Στο μεγαλύτερο ενεργειακό φόρουμ παγκοσμίως, τη CERAWeek 2026 στο Χιούστον, μεταβαίνει η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, με ατζέντα που περιλαμβάνει τον Κάθετο Διάδρομο και την πρόοδο των ερευνών υδρογονανθράκων.

Το ταξίδι των κ.κ. Παπασταύρου και Τσάφου, στο οποίο συμμετέχει και ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ, Άρης Στεφάτος, πραγματοποιείται σε μια περίοδο όπου η ενεργειακή στρατηγική της χώρας προχωρά από το στάδιο του σχεδιασμού στην υλοποίηση.

Η επόμενη ημέρα μετά τις επαφές στο Λευκό Οίκο στις 24 Φεβρουαρίου, περνά πλέον από το Χιούστον, όπου συγκεντρώνεται η παγκόσμια ελίτ πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Για τους ίδιους λόγους στις ΗΠΑ μεταβαίνει για τρίτη φορά μέσα λίγους μήνες και ο κ. Αλέξανδρος Εξάρχου, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος του Ομίλου AKTOR Group και Διευθύνων Σύμβουλος της Atlantic SEE LNG Trade, εκπροσωπώντας την επιχειρηματική και εμπορική διάσταση του Vertical Corridor σε μια συγκυρία όπου η ελληνική πλευρά πασχίζει να ευθυγραμμίσει το γεωπολιτικό, ρυθμιστικό και επενδυτικό σκέλος του εγχειρήματος. Η παρουσία του στο Χιούστον γίνεται σε μια περίοδο που εντείνονται οι πολιτικές διαβουλεύσεις με την Κομισιόν, με στόχο να ξεπεραστούν εμπόδια και αντιστάσεις που περιορίζουν την εμπορική του ανάπτυξη, ώστε το project να αποκτήσει στέρεη βάση και μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα στην αγορά LNG.

Το νέο ταξίδι στην Αμερική αποτελεί σαφή ένδειξη της στενής ελληνοαμερικανικής συνεργασίας που έχει διαμορφωθεί, η οποία ουσιαστικά ξεκίνησε πριν από έναν χρόνο, όταν ο κ. Σταύρος Παπασταύρου, ως νέος τότε υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, πραγματοποίησε τις πρώτες επαφές με τις Chevron και ExxonMobil, καλλιεργώντας το έδαφος για την υποβολή δεσμευτικών προσφορών από την πλευρά των αμερικανικών ομίλων για τα οικόπεδα νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου. Η δυναμική αυτή επιβεβαιώθηκε στη σύνοδο για τη διατλαντική ενεργειακή συνεργασία P-TEC που πραγματοποιήθηκε τον Νοέμβριο στην Αθήνα, ενώ στις 24 Φεβρουαρίου 2026 έλαβε χώρα στον Λευκό Οίκο η πρώτη διευρυμένη συνάντηση με τη συμμετοχή περισσότερων από δώδεκα χωρών, στο πλαίσιο των συζητήσεων για την υλοποίηση του σχεδίου μεταφοράς αμερικανικού LNG προς την Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη μέσω του Κάθετου Διαδρόμου. Η CERAWeek συνιστά επί της ουσίας την τέταρτη κατά σειρά συνάντηση μεταξύ της ελληνικής κυβέρνησης και κυβερνητικών αξιωματούχων και επιχειρηματικών κύκλων των Ηνωμένων Πολιτειών γύρω από την ίδια ενεργειακή ατζέντα.

Ειδικότερα, οι κ.κ. Παπασταύρου και Τσάφος θα πραγματοποιήσουν σήμερα Δευτέρα 23 Μαρτίου συνάντηση με τον Kevin McLachlan, Αντιπρόεδρο Εξερεύνησης της Chevron ενώ τη αύριο Τρίτη 24 Μαρτίου θα συναντηθούν με τον Αντιπρόεδρο της ExxonMobil, κ. John Ardill. Σήμερα ο κ. Παπασταύρου θα μιλήσει επίσης σε πάνελ με θέμα «The Gas bridge: Connecting EastMed gas to global markets», στο οποίο θα συμμετέχουν η κ. Ditte Juul-Joergensen, Γενική Διευθύντρια Ενέργειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο κ. Eric Eyberg, Επικεφαλής Παγκόσμιας Συμβουλευτικής Φυσικού Αερίου και Ηλεκτρικής Ενέργειας της S&P Global και ο κ. Osama Mobarez, Γενικός Γραμματέας του East Mediterranean Gas Forum.

Στο επίκεντρο ο Κάθετος Διάδρομος

Από το ελληνοαμερικανικό μενού των επαφών και συζητήσεων δεν θα μπορούσε να απουσιάζει ο ενεργειακός διάδρομος.  Όπως προκύπτει από τις πρόσφατες τοποθετήσεις της νέας διοίκησης του ΔΕΣΦΑ, υπάρχει πλέον κλίμα κατανόησης από πλευράς Κομισιόν για την ανάγκη αναπροσαρμογής των προϊόντων μεταφοράς, τόσο ως προς το κόστος όσο και ως προς τη διάρκειά τους, με κατεύθυνση μεγαλύτερης χρονικής διάρκειας συμβόλαια αντί των σημερινών μηνιαίων.

Στόχος είναι μέχρι τον Απρίλιο να έχουν συμπληρωθεί βασικά κομμάτια του παζλ, ώστε το νέο πλαίσιο να ευθυγραμμίζεται με τον ευρωπαϊκό κανονισμό, χωρίς να υπονομεύεται η ανταγωνιστικότητα με τις ταρίφες.

Η συζήτηση αυτή έχει χαρακτηριστεί από το ΔΕΣΦΑ το «software» του έργου δηλαδή οι κανόνες τιμολόγησης και διάθεσης δυναμικότητας, την ώρα που το «hardware», δηλαδή οι υποδομές, έχει ήδη προχωρήσει. Ωστόσο, η πρόοδος δεν είναι ομοιόμορφη σε όλες τις εμπλεκόμενες χώρες, κάτι που ενδέχεται να επηρεάσει τον συνολικό ρυθμό.

Η συγκυρία καθίσταται ακόμη πιο κρίσιμη, καθώς τα υφιστάμενα προϊόντα του διαδρόμου (route 1,2,3) , με αφετηρία τη Ρεβυθούσα, το FSRU Αλεξανδρούπολης και τη διασύνδεση μέσω του TAP, ολοκληρώνουν τον κύκλο τους στα τέλη Μαρτίου. Για να αποφευχθεί κενό στη λειτουργία του μηχανισμού, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει ένα μεταβατικό σχήμα εξάμηνης παράτασης, μέχρι να οριστικοποιηθούν οι νέοι όροι.

Ανταγωνισμός και ευρωπαϊκές αντιστάσεις

Σε αυτό το περιβάλλον, η ανταγωνιστικότητα του Κάθετου Διαδρόμου παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένη με το κόστος σε σχέση με άλλες οδεύσεις του LNG προς την Ουκρανία. Ωστόσο, οι ισορροπίες ενδέχεται να αλλάξουν ριζικά από τα τέλη του 2027, όταν προβλέπεται η πλήρης απομάκρυνση του ρωσικού αερίου από την ευρωπαϊκή αγορά. Σε ένα τέτοιο σενάριο, όλες οι διαθέσιμες διαδρομές θα καταστούν απαραίτητες. Αντίθετα, εάν το ρωσικό αέριο παραμείνει στο τραπέζι μέσω παρακάμψεων ή άλλων πολιτικών αποφάσεων τότε το κόστος θα επανέλθει στο επίκεντρο, εντείνοντας τον ανταγωνισμό με το LNG.

Σε αυτό ακριβώς το πλαίσιο εντάσσονται και οι επισημάνσεις της αγοράς για ευρωπαϊκές αντιστάσεις που εξακολουθούν να καταγράφονται γύρω από τον σχεδιασμό του Κάθετου Διαδρόμου. Ορισμένα κράτη – μέλη της Ε.Ε., κυρίως από τη Βόρεια Ευρώπη, υπονομεύουν τη δημιουργία του Κάθετου Ενεργειακού Διαδρόμου για την εισαγωγή αμερικανικού LNG στην Νοτιοανατολική και Ανατολική Ευρώπη μέσω Ελλάδας, σύμφωνα με συνέντευξη που παραχώρησε πρόσφατα ο κ. Εξάρχου. Όπως επισημαίνει, η στάση αυτή συνιστά εμμέσως πλην σαφώς απειλή για την εθνική διάσταση του έργου και για τα γεωπολιτικά πλεονεκτήματα που μπορεί να αποκομίσει η χώρα, καλώντας σε ευρύτερη κινητοποίηση για την υλοποίησή του. Την ίδια στιγμή, διευκρινίζει ότι οι μακροπρόθεσμες συμφωνίες που έχει εξασφαλίσει η Atlantic SEE LNG Trade, καθώς και τα εμπορικά οφέλη που αυτές συνεπάγονται, παραμένουν διασφαλισμένα, υπογραμμίζοντας ότι στο ζήτημα του Κάθετου Διαδρόμου τα συμφέροντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Ελλάδας και των ΗΠΑ συγκλίνουν.

Πρόοδος στο μέτωπο των υδρογονανθράκων

Σε ό,τι αφορά τους υδρογονάνθρακες, η ελληνική πλευρά μεταβαίνει στις ΗΠΑ έχοντας πλέον διαμορφώσει ένα σαφώς πιο ώριμο και θεσμικά κατοχυρωμένο πλαίσιο. Οι συμβάσεις Νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου έχουν κυρωθεί από τη Βουλή, ενώ στο «μπλοκ 2» του Ιονίου έχει ήδη συγκροτηθεί μια ενισχυμένη κοινοπραξία με την είσοδο της ExxonMobil με ποσοστό 60%, δίπλα στην Energean και τη HelleniQ Energy. Το project έχει περάσει στη δεύτερη φάση ερευνών, με ορίζοντα την πρώτη ερευνητική γεώτρηση στις αρχές του 2027, μια εξέλιξη με ισχυρό συμβολισμό, καθώς θα πρόκειται για την πρώτη τέτοια δραστηριότητα περίπου τέσσερις δεκαετίες μετά τις γεωτρήσεις στον Πρίνο.

Εκτός από το «μπλοκ 2», όπου η πρώτη γεώτρηση τοποθετείται στο πρώτο τρίμηνο του 2027, οι εκτιμήσεις της ΕΔΕΥΕΠ κάνουν λόγο για συνέχιση των γεωτρητικών δραστηριοτήτων και σε άλλες παραχωρήσεις, όπως στο «μπλοκ 10» και στη θαλάσσια περιοχή νοτιοδυτικά της Κρήτης.

Οι έρευνες στο μπλοκ 2 θα γίνουν σε ένα πιο απαιτητικό τεχνικά περιβάλλον, καθώς θα πραγματοποιηθούν σε αποστάσεις άνω των 30 ναυτικών μιλίων από τις ακτές και σε βάθη νερού που φτάνουν τα 900 μέτρα, σε πλήρως τρισδιάστατα χαρτογραφημένους στόχους, με αυξημένες προσδοκίες για το αποτέλεσμα.

Οι πρόσφατες εκτιμήσεις της Energean, ως διαχειριστή της κοινοπραξίας, τοποθετούσαν το δυνητικό κοίτασμα στα 200 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου, ωστόσο νεότερες προβλέψεις ανεβάζουν το εκτιμώμενο δυναμικό στα 270 δισ., ενισχύοντας περαιτέρω το επενδυτικό ενδιαφέρον.
Πρόκειται για ένα φιλόδοξο εγχείρημα, το οποίο, εφόσον επιβεβαιωθεί από τα αποτελέσματα των γεωτρήσεων, εκτιμάται ότι μπορεί να αναδιαμορφώσει τα δεδομένα της χώρας στον τομέα της ενέργειας για τις επόμενες δεκαετίες.

Το επόμενο στοίχημα

Η κινητικότητα αυτή αναβαθμίζει αισθητά τη θέση της χώρας στον χάρτη των upstream επενδύσεων, ενώ παράλληλα δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την επανεκκίνηση μιας δραστηριότητας που για χρόνια παρέμενε στάσιμη. Στο πλαίσιο αυτό, οι επαφές στο Χιούστον με κορυφαίους ενεργειακούς ομίλους, όπως η Chevron και η ExxonMobil, αποκτούν ιδιαίτερη σημασία ως προς την επιβεβαίωση του επενδυτικού ενδιαφέροντος και την τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων.

Διαβάστε ακόμη

Το λεξικό του πετρελαίου: Η γεωγραφία, τα είδη και η αγορά του μαύρου χρυσού

Τι σχεδιάζουν οι τράπεζες για τους αδρανείς λογαριασμούς (πίνακας)

Χρέη: Εξωδικαστικός τώρα ή αναμονή για ρύθμιση Πιερρακάκη – Ποιοι σώζουν το σπίτι και ποιοι πληρώνουν λιγότερα

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα