5 CEO’s προτείνουν τη δική τους… συνταγή για την έξοδο από την κρίση

Της Στεφανίας Σούκη

Μπορεί η Ελλάδα να έχει επανακτήσει, όπως λέγεται, τα ¾ της χαμένης ανταγωνιστικότητας της προηγούμενης δεκαετίας, έχει ωστόσο ακόμη μακρύ δρόμο να διανύσει μέχρι να έλθει και πάλι στο δρόμο της ανάπτυξης.
Εξωστρέφεια, καινοτομία, βελτίωση της εικόνας στο εξωτερικό, επένδυση σε ανθρώπινο δυναμικό και στόχευση σε νέες αγορές, είναι μερικές μόνο από τις πρωτοβουλίες που πρότειναν χθές 5 διευθύνοντες σύμβουλοι- οι τέσσερις εκπροσωπούν μεγάλους ομίλους του εγχώριου επιχειρείν και ο πέμπτος εκπροσωπεί το Δημόσιο- στο χθεσινοβραδινό συνέδριο για την «Ελλάδα της Ανάκαμψης» της Ελληνικής Εταιρείας Διοίκησης Επιχειρήσεων (ΕΕΔΕ).  

Ο κ. Ιωάννης Αρτινός, διευθύνων σύμβουλος ομίλου Vivartia, ο κ. Στέφανος Θεοδωρίδης- Διευθύνων σύμβουλος ΤΕΜΕΣ Α.Ε. (Costa Navarino), ο κ. Aθανάσιος Εξαρχος, διευθύνων σύμβουλος της ΝΟΚΙΑ Siemens and Networks Hellas, ο κ. Γιώργος Κώτσαλος- διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Ιnteramerican και ο κ. Στέφανος Ησαϊας, διευθύνων σύμβουλος του Ιnvest in Greece έδωσαν χθές τη δική τους ‘’συνταγή’’ για την έξοδο από την κρίση.
Ιωάννης Αρτινός, διευθύνων σύμβουλος ομίλου Vivartia: «Αυτή την στιγμή βλέπουμε ότι πράγματι υπάρχει επενδυτικό ενδιαφέρον για την Ελλάδα στο εξωτερικό και διαπιστώνουμε ότι ίσως να έχουμε πιάσει το χαμηλότερο σημείο. Η Ελλάδα αυτή την στιγμή θεωρώ ότι έχει σημαντικές προοπτικές και ο δρόμος μας είναι σαφέστατα προς τα πάνω.

Ωστόσο, η πλειοψηφία των ελληνικών επιχειρήσεων άργησαν να δούν ότι το εξωτερικό έχει μεγάλες προοπτικές για το ελληνικό δυναμικό. Οι ελληνικές επιχειρήσεις δεν έχουν τίποτα να ζηλέψουν από τις αντίστοιχες του εξωτερικού, θέλει μόνο λίγο …ξεσκόνισμα η εικόνα μας. Αυτή την στιγμή, το να αποκτήσει μία εταιρεία εξαγωγικό προσανατολισμό θέλει διπλή προσπάθεια, γιατί το όνομα της Ελλάδας συνολικά έχει πληγεί στο εξωτερικό, θέλει ταπεινότητα, επιμονή, υπομονή και αναφορά σε υψηλά κλιμάκια διοίκησης. Η εξωστρέφεια τελικά λέγεται πιο εύκολα απ’ ότι υλοποιείται και έχει μεγάλο κίνδυνο απόρριψης, ενώ μείζον είναι το θέμα της ποιότητας των προϊόντων και των προσφερόμενων υπηρεσιών.

Μία από τις θετικές πρωτοβουλίες της ελληνικής Πολιτείας ήταν η μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση, ένα μέτρο το οποίο μας έκανε σαφώς πιο ανταγωνιστικούς και θεωρώ ότι ήταν ένα πολύ θετικό  βήμα της κυβέρνησης -έστω κι αν ακόμη ο ΦΠΑ στην εστίαση, στο 13%, είναι υψηλότερος σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Ελπίζω, βέβαια ο ΦΠΑ να διατηρηθεί στα τρέχοντα επίπεδα και να μην αυξηθεί εκ νέου».

Στέφανος Θεοδωρίδης- Διευθύνων σύμβουλος ΤΕΜΕΣ Α.Ε. (Costa Navarino): «Ο τουρισμός και η ψυχαγωγία επηρεάζει άμεσα το 17%- 18% του Ακαθάριστου προϊόντος της Ελλάδας και είναι καθαρά εξαγωγικός.

Αυτό που διαπιστώνουμε τώρα είναι ότι η Ελλάδα βγαίνει σταδιακά από την τετράμηνη περίοδο της εποχικότητα με τον ήλιο και τη θάλασσα και έχει τη δυνατότητα να αναπτύξει  σταδιακά  προϊόντα υψηλότερης προστιθέμενης αξία. Ποια είναι αυτά; Καταρχάς, να εστιαστούμε σε νέα προΪόντα εκτός του παραδοσιακού τουριστικού μας προϊόντος- όπως ο τουρισμός του Σαββατοκύριακου (city breaks), ο συνεδριακός τουρισμός και ο ναυτικός τουρισμός. Για παράδειγμα όταν ένας …κοινός τουρίστας ξοδεύει 600 ευρώ για μία εβδομάδα, ένας τουρίστας- παίκτης του γκόλφ θα δαπανήσει 2.500 ευρώ για μία εβδομάδα. Επιπλέον, θα πρέπει να γίνουν επενδύσεις σε υποδομές- μαρίνες, αεροδρόμια- αλλά και σε ξενοδοχεία 5 αστέρων και να αποκτήσουμε μία κουλτούρα περισσότερο εξωστρεφής.

Ενας ακόμη τομέας στον οποίο δεν έχουν γίνει πολλά και έχει μεγάλες προοπτικές είναι αυτός της τουριστικής κατοικίας σε συνδυασμό μάλιστα και με την παροχή υψηλού επιπέδου υπηρεσιών. Ο κλάδος της τουριστικής κατοικίας έχει αυτή την στιγμή μεγάλη προστιθέμενη αξία πανευρωπαϊκά , δημιουργώντας έσοδα ΦΠΑ, νέες θέσεις εργασίας, ενώ  επιμηκύνει την τουριστική περίοδο έως και 10 μήνες το χρόνο, όπως έχει φανεί στα παραδείγματα άλλων ‘’ανταγωνίστριων’’ χωρών».

Aθανάσιος Εξαρχος, διευθύνων σύμβουλος της ΝΟΚΙΑ Siemens and Networks Hellas: «Η Ελλάδα έχει μεγάλο πλεονέκτημα στον τομέα του ανθρωπίνου δυναμικού. Για το λόγο αυτό και ο όμιλος της Nokia επένδυσε σε ένα πολύ δυνατό κέντρο ανάπτυξης λογισμικού στη χώρα μας, έχοντας προσλάβει από το 2007 έως σήμερα 370 εργαζομένους, εκ των οποίων το 95% Ελληνες και το 30% γυναίκες. Το καταρτισμένο ανθρώπινο δυναμικό είναι αυτό είναι που μπορεί να κάνει τη διαφορά για την καινοτομία και θα μπορούσε να μετατρέψει την Ελλάδα (σ.σ. με μία υπερβολή ίσως) σε … Ισραήλ.

Η αλήθεια βέβαια είναι ότι ως προς τις δραστηριότητες της Nokia Siemens Networks Hellas, ό,τι έχουμε καταφέρει μέχρι σήμερα το έχουμε καταφέρει με ηρωικό τρόπο- να προσπαθούμε να πείσουμε τα κεντρικά μας γιατί πρέπει να μείνουμε σε αυτή τη χώρα. Σύμμαχος μας ωστόσο στην προσπάθειά μας είναι η άριστη ποιότητα του ανθρωπίνου δυναμικού και οι Ελληνες μηχανικοί. Το ελληνικό γραφείο του ομίλου έχει, πέραν της ελληνικής δραστηριότητας, και ένα περιφερειακό ρόλο και αυτό είναι κάτι που τονίζει το ρόλο της Ελλάδας και δείχνει ότι έχουμε αλλάξει το κλίμα για τη χώρα μας».

Γιώργος Κώτσαλος- Διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Ιnteramerican: «Νομοτελειακά, η ασφαλιστική αγορά θα πρέπει να αναπληρώσει συγκεκριμένες λειτουργίες του κράτους  στο χώρο της υγείας και των συντάξεων.
Αυτό που χρειαζόμαστε αυτή την στιγμή είναι πολιτική βούληση και υψηλές ταχύτητες στη λήψη αποφάσεων. Ειδικά στο χώρο της υγείας θα πρέπει ο ιδιωτικός ασφαλιστικός τομέας να δημιουργήσει υπηρεσίες κάθετες, με ένα σύστημα που θα δίνει αξιοπρεπείς λύσεις στους ασφαλισμένους. Στο θέμα των συντάξεων στις άλλες χώρες υπάρχει υποχρεωτικότητα- ένα ποσό πάνω από τον οποίο είσαι στον ιδιωτικό τομέα. Θέλει πολιτική βούληση και ταχύτητες. Επιπλέον θα πρέπει η Πολιτεία να δώσει εύλογα κίνητρα σε τομείς όπως π.χ. αυτόν των επαγγελματικών ταμείων, για τα οποία παρά τις θεσμικές πρωτοβουλίες στις αρχές της δεκαετίας του 2000, υπάρχουν ακόμη περιορισμοί.

Επιπλέον, ενίσχυση της εξωστρέφειας μπορεί να υπάρξει και στον τομέα των ασφαλειών:

Με το σύγχρονο τρόπο διάθεσης των ασφαλιστικών προϊόντων (σ.σ. μέσω των direct- απευθείας πωλήσεων) και απλά μοντέλα ασφάλισης, τα προϊόντα μας έχουν γίνει πλέον εξαγώγιμα και μπορούμε να στοχεύσουμε για παράδειγμα στην ελληνική ομογένεια».

Στέφανος Ησαϊας, διευθύνων σύμβουλος του Ιnvest in Greece: «Αυτή την στιγμή διαπιστώνουμε ότι υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον για ξένες επενδύσεις στην Ελλάδα, ωστόσο η αβεβαιότητα είναι ο μεγαλύτερος εχθρός αυτών των επενδύσεων. Πηγαίνουμε πολύ καλύτερα- η Ελλάδα έχει βελτιωθεί πολύ στο θέμα του κόστους- αλλά έχουμε ακόμη μακρύ δρόμο να διανύσουμε για να ανακτήσουμε τη χαμένη εμπιστοσύνη.

Το παράδειγμα του Αστέρα και η κριτική που ασκείται ως προς το επιτευχθέν τίμημα των 400 εκατ. ευρώ, δείχνει ακριβώς αυτό: Με κριτήριο για παράδειγμα τη θέση του ακινήτου, το τίμημα, κατά τους επικριτές, θα μπορούσε να είναι υψηλότερο, ωστόσο αν συνυπολογίσει κανείς το ρίσκο του επενδυτή, το ενδεχόμενο των δικαστικών προσφυγών, την ελληνική γραφειοκρατία, τις χρονοβόρες καθυστερήσεις ως προς τις εγκρίσεις, τότε  μπορεί να έλθει κάποιος και να πεί ότι τα 400 εκατ. ευρώ είναι πολλά.

Η καλή πρακτική και η καλή φήμη στο εξωτερικό θα φέρει νέες επενδύσεις και ξένους στην Ελλάδα. Αυτή την στιγμή έχουμε επανακτήσει τα ¾ της ανταγωνιστικότητας που είχαμε χάσει την προηγούμενη δεκαετία, ωστόσο η χώρα μας θα πρέπει να στοχεύσει σε συγκεκριμένες αγορές.