Πριν ανοίξει επισήμως η συζήτηση για νέα μέτρα και τον χρόνο ανακοίνωσής τους, το οικονομικό επιτελείο περιμένει μια κρίσιμη επιβεβαίωση: ότι στον κρατικό ταμείο έχει δημιουργηθεί πρόσθετος δημοσιονομικός χώρος, κοντά στο 1,5 δισ. ευρώ, ο οποίος μπορεί να μεταφραστεί σε ελαφρύνσεις με πολιτικό αποτύπωμα ενόψει του 2026.

Οι ανεπίσημοι υπολογισμοί δείχνουν πως το πρωτογενές πλεόνασμα της περασμένης χρονιάς ξεπέρασε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά το 4% του ΑΕΠ, δηλαδή τα 10 δισ. ευρώ. Καθοριστικό ρόλο παίζει η απόδοση των μέτρων κατά της φοροδιαφυγής: για το διάστημα Ιανουαρίου–Δεκεμβρίου έχουν ήδη βεβαιωθεί επιπλέον έσοδα 683 εκατ. ευρώ, τα οποία εκτιμάται ότι έως το κλείσιμο του δημοσιονομικού έτους θα αγγίξουν ή και θα ξεπεράσουν τα 800–900 εκατ. ευρώ.

Φοροδιαφυγή: Το «κλειδί» για τον χώρο

Η σημασία αυτών των εσόδων δεν είναι μόνο λογιστική. Όπως συνέβη και το 2024, τα επιπλέον χρήματα από τη φοροδιαφυγή λειτουργούν αντισταθμιστικά στις οροφές αύξησης των πρωτογενών δαπανών. Πέρυσι, ενώ είχε συμφωνηθεί με την Κομισιόν αύξηση δαπανών 2,6%, τα πρόσθετα έσοδα των 2 δισ. ευρώ οδήγησαν τελικά σε καθαρή μείωση 0,2%.

Με ανάλογη λογική, τα φετινά έσοδα εκτιμάται ότι δημιουργούν πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο 900 εκατ. έως 1 δισ. ευρώ, χωρίς να παραβιάζονται οι ευρωπαϊκοί κανόνες.

Προς νέο «μαξιλάρι» έως 2 δισ. ευρώ

Μέχρι το τέλος Απριλίου δεν αποκλείεται να προκύψει συνολικός δημοσιονομικός χώρος 1,8–2 δισ. ευρώ, καθώς εκτός από τη φοροδιαφυγή καταγράφεται και υπέρβαση στα τακτικά έσοδα. Ωστόσο, για νέα μέτρα εκτιμάται ότι θα μπορούν να αξιοποιηθούν περίπου 1 δισ. ευρώ, καθώς το μεγαλύτερο μέρος της υπέρβασης συνδέεται με έσοδα που δεν «μεταφράζονται» πλήρως σε μόνιμες παρεμβάσεις.

Παράλληλα, πληροφορίες αναφέρουν ότι ένα μέρος του αυξημένου πλεονάσματος προέρχεται από συγκράτηση δαπανών σε φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, με καλύτερα του αναμενόμενου αποτελέσματα. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει έμμεσα τον διαθέσιμο χώρο κατά περίπου 500 εκατ. ευρώ.

Το τι και το πότε θα ανακοινωθεί θα εξαρτηθεί τελικά από τις πολιτικές εξελίξεις. Η κυβέρνηση θα έχει πλήρη εικόνα των πραγματικών δεδομένων της οικονομίας, αλλά και τον έλεγχο του χρόνου. Ρόλο θα παίξει και το είδος των παρεμβάσεων, καθώς ορισμένες απαιτούν προετοιμασία πριν την εφαρμογή τους.

Σύμφωνα με πληροφορίες, η φετινή ΔΕΘ θα δώσει έμφαση στις φορολογικές ελαφρύνσεις για τις επιχειρήσεις, χωρίς να αποκλείονται και εισοδηματικές ενισχύσεις που έμειναν εκτός λόγω περιορισμένου χώρου.

Φορολογικές ανάσες για τις επιχειρήσεις

Στο τραπέζι βρίσκονται παρεμβάσεις με στόχο κυρίως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις:

– Πλήρης κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και για τα νομικά πρόσωπα.
– Μείωση της προκαταβολής φόρου, που σήμερα φτάνει το 80%, ώστε να ενισχυθεί η ρευστότητα.
– Αύξηση του ακατάσχετου ορίου στους επαγγελματικούς λογαριασμούς.
– Θέσπιση πιο αποδοτικού συστήματος φορολόγησης σε επίπεδο ομίλου εταιρειών, καλύπτοντας ένα θεσμικό κενό σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Παράλληλα εξετάζονται:

– Αναπροσαρμογή του μόνιμου επιδόματος των 250 ευρώ για συνταξιούχους άνω των 65, με ενδεχόμενη διεύρυνση των δικαιούχων.
– Διορθώσεις στην τεκμαρτή φορολόγηση των μη μισθωτών, που θα ισχύσει και το 2026, με έμφαση στις μικρές κοινότητες και στην αποφυγή αθροιστικών επιβαρύνσεων.
– Αυξήσεις στα επιδόματα του ΟΠΕΚΑ, οι οποίες είχαν παγώσει λόγω κόστους και αναμένεται να επανέλθουν μόλις «κλειδώσουν» τα στοιχεία του 2025.

Οι ουσιαστικές συζητήσεις θα ξεκινήσουν στα τέλη Φεβρουαρίου, όταν θα οριστικοποιηθούν τα δημοσιονομικά στοιχεία της προηγούμενης χρονιάς. Τότε το οικονομικό επιτελείο θα προσεγγίσει τις Βρυξέλλες για να ανοίξει ο κύκλος των διαπραγματεύσεων, που θα καθορίσει το εύρος και το περιεχόμενο του πακέτου της ΔΕΘ.

Διαβάστε ακόμη 

UBS: Ο χρυσός αντέχει το σοκ – Το ασήμι πληρώνει τη μεταβλητότητα

S&P: Ανθεκτική ανάπτυξη στην Ελλάδα – Τα όρια που θέτουν οι εξωτερικές ανισορροπίες (πίνακας)

Πόλεμος κεφαλαίων στον ορίζοντα: Το «καμπανάκι» του Ρέι Ντάλιο

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα