Για πρώτη φορά σε χέρια ξένου μάνατζερ η ΕΛΑΪΣ Unilever

Του Δημήτρη Μαρκόπουλου

Η αποχώρηση της κυρίας Ηρώς Αθανασίου από το τιμόνι της μεγαλύτερης βιομηχανίας τροφίμων της χώρας και κορυφαίου διαφημιζόμενου της πατρίδας μας έσκασε σαν βόμβα την προηγούμενη Τετάρτη. 

Οσοι, όμως, γνωρίζουν πρόσωπα, πράγματα και τα σχέδια της μεγάλης πολυεθνικής με το έντονο ελληνικό αποτύπωμα λόγω του σήματος της ΕΛΑΪΣ, της ολλανδικών συμφερόντων Unilever, ήξεραν ότι ήδη από πέρυσι το φθινόπωρο η πορεία αυτή ήταν προδιαγεγραμμένη.

Η πρόεδρος και διευθύνουσα σύμβουλος του ομίλου δεν κατάφερε να περιορίσει τις ζημίες από την υπόθεση που κόστισε όσο καμία άλλη τα τελευταία χρόνια στο εγχώριο επιχειρείν, δηλαδή την πτώση της Μαρινόπουλος. Θέλοντας να βοηθήσει όσο μπορούσε τον κορυφαίο retailer της χώρας, η εγνωσμένης αξίας Ελληνίδα μάνατζερ με την 32ετή πορεία στη Unilever σε Ελλάδα και εξωτερικό, επέλεξε να μην κινηθεί επιθετικά, αλλά να βάλει πλάτη όσο μπορούσε. Σε αντίθεση με άλλες πολυεθνικές, που από την αρχή έσφιξαν τα λουριά, η κυρία Αθανασίου επέλεξε να πάει πιο συναινετικά. Αυτή η τακτική όμως δεν απέδωσε. Ταυτόχρονα, η ίδια διαφωνούσε σφόδρα με τη στρατηγική πώλησης των κλάδων ελαίων και μαργαρινών της πολυεθνικής, η οποία θα στοιχίσει πολύ στην εικόνα μιας βιομηχανίας που από τη δεκαετία του ’30 μεγάλωσε γενιές και γενιές Ελλήνων, βιομηχανοποιώντας τον εθνικό μας πλούτο που λέγεται ελαιόλαδο.

Ηδη από το 2015 η μάνατζερ επιδίωξε να κάνει εξαγωγές ελληνικού ελαιολάδου με κρίσιμη αγορά τις ΗΠΑ. Τα κεντρικά της εταιρείας, ωστόσο, είχαν άλλη γνώμη και ήδη από τα τέλη της περασμένης χρονιάς η πολιτική αυτή ανατράπηκε και υπήρξε προσανατολισμός πώλησης του υποκλάδου. Τι σημαίνει όμως πώληση των σημάτων ελαίων και μαργαρινών; Η Ελλάδα σε μεγάλο βαθμό εξαρτά την παραγωγή της από μια κολοσσιαία εταιρεία όπως η ΕΛΑΪΣ Unilever.

Μια εταιρεία που έχει υψηλή εκπροσώπηση στον ΣΕΒΙΤΕΛ και που μαζί με τη Μινέρβα χαράζει εθνική στρατηγική για το λάδι. Ηδη από τις αρχές του 2000 ισπανικές επιχειρήσεις είχαν δείξει ενδιαφέρον για εξαγορά της ΕΛΑΪΣ, με τις αντιδράσεις Ελλήνων ελαιοπαραγωγών να είναι μεγάλες και την πολυεθνική να αναθεωρεί το αρχικό σχέδιο πώλησης. Ηταν τότε που πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος ήταν ο πολύς Σπύρος Δεσύλλας, ο οποίος είχε μεγάλο εκτόπισμα στα κεντρικά της Ολλανδίας και έχαιρε σεβασμού. Εξάλλου η ελληνική αγορά ήταν σε ανάπτυξη και δεν υπήρχε λόγος να αλλάξουν οι ισορροπίες. Πρόεδρος για πάνω από 30 χρόνια, ο κ. Δεσύλλας αποφάσισε το 2014 να αποχωρήσει, με την κυρία Αθανασίου να αναλαμβάνει καθήκοντα. Δεν έμελλε, όμως, η δική της θητεία μέσα στην κρίση να είναι τόσο μακροχρόνια και σήμερα ο ιστορικός όμιλος περνά στα χέρια ενός ξένου μάνατζερ. Συγκεκριμένα, στου Γάλλου Ζαν-Φρανσουά Ετιέν. Δεύτερη παράλληλη αρνητική εξέλιξη είναι ότι η Ελλάδα ενώνεται σε ένα νέο σχήμα με το Μαυροβούνιο, την Αλβανία, τη FYROM και το Κόσοβο μαζί με την Κύπρο, το οποίο θα ονομαστεί Business Unit Νοτιοανατολικής Ευρώπης και θα διοικείται από τα γραφεία της εταιρείας στην Αθήνα. Το νέο σχήμα θα αποτελεί μέρος της Unilever Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Θα πει κανείς ότι μια τέτοια εξέλιξη είναι καλή, αφού η Αθήνα θα έχει τη διοίκηση του σχήματος.

Ωστόσο, τα πράγματα δεν είναι έτσι, καθώς επί σειρά ετών η χώρα μας είχε μια αξιοσημείωτη αυτονομία η οποία πλέον χάνεται, ενώ κανείς δεν γνωρίζει αν τώρα η έδρα θα είναι εδώ ή σε δεύτερη φάση και λόγω της υπερφορολόγησης και των άλλων αντικινήτρων θα μεταφερθεί σε έναν ελκυστικότερο προορισμό. Οπως και να ’χει, η αρνητική κατάσταση στην Ελλάδα έχει αντανάκλαση στα πράγματα του γκρουπ. Θα πρέπει να σημειώσουμε ότι τα σήματα που παράγονται στην Ελλάδα και εντάσσονται στις κατηγορίες που πωλούνται είναι τα προϊόντα Flora, Βιτάμ, Super Fresco, Αλτις Soft, Ελαΐς και Becel. Πάντως οι τζίροι και η παρουσία των συγκεκριμένων εμπορικών σημάτων εξακολουθούν να δίνουν δύναμη στην εταιρεία της χώρας μας. Η Ελαΐς είναι market leader στις μαργαρίνες (αν και κατά τη διάρκεια της περασμένης χρονιάς σημείωσαν πτώση 10,4% σε αξία), με αποτέλεσμα αυτές να υποχωρήσουν στα 44,3 εκατ. ευρώ σημειώνοντας μείωση 12,6% σε όγκο, όταν οι πωλήσεις της συνολικής κατηγορίας εντός των αλυσίδων σούπερ μάρκετ υποχώρησαν κατά 8,6% και 12,3% αντίστοιχα.