Πόλεμος στη Θεσσαλονίκη για τους μετροπόντικες

Της Μαριάννας Τζάννε

Μπορεί ο απελθών αναπληρωτής υπουργός Υποδομών Χρήστος Σπίρτζης να έκλεισε την πόρτα στο εν λόγω υπουργείο αφήνοντας ανοιχτό παράθυρο για την επανεκκίνηση του μετρό της Θεσσαλονίκης, ωστόσο η φωτιά που έχει ανάψει μεταξύ της κοινοπραξίας και της Αττικό Μετρό για τον εξοπλισμό διάνοιξης σηράγγων (ΤΒΜ) συνεχίζει να καίει.

Η απώλεια της κυριότητας των μηχανημάτων από την ΑΕΓΕΚ και η πώλησή τους στον Ακτορα έχουν προκαλέσει τη δυσφορία της Αττικό Μετρό, η οποία αιφνιδίως βρίσκεται χωρίς τον αναγκαίο εξοπλισμό της κύριας γραμμής, με τον κίνδυνο, ακόμη και αν υπερπηδηθούν τα μεγάλα εμπόδια και ξεκινήσει το έργο, να μην υπάρχουν τα ΤΒΜ για να σκάψουν.

Η κρατική εταιρεία κάνει λόγο για «εξόφθαλμη παραπλάνηση σε βάρος της και σε βάρος του Ελληνικού Δημοσίου» από την πλευρά του εργολάβου την οποία «απέκρυψε σκοπίμως», επιρρίπτοντας ευθύνες για την απώλεια της κυριότητας των μηχανημάτων. Με πρόσφατη μάλιστα επιστολή της, με ημερομηνία 13 Αυγούστου, διαμηνύει στην ελληνοϊταλική κοινοπραξία την πρόθεσή της να αφαιρέσει από μελλοντικές πληρωμές το ποσό των 33 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για το κόστος που πλήρωσε εφάπαξ η εταιρεία για την προμήθεια και τη συναρμολόγηση των μηχανημάτων, συν 633.000 ευρώ που κατέβαλε η Αττικό Μετρό ως πρόσθετη αμοιβή για τη μετεγκατάσταση του εξοπλισμού στο φρέαρ της Νέας Ελβετίας. Κατηγορεί μάλιστα την κοινοπραξία ότι έσυρε σε πρόσθετες δαπάνες την Αττικό Μετρό, καθώς «αν ήταν γνωστή η απώλεια κτήσης των μηχανημάτων και η υπογραφή σύμβασης μίσθωσης περιορισμένου χρόνου (σ.σ.: η ΑΕΓΕΚ εμφανίζεται να υπέγραψε σύμβαση μίσθωσης με τον Ακτορα για τα μηχανήματα στις αρχές του 2014 για 10 μήνες), ουδέποτε θα προβαίναμε στην απομάκρυνση των ΤΒΜ», υπογραμμίζεται στην επιστολή.

Ο εξοπλισμός που είχε μισθώσει με leasing η ΑΕΓΕΚ για την κύρια γραμμή του μετρό έχει εξαγοραστεί προ πολλού από τον Ακτορα λόγω των οικονομικών δυσχερειών της τεχνικής εταιρείας και προορίζεται τώρα για τις επεκτάσεις προς Καλαμαριά. Η θυγατρική του ομίλου Ελλάκτωρ διαδραματίζει κομβικό ρόλο στην εξέλιξη του έργου κατόπιν συμφωνίας με τις πιστώτριες τράπεζες και εξ αυτού του λόγου αποτελεί έκπληξη το ότι αντιμετωπίζεται από την Αττικό Μετρό ως ξένο σώμα.

Η τεχνική εταιρεία, από την πλευρά της, σε υψηλούς τόνους αποκρούει με αλληλογραφία της το επιχείρημα ότι τα μηχανήματα είναι δεσμευμένα στο κύριο έργο, υπογραμμίζοντας ότι τα ΤΒΜ ανήκουν στην αποκλειστική κυριότητα του Ακτορα και «οποιαδήποτε δέσμευση και χρήση απαιτεί τη συναίνεσή του».

Στο μεταξύ, η Καλαμαριά είναι το μόνο έργο που συνεχίζει να κατασκευάζεται και μάλιστα εντός του χρονοδιαγράμματος, εξέλιξη μάλλον πρωτόγνωρη για την πορεία που έχουν πάρει τα έργα της Αττικό Μετρό τους τελευταίους μήνες. Το μετρό Θεσσαλονίκης παραμένει παγωμένο από τον περασμένο Δεκέμβριο, οι επεκτάσεις προς Πειραιά καθηλωμένες λόγω μη καταβολής ΦΠΑ, ενώ εκτροχιασμένο είναι και το τραμ που διχάζει την πόλη του Πειραιά. Ωστόσο, οι επεκτάσεις προς Καλαμαριά ακόμη και αν παραδοθούν το 2018, όπως προβλέπει το χρονοδιάγραμμα, θα είναι αδύνατο να λειτουργήσουν προτού ολοκληρωθεί η βασική γραμμή του δικτύου!

Οι δύο μετροπόντικες που έχουν διανοίξει το 73% της σήραγγας του κύριου έργου βρίσκονταν ακινητοποιημένοι στον σταθμό της Ανάληψης από την άνοιξη του 2012 εξαιτίας των μεγάλων καθυστερήσεων στις απαλλοτριώσεις στον σταθμό Βούλγαρη, αλλά και του ότι σε Πατρίκιο και Νέα Ελβετία οι εργασίες βρίσκονταν πίσω από το χρονοδιάγραμμα, καθώς δεν είχε ολοκληρωθεί το κυρίως σώμα των δύο σταθμών.

Με μεγάλη καθυστέρηση πέρυσι η Αττικό Μετρό αποφάσισε να μεταφερθούν οι μετροπόντικες στο τέλος της σήραγγας και να σκάψουν τα τελευταία 2 χλμ. με αντίστροφη πορεία από τη Νέα Ελβετία προς την Ανάληψη. Ωστόσο, η μεταφορά αυτή δεν προχώρησε και ο λόγος, όπως εικάζεται, είναι ότι ο Ακτορας θέλει να μεταφέρει τα ΤΒΜ στην Καλαμαριά, στην οποία προβλέπεται να πιάσουν δουλειά προς τα τέλη Φεβρουαρίου του 2016. Οι δύο μετροπόντικες έχουν αποσυναρμολογηθεί και βρίσκονται στην επιφάνεια του σταθμού της Νέας Ελβετίας. Κατά πληροφορίες, είχε κατέβει στον χώρο όπου προορίζεται να συναρμολογηθεί το ΤΒΜ για να κατασκευαστεί η σήραγγα η κεφαλή του μετροπόντικα. Ωστόσο ο εξοπλισμός επανήλθε στην επιφάνεια, γεγονός που ενισχύει την πεποίθηση ότι οι μετροπόντικες θα ταξιδέψουν σύντομα προς τις επεκτάσεις του μετρό. Από την Αττικό Μετρό υποστηρίζουν, πάντως, ότι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις σε περίπτωση που χρειαστούν τα ΤΒΜ, που αποφεύγουν να κατονομάσουν, τονίζοντας ότι το σημαντικότερο σε αυτή τη φάση είναι να επιτευχθεί συμφωνία για να προχωρήσει το έργο.