη ξεφύγει.

Ενδεικτικό στοιχείο είναι ότι σήμερα η τιμή της χονδρεμπορικής παραμένει «τσιμπημένη» στα 96 ευρώ ανά μεγαβατώρα παρά το γεγονός ότι η συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των υδροηλεκτρικών στην ηλεκτροπαραγωγή προσεγγίζει το 60% με το φυσικό αέριο στο 30%. Την ίδια στιγμή, ο ευρωπαϊκός δείκτης τιμών φυσικού αερίου TTF πλησιάζει τα 60€ η μεγαβατώρα καθώς την Παρασκευή, μετά από μια ανοδική κούρσα, έκλεισε στα 59,3 ευρώ.

Αρμόδιες πηγές πάντως αναφέρουν ότι αν υπάρξουν ανατιμήσεις, οι επιδοτήσεις θα επιστρέψουν στο τραπέζι, δεν θα έχουν όμως οριζόντιο χαρακτήρα, αλλά θα επικεντρωθούν κυρίως στα ευάλωτα νοικοκυριά που επηρεάζονται περισσότερο από τις αυξήσεις του ρεύματος.

Η ευρωπαϊκή γραμμή: ευελιξία στα μέτρα ανακούφισης

Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι η Ευρώπη δεν αποθαρρύνει πλέον τις εθνικές παρεμβάσεις. Αντίθετα, δίνει χώρο για μέτρα όπως μειώσεις φόρων στην ενέργεια, επιδοτήσεις και στήριξη ευάλωτων νοικοκυριών, εφόσον οι τιμές συνεχίσουν να ανεβαίνουν.

Παράλληλα, παραμένουν διαθέσιμα εργαλεία σε επίπεδο ΕΕ, όπως η επιβολή πλαφόν στο φυσικό αέριο σε περίπτωση ακραίων αυξήσεων, αν και αυτό το σενάριο θεωρείται προς το παρόν μακρινό.

Η εξέλιξη των τιμών τις επόμενες εβδομάδες θα καθορίσει και το εύρος των παρεμβάσεων. Αν η άνοδος στα καύσιμα συνεχιστεί και περάσει με ένταση στη λιανική, τα μέτρα θα ενεργοποιηθούν πιο άμεσα και με μεγαλύτερη ένταση.

Σε κάθε περίπτωση, η κρίση έχει ήδη περάσει στην καθημερινότητα. Με το ντίζελ να πλησιάζει τα 2 ευρώ και το ρεύμα να πιέζεται ανοδικά, το στοίχημα για την κυβέρνηση είναι να συγκρατήσει το κόστος πριν μετατραπεί σε γενικευμένο κύμα ακρίβειας.

HELLENiQ ENERGY: Εναλλακτικές προμήθειες

Στο μέτωπο του εφοδιασμού, η HELLENiQ ENERGY, απαντώντας, την Παρασκευή, σε ερώτημα της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, εμφανίζεται καθησυχαστική ως προς τη λειτουργία των διυλιστηρίων της. Όπως επισημαίνει, διαθέτει διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο προμηθειών αργού, που της επιτρέπει να διατηρεί απρόσκοπτη την παραγωγή.

Πριν από την κρίση, περίπου το 20%–25% των αναγκών της καλυπτόταν από φορτία που διέρχονταν από τα Στενά του Ορμούζ, ποσοστό που πλέον αντικαθίσταται από άλλες πηγές προμήθειας. Μέχρι στιγμής, δεν διαπιστώνονται ουσιαστικές επιπτώσεις ούτε στον εφοδιασμό ούτε στην παραγωγική δραστηριότητα του Ομίλου.

Αυξημένο κόστος και πίεση στη ρευστότητα

Παρά τη λειτουργική σταθερότητα, η εταιρεία προειδοποιεί για τις οικονομικές επιπτώσεις μιας παρατεταμένης κρίσης. Η άνοδος των διεθνών τιμών αυξάνει σημαντικά τις ανάγκες σε κεφάλαιο κίνησης, καθώς τα αποθέματα αποτιμώνται σε υψηλότερες τιμές και το κόστος προμήθειας πρώτων υλών ενισχύεται.

Ταυτόχρονα, η μειωμένη διαθεσιμότητα προϊόντων από τον Περσικό Κόλπο – ιδίως ντίζελ και αεροπορικά καύσιμα– ενισχύει τις διεθνείς τιμές. Αυτό δημιουργεί ένα περιβάλλον με υψηλότερα περιθώρια, αλλά και έντονη μεταβλητότητα, που αυξάνει το ρίσκο για την αγορά.

Διαβάστε ακόμη

Loro Piana εναντίον Zegna: Ο σιωπηλός ανταγωνισμός των πολυτελών παπουτσιών

Τρεις εντυπωσιακές βίλες στην Κάρπαθο

Τα περσικά χαλιά στα σπίτια των Ελλήνων – Τα αυθεντικά, οι τιμές και η τέχνη της ύφανσης

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα