Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας εισέρχεται στην πιο απαιτητική περίοδο του καλοκαιριού, καθώς η αυξημένη κατανάλωση, οι επίμονες υψηλές τιμές του φυσικού αερίου και η χαμηλότερη παραγωγή από ανανεώσιμες πηγές δημιουργούν ένα πιο σύνθετο περιβάλλον για τη διαμόρφωση των χονδρεμπορικών τιμών. Παρότι η κατάσταση απέχει ακόμη από τις ακραίες συνθήκες της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης, οι παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος ηλεκτροπαραγωγής κινούνται προς την ίδια κατεύθυνση, αυξάνοντας την προσοχή τόσο των αρμόδιων αρχών όσο και των επιχειρήσεων του κλάδου.
Το μεγαλύτερο βάρος εξακολουθεί να προέρχεται από το φυσικό αέριο. Η αποκλιμάκωση που ανέμενε η ευρωπαϊκή αγορά δεν έχει πραγματοποιηθεί στον βαθμό που προέβλεπαν οι αρχικές εκτιμήσεις, με τον δείκτη TTF να διατηρείται κοντά στα 50 ευρώ ανά μεγαβατώρα και να έχει φθάσει πρόσφατα ακόμη και στα 50,9 ευρώ.
Για την ελληνική αγορά η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι μονάδες ηλεκτροπαραγωγής με φυσικό αέριο εξακολουθούν να αποτελούν τον βασικό μηχανισμό κάλυψης της ζήτησης στις ώρες αιχμής και να καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό την τελική τιμή στη χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι ΑΠΕ καθορίζουν το κόστος περισσότερο από όσο φαίνεται
Σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των τιμών δεν παίζει μόνο η αξία του φυσικού αερίου αλλά και η συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο ημερήσιο ενεργειακό μείγμα.
Το τελευταίο διάστημα η παραγωγή των αιολικών πάρκων έχει περιοριστεί αισθητά, αυξάνοντας την ανάγκη λειτουργίας των μονάδων φυσικού αερίου. Η εξάρτηση γίνεται ακόμη μεγαλύτερη μετά τη δύση του ηλίου, όταν σταματά η παραγωγή των φωτοβολταϊκών και το ηλεκτρικό σύστημα πρέπει να καλύψει τη ζήτηση κυρίως με θερμικές μονάδες.
Όσο αυξάνεται η συμμετοχή των ΑΠΕ τόσο μειώνεται η ανάγκη χρήσης του ακριβότερου φυσικού αερίου. Αυτό δεν περιορίζει μόνο το συνολικό κόστος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας αλλά ενισχύει και τον ανταγωνισμό μεταξύ των μονάδων φυσικού αερίου, καθώς καλούνται να διεκδικήσουν μικρότερο μερίδιο στην αγορά.
Αντίθετα, όταν η ζήτηση είναι τόσο υψηλή ώστε απαιτείται η λειτουργία σχεδόν όλων των διαθέσιμων μονάδων αερίου, οι δυνατότητες ανταγωνιστικότερων προσφορών περιορίζονται και η τελική τιμή της αγοράς τείνει να αυξάνεται.
Με άλλα λόγια, το ύψος της τιμής του φυσικού αερίου αποτελεί μόνο μία παράμετρο. Εξίσου κρίσιμο είναι πόσο συχνά χρειάζεται να αξιοποιούνται οι μονάδες αυτές για να καλυφθούν οι ανάγκες του συστήματος.
Καύσωνας και τουρισμός αυξάνουν τη ζήτηση
Στο ήδη απαιτητικό αυτό περιβάλλον προστίθεται και η σημαντική ενίσχυση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας.
Οι υψηλές θερμοκρασίες, η αυξημένη χρήση κλιματιστικών και η έντονη τουριστική δραστηριότητα οδηγούν σε αισθητή άνοδο της ζήτησης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της αγοράς, η κατανάλωση έχει αυξηθεί περίπου κατά 20% μέσα στις τελευταίες τέσσερις εβδομάδες.
Η εξέλιξη αυτή επιβαρύνει περαιτέρω το σύστημα, καθώς απαιτεί μεγαλύτερη συμμετοχή των θερμικών μονάδων στις ώρες αιχμής και αυξάνει την επίδραση του φυσικού αερίου στη διαμόρφωση των χονδρεμπορικών τιμών.
Παρά τις πιέσεις, στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας εκτιμούν ότι η αγορά παραμένει διαχειρίσιμη. Οι εξελίξεις παρακολουθούνται καθημερινά, χωρίς όμως να θεωρείται, τουλάχιστον προς το παρόν, ότι απαιτείται η λήψη έκτακτων μέτρων στήριξης ή η επαναφορά επιδοτήσεων στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος.
Το βλέμμα στρέφεται ήδη στον επόμενο χειμώνα
Οι ανησυχίες δεν περιορίζονται στην Ελλάδα. Σε ολόκληρη την Ευρώπη το ενδιαφέρον μεταφέρεται πλέον στην προετοιμασία για τη χειμερινή περίοδο και κυρίως στον ρυθμό πλήρωσης των υπόγειων αποθηκών φυσικού αερίου.
Τα διαθέσιμα αποθέματα παραμένουν κοντά στο 50% της συνολικής χωρητικότητας, ενώ σε αρκετές αγορές της Βόρειας Ευρώπης η εικόνα εμφανίζεται ακόμη πιο αδύναμη.
Το πρόβλημα είναι ότι η σημερινή διάρθρωση των τιμών δεν δημιουργεί ισχυρά κίνητρα για αποθήκευση. Το φυσικό αέριο στην αγορά άμεσης παράδοσης κοστίζει περίπου 50 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ενώ τα συμβόλαια για τον χειμώνα διαπραγματεύονται χαμηλότερα, κοντά στα 47 ευρώ.
Η διαφορά αυτή περιορίζει το οικονομικό όφελος για τις εταιρείες που θα ήθελαν να αγοράσουν σήμερα ακριβότερο φυσικό αέριο με σκοπό να το αποθηκεύσουν και να το χρησιμοποιήσουν αργότερα.
Για τον λόγο αυτό, ο ρυθμός αναπλήρωσης των ευρωπαϊκών αποθεμάτων θεωρείται ένας από τους βασικούς παράγοντες που θα επηρεάσουν την πορεία των τιμών τους επόμενους μήνες.
Οι διασυνδέσεις επηρεάζουν και την ελληνική αγορά
Η υποχώρηση της παραγωγής από αιολικά επηρεάζει και τον τρόπο λειτουργίας των ηλεκτρικών διασυνδέσεων της χώρας με τις γειτονικές αγορές.
Σε περιόδους υψηλής παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές, η Ελλάδα μπορεί να εξάγει σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας, αξιοποιώντας πλήρως τις διασυνδέσεις της και περιορίζοντας, υπό προϋποθέσεις, την επίδραση ακριβότερων αγορών στις εγχώριες τιμές.
Όταν όμως οι εξαγωγές περιορίζονται λόγω μειωμένης παραγωγής από ΑΠΕ, οι τιμές των διασυνδεδεμένων αγορών τείνουν να συγκλίνουν περισσότερο, καθώς η διαθέσιμη ηλεκτρική ενέργεια κατευθύνεται από τις φθηνότερες προς τις ακριβότερες αγορές.
Η λειτουργία των διασυνδέσεων αποτελεί έτσι έναν ακόμη παράγοντα που επηρεάζει το τελικό κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για την ελληνική αγορά.
Οι τέσσερις μεταβλητές που θα καθορίσουν τις τιμές
Το επόμενο διάστημα η πορεία της αγοράς θα εξαρτηθεί κυρίως από τέσσερις βασικούς παράγοντες: την εξέλιξη των τιμών του φυσικού αερίου, τη συμμετοχή των ανανεώσιμων πηγών στο ενεργειακό μείγμα, τη συνολική ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας και τον ρυθμό πλήρωσης των ευρωπαϊκών αποθεμάτων φυσικού αερίου.
Προς το παρόν δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η αγορά οδηγείται σε μια νέα ενεργειακή κρίση αντίστοιχη εκείνης των προηγούμενων ετών. Ωστόσο, όσο οι συγκεκριμένες μεταβλητές συνεχίζουν να κινούνται ταυτόχρονα προς δυσμενέστερη κατεύθυνση, παραμένει ανοικτό το ενδεχόμενο νέων ανοδικών πιέσεων στις χονδρεμπορικές τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος, με πιθανές επιπτώσεις τόσο στην αγορά όσο και στους λογαριασμούς των καταναλωτών.
Διαβάστε ακόμη
Ναταλί Βαγιωνή (FRESH LINE): Μαθαίνει σε όλο τον κόσμο τα made in Greece φυσικά καλλυντικά (pics)
Αδήλωτη εργασία: Οι εργαζόμενοι που κρύβονταν σε φέρετρα και η Mercedes του Μοχάμεντ
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα
Σχολίασε εδώ
Για να σχολιάσεις, χρησιμοποίησε ένα ψευδώνυμο.