Βακάκης (Jumbo): Η «ιαπωνική» απάντηση στους αναλυτές – και η Τουρκία ως λύση ανάγκης (pic)

«Άκουσα ότι δεν είμαστε της μόδας. Και ρωτάω: τα νούμερά μας δεν είναι καλά;». Με αυτή τη φράση ο ιδρυτής και πρόεδρος της Jumbo, Απόστολος Βακάκης, έδωσε από νωρίς τον τόνο στην Έκτακτη Γενική Συνέλευση της εταιρείας για την έγκριση έκτακτης διανομής στους μετόχους, σε μια συνεδρίαση που εξελίχθηκε σε ευθεία απάντηση προς την αγορά και τους αναλυτές των τελευταίων ημερών.

Ο ίδιος απέρριψε το αφήγημα του «χρηματιστηριακού πυραύλου», επανέφερε τη Jumbo ως ένα «ιαπωνικού τύπου» μοντέλο πειθαρχίας και μακροζωίας και, για πρώτη φορά, άφησε ανοιχτό –έστω υπό προϋποθέσεις– το ενδεχόμενο επέκτασης στην Τουρκία!

Την ίδια στιγμή, έστειλε σαφές μήνυμα προς τους καταναλωτές, εκτιμώντας ότι το περιβάλλον γυρίζει σε αποπληθωριστική φάση και ότι η Jumbo προετοιμάζεται για μειώσεις τιμών στο 90% των προϊόντων, «μόνο όταν ο καταναλωτής δώσει εντολή».

Ο κ. Βακάκης επέλεξε να απαντήσει ευθέως στο αφήγημα που έχει διαμορφωθεί το τελευταίο διάστημα γύρω από τη μετοχή της Jumbo, αμφισβητώντας τη μεθοδολογία και τα συμπεράσματα μέρους των αναλύσεων που, όπως είπε, βασίζονται περισσότερο σε θεωρητικά σενάρια παρά στα πραγματικά δεδομένα της αγοράς.

«Εμείς μιλάμε με νούμερα. Δεν θέλουμε συναισθήματα», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι η αποτίμηση μιας εταιρείας λιανεμπορίου δεν μπορεί να βασίζεται σε όρους «μόδας» ή σε στατικά σενάρια πολλών ετών σε έναν κόσμο που αλλάζει διαρκώς. Μάλιστα, με εμφανή διάθεση να αποδομήσει τη συζήτηση που –όπως είπε– μεταφέρεται αυτούσια από reports και παρουσιάσεις, σχολίασε σκωπτικά: «Ο καθένας έχει δικαίωμα να λέει ό,τι θέλει και να ανησυχεί (…) Χέστηκε η φατμέ στο Γενί Τζαμί».

Ο κ. Βακάκης στάθηκε ειδικότερα σε αναλύσεις που επιχειρούν να περιγράψουν την πορεία της Jumbo μέσα από μακροπρόθεσμα σενάρια έντονης επέκτασης της ανταγωνιστικής αλυσίδας Action στη ρουμανική αγορά, υποστηρίζοντας ότι τέτοιου τύπου προβλέψεις αγνοούν τη δυναμική της αγοράς και την ικανότητα προσαρμογής όλων των παικτών.

Όπως είπε, ακούει συχνά εκτιμήσεις που «κλειδώνουν» ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα σε ορίζοντα πολλών ετών, στηριζόμενες στην υπόθεση ότι η ανάπτυξη της Action θα εξελιχθεί γραμμικά και χωρίς αντιδράσεις από τον ανταγωνισμό. «Ακούω ότι σε δέκα χρόνια θα γίνουν τόσα μαγαζιά. Μα μόνο η Action θα είναι εκεί; Και τι θα κάνει η Jumbo για να απαντήσει;», διερωτήθηκε, θέλοντας να αναδείξει τα όρια τέτοιων σεναρίων.

Στο ίδιο πλαίσιο, ξεκαθάρισε ότι η Jumbo δεν πρόκειται να αλλάξει χαρακτήρα ή στρατηγική για να απαντήσει σε υποθετικά μελλοντικά σενάρια πίεσης. «Οι μισοί πύραυλοι ανατινάζονται στην εξέδρα και πολλοί δεν επιστρέφουν», είπε χαρακτηριστικά, απορρίπτοντας τη λογική της επιθετικής ανάπτυξης ως αντανακλαστική απάντηση στον ανταγωνισμό.

Μάλιστα το μήνυμα προς την αγορά ήταν σαφές: «Όποιος θέλει χρηματιστηριακό πύραυλο, να πάει σε άλλη εταιρεία».

Ρουμανία και ανταγωνισμός

Ο Απόστολος Βακάκης ξεκαθάρισε ότι η Ρουμανία παραμένει στρατηγικής σημασίας αγορά για τη Jumbo, με τον σχεδιασμό να προβλέπει διπλασιασμό του αριθμού των καταστημάτων σε βάθος χρόνου, ωστόσο υπογράμμισε ότι η πορεία της δεν μπορεί να αξιολογείται αποκομμένα από το συνολικό οικονομικό και καταναλωτικό περιβάλλον της χώρας.

«Η Ρουμανία περνά από χίλια κύματα», ανέφερε χαρακτηριστικά, θυμίζοντας ότι το τελευταίο διάστημα έχουν κατά καιρούς προβληθεί σενάρια για νομισματικές πιέσεις, φορολογικές αλλαγές και γεωπολιτικούς κινδύνους, τα οποία τελικά δεν επιβεβαιώθηκαν στον βαθμό που προεξοφλούνταν. «Ο κόσμος τρομάζει, αλλά η κατανάλωση δεν σταματάει», σημείωσε.

Στο ίδιο πλαίσιο, απέρριψε τη λογική ότι η σημερινή εικόνα του ανταγωνισμού, και ειδικότερα η παρουσία της Action, μπορεί να μεταφραστεί γραμμικά σε πίεση των μεγεθών της Jumbo στη ρουμανική αγορά. «Μιλάμε για οκτώ μαγαζιά των 1.000 τετραγωνικών σε μια αγορά 20 εκατομμυρίων ανθρώπων. Τρίχες», είπε χαρακτηριστικά, θέλοντας να υπογραμμίσει την αναλογικότητα των δεδομένων.

Την ίδια στιγμή, ξεκαθάρισε ότι η εταιρεία δεν υποτιμά τον ανταγωνισμό ούτε λειτουργεί με εφησυχασμό. «Δεν είπα ότι δεν μας επηρεάζει ο ανταγωνισμός. Αν εφησυχαστούμε και πούμε ότι δεν χρειάζεται να αλλάξουμε και να δουλέψουμε περισσότερο, τότε είμαστε άξιοι της μοίρας μας», τόνισε. Όπως εξήγησε, ο ανταγωνισμός λειτουργεί και ως μηχανισμός πειθαρχίας για τον όμιλο. «Ο ανταγωνισμός δεν μας πειράζει. Μας προσγειώνει και μας κάνει καλύτερους. Αν δεν γίνουμε καλύτεροι, θα μας φάνε», σημείωσε.

Στο κάδρο η Τουρκία

Για πρώτη φορά, ο ιδρυτής και πρόεδρος της Jumbo άφησε ανοικτό, έστω με σαφείς επιφυλάξεις, το ενδεχόμενο επέκτασης της εταιρείας στην Τουρκία, διευρύνοντας τον γεωγραφικό ορίζοντα της συζήτησης πέρα από τις αγορές όπου δραστηριοποιείται σήμερα ο όμιλος. «Δεν θα πάμε χαρούμενα. Μπορεί όμως να αναγκαστούμε να πάμε», ανέφερε χαρακτηριστικά, ξεκαθαρίζοντας ότι η Τουρκία δεν αποτελεί μέρος του άμεσου επιχειρησιακού πλάνου, αλλά δεν μπορεί και να αποκλειστεί σε βάθος χρόνου.

Η τοποθέτηση αυτή δεν εντάσσεται σε ένα αφήγημα επιθετικής ανάπτυξης, αλλά, όπως προκύπτει από το συνολικό πλαίσιο της ομιλίας του, συνδέεται άμεσα με τα δομικά όρια της εγχώριας αγοράς και τις δημογραφικές εξελίξεις. Ο κ. Βακάκης επεσήμανε ότι η υπογεννητικότητα στην Ελλάδα λειτουργεί ανασταλτικά για τη μακροπρόθεσμη επέκταση του λιανεμπορίου, γεγονός που καθιστά αναπόφευκτη, σε κάποιο στάδιο, την εξέταση αγορών με διαφορετική πληθυσμιακή δυναμική.

Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι οποιαδήποτε μελλοντική κίνηση προς την Τουρκία δεν θα γίνει μέσω εξαγορών ή συνεργασιών που θα αλλοίωναν τον πυρήνα του μοντέλου της Jumbo. «Μπορούμε να πάμε μόνοι μας», είπε, σπεύδοντας να προσθέσει ότι «δεν το βλέπουμε τώρα», υπογραμμίζοντας για ακόμη μία φορά τη λογική της σταδιακής και πειθαρχημένης επέκτασης.

Το «ιαπωνικό μοντέλο»

Απαντώντας συνολικά στην κριτική των αναλυτών αλλά και στα ερωτήματα για τις αγορές του εξωτερικού, ο ιδρυτής και πρόεδρος της Jumbo, Απόστολος Βακάκης, επέλεξε να περιγράψει με σαφήνεια τη φιλοσοφία πάνω στην οποία έχει χτιστεί η εταιρεία, μιλώντας για ένα «ιαπωνικού τύπου» επιχειρηματικό μοντέλο.

«Εγώ μοντέλο επιχείρησης θα παραδώσω. Το λέω ιαπωνικού τύπου», είπε χαρακτηριστικά, θέλοντας να ξεκαθαρίσει ότι η Jumbo δεν λειτουργεί με όρους εντυπωσιασμού ή βραχυπρόθεσμων αποδόσεων, αλλά με στόχο τη μακροζωία και τη διαχρονική αντοχή.

Στον πυρήνα αυτού του μοντέλου βρίσκεται η συνέπεια και η πειθαρχία. «Το Νο1 για εμάς είναι η συνέπεια. Αν δεν έχεις συνέπεια, δεν μπορείς να κάνεις τίποτα», σημείωσε, εξηγώντας ότι τόσο οι επιλογές στη Ρουμανία όσο και η επιφυλακτική προσέγγιση της Τουρκίας εντάσσονται στην ίδια λογική: ανάπτυξη με μέτρο, χωρίς άλματα που μπορεί να αποδειχθούν επικίνδυνα.

Ο κ. Βακάκης συνέδεσε ευθέως το «ιαπωνικό μοντέλο» με τα θεμελιώδη οικονομικά χαρακτηριστικά της Jumbo. Μηδενικός δανεισμός, ισχυρά ταμειακά διαθέσιμα και σταθερή μερισματική πολιτική συνθέτουν, όπως είπε, ένα πλαίσιο που επιτρέπει στην εταιρεία να απορροφά κραδασμούς και να προσαρμόζεται σε μεταβαλλόμενες συνθήκες. «Θα συνεχίσει να υπάρχει διότι δεν έχει δανεισμό, έχει διαθέσιμα και θα δίνει μέρισμα», ανέφερε.

Στο ίδιο πνεύμα, ξεκαθάρισε ότι η Jumbo δεν αντιμετωπίζει τις αγορές ως «στοιχήματα», αλλά ως μακροχρόνια projects που πρέπει να αντέχουν στον χρόνο. «Δεν είναι θέμα να πας γρήγορα. Είναι θέμα να αντέξεις», είπε.

Στρατηγική ανάπτυξης και buyback

Περιγράφοντας το πώς μεταφράζεται στην πράξη το «ιαπωνικό μοντέλο», ο ιδρυτής και πρόεδρος της Jumbo, Απόστολος Βακάκης, ξεκαθάρισε ότι η στρατηγική ανάπτυξης της εταιρείας παραμένει αυστηρά ιεραρχημένη και δεν αλλάζει υπό την πίεση της αγοράς ή των χρηματιστηριακών προσδοκιών.

Η πρώτη προτεραιότητα είναι η οργανική ανάπτυξη: νέα καταστήματα, κέντρα διανομής, υποδομές και επενδύσεις σε συστήματα. «Είμαστε μια επιχείρηση που για να επιβιώσει πρέπει να αναπτύσσεται», σημείωσε, διευκρινίζοντας ότι η ανάπτυξη αυτή δεν είναι αποσπασματική, αλλά εντάσσεται σε συγκεκριμένο επιχειρησιακό σχέδιο.

Δεύτερη επιλογή, όταν οι συνθήκες το επιτρέπουν, είναι η μείωση του λειτουργικού κόστους μέσω της αγοράς ακινήτων που σήμερα μισθώνονται από το ίδιο το δίκτυο. Όπως εξήγησε, πρόκειται για κινήσεις που βελτιώνουν τη μακροχρόνια αποδοτικότητα και μειώνουν τον κίνδυνο μελλοντικών επιβαρύνσεων. «Αν μας τα προσφέρουν σε ανταγωνιστικές τιμές, θα τα αγοράσουμε για να κατεβάσουμε το κόστος λειτουργίας», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Μόνο εφόσον δεν υπάρχουν ευκαιρίες ούτε για ανάπτυξη ούτε για ουσιαστική μείωση κόστους, η Jumbo εξετάζει την αγορά ιδίων μετοχών. Ακόμη κι εκεί, όμως, ο κ. Βακάκης ήταν κατηγορηματικός ως προς τη φιλοσοφία της εταιρείας: «Η αγορά ιδίων μετοχών είναι τεμπέλικος τρόπος», είπε, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν αποτελεί εργαλείο ανάπτυξης αλλά έσχατη λύση διαχείρισης κεφαλαίου.

Στο ίδιο πλαίσιο, απέρριψε τη λογική της «αγοράς εντυπώσεων» μέσω χρηματιστηριακών κινήσεων, υπογραμμίζοντας ότι η Jumbo δεν επιδιώκει να βελτιώσει τεχνητά τους δείκτες της. «Δεν θέλουμε να αγοράζουμε τον τζίρο μας», ανέφερε.

Η συγκεκριμένη ιεράρχηση συνδέεται άμεσα και με τη μερισματική πολιτική της εταιρείας. Η Jumbo παραμένει αποταμιευτική και μερισματική, ωστόσο, όπως ξεκαθάρισε, αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε χρονιά θα υπάρχει η ίδια κατανομή. «Ο κανόνας είναι απλός: ένα τρίτο σε μέρισμα, ένα τρίτο σε επενδύσεις και ένα τρίτο στο ταμείο», σημείωσε, υπογραμμίζοντας τη σημασία της ισχυρής ρευστότητας σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας.

Συντηρητικό guidance

Ο κ. Βακάκης, ξεκαθάρισε ότι οι εκτιμήσεις της διοίκησης για το 2026 δεν αποτελούν αισιόδοξο σενάριο ούτε εργαλείο εντυπωσιασμού, αλλά προϋπολογισμό εργασίας σε ένα περιβάλλον αυξημένης μεταβλητότητας.

Για το 2026, η Jumbo τοποθετεί τον πήχη:

-σε αύξηση πωλήσεων περίπου 5%, και
-σε καθαρά κέρδη ομίλου 310–320 εκατ. ευρώ.

«Εδώ κάνουμε budget, δεν κάνουμε σενάρια», σημείωσε, διευκρινίζοντας ότι πρόκειται για συντηρητική προσέγγιση, χωρίς όμως να χαρακτηρίζεται υπερσυντηρητική. «Δεν υπάρχει πολυτέλεια», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ο κ. Βακάκης απαρίθμησε τους παράγοντες που περιορίζουν τα περιθώρια για πιο επιθετικές προβλέψεις: αυξήσεις κόστους σε πολλαπλά επίπεδα, κρατικές παρεμβάσεις, μεταβολές στη φορολογία, με αιχμή τη Ρουμανία, καθώς και νομισματικές διακυμάνσεις. «Υπάρχει διαρροή από παντού», είπε, περιγράφοντας ένα περιβάλλον στο οποίο οι ισορροπίες αλλάζουν γρήγορα.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στη μεταβλητότητα του διεθνούς σκηνικού, επισημαίνοντας ότι ακόμη και οι καλύτερες προβλέψεις δεν μπορούν να αγνοούν γεωπολιτικούς κινδύνους. «Ζούμε σε μεταβλητό κόσμο. Σήμερα τα νέα είναι καλύτερα, αύριο μπορεί να αλλάξουν», σημείωσε.

Στο ίδιο πλαίσιο, εξήγησε γιατί η διοίκηση αποφεύγει να δημιουργεί υπερβολικές προσδοκίες: «Τα guidances που δίνουμε είναι αυτά που μπορούμε να υποστηρίξουμε». Θύμισε, μάλιστα, ότι στο παρελθόν η εταιρεία έχει ξεπεράσει τις αρχικές προβλέψεις της, χωρίς όμως αυτό να αποτελεί οδηγό για προαναγγελίες. «Πέρυσι είπαμε 4% και τελικά βγήκε 7,2%», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι οι αποκλίσεις κρίνονται εκ των υστέρων και όχι εκ των προτέρων.

Η προσέγγιση αυτή, όπως κατέστησε σαφές, συνδέεται άμεσα με το «ιαπωνικό μοντέλο»: λιγότερες υποσχέσεις, περισσότερη πειθαρχία και διαρκής προσαρμογή σε ένα περιβάλλον όπου, όπως είπε, «η μπίλια δεν έχει ακόμη κάτσει».

Αποπληθωρισμός και τιμές

Την ίδια ώρα ο κ. Βακάκης, έστειλε σαφές μήνυμα ότι το περιβάλλον στο λιανεμπόριο εισέρχεται σε αποπληθωριστική φάση, με τις επιχειρήσεις να καλούνται να προσαρμοστούν σε νέα δεδομένα, πολύ διαφορετικά από εκείνα της περιόδου έντονων ανατιμήσεων.

«Αν έχεις αποπληθωρισμό και πρέπει να κατεβάσεις τιμές, το απόθεμα δεν σε βοηθάει», σημείωσε, εξηγώντας ότι σε ένα τέτοιο περιβάλλον η διαχείριση κόστους και αποθεμάτων γίνεται πιο απαιτητική και τα περιθώρια λάθους μικραίνουν.

Στο ίδιο πλαίσιο, προανήγγειλε ουσιαστικά γενικευμένες πιέσεις στις τιμές, τονίζοντας ότι η Jumbo προετοιμάζεται για μειώσεις στο μεγαλύτερο μέρος της γκάμας της. «Στις 100 τιμές, οι 90 είναι για κατέβασμα», ανέφερε χαρακτηριστικά, δίνοντας ένα από τα πιο καθαρά σήματα προς την αγορά και τους καταναλωτές. Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι οι μειώσεις τιμών δεν θα γίνουν προληπτικά ούτε για λόγους εντυπώσεων. «Οι τιμές κατεβαίνουν μόνο όταν ο καταναλωτής δώσει εντολή», είπε, εξηγώντας ότι αυτό πρακτικά σημαίνει πίεση από την αγορά ή την εμφάνιση φθηνότερων εναλλακτικών από τον ανταγωνισμό.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στον ρόλο των ασιατικών πλατφορμών ηλεκτρονικού εμπορίου, σημειώνοντας ότι, ανεξαρτήτως ρυθμιστικών παρεμβάσεων ή δασμών, αποτελούν έναν φθηνότερο τρόπο διάθεσης προϊόντων προς τον τελικό καταναλωτή. Ωστόσο, όπως υποστήριξε, στα μεγέθη και στο εύρος δραστηριότητας της Jumbo η επίδρασή τους παραμένει περιορισμένη. «Στα μεγέθη που μιλάμε είναι άνευ σημασίας», σχολίασε, προσθέτοντας ότι ο βασικός ανταγωνισμός για έναν οργανωμένο λιανέμπορο είναι η ίδια του η αποτελεσματικότητα.

Θωράκιση κόστους σε βάθος χρόνου

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο κ. Βακάκης και στη δομή του δικτύου, παρουσιάζοντας το πώς η Jumbo επιχειρεί να κλειδώσει το κόστος λειτουργίας της σε ένα περιβάλλον όπου οι πιέσεις θεωρούνται δεδομένες.

Όπως ανέφερε, η εταιρεία έχει ήδη πετύχει υψηλό βαθμό ιδιοκτησίας:

-πάνω από το 80% των τετραγωνικών μέτρων του δικτύου είναι ιδιόκτητα, ενώ
-περίπου το 70% των καταστημάτων ανήκει στην ίδια την εταιρεία.

Η στρατηγική αυτή, όπως ξεκαθάρισε, δεν αποτελεί real estate play, αλλά καθαρό εργαλείο άμυνας. «Θέλουμε να αποφύγουμε το ενδεχόμενο να μας εκβιάσει κάποιος στο μέλλον με μεγάλες αυξήσεις ή έξοδο από το ακίνητο», σημείωσε, εξηγώντας γιατί η διοίκηση προτιμά την ιδιοκτησία ή τις μακροχρόνιες συμβάσεις.

Στο ίδιο πλαίσιο, τα νέα καταστήματα θα είναι είτε ιδιόκτητα είτε θα λειτουργούν με μακροχρόνιες μισθώσεις χωρίς δικαίωμα επαναδιαπραγμάτευσης, ώστε να διασφαλίζεται σταθερότητα και προβλεψιμότητα κόστους σε βάθος χρόνου.

Αναφερόμενος στο franchise, ο κ. Βακάκης έβαλε σαφή όρια στον ρόλο του παρά την τεράστια επιτυχία στο Ισραήλ και την πολυαναμενόμενη επέκταση στον Καναδά μέσω πάλι του ισραηλινού ομίλου FOX. «Το franchise μας αγοράζει χρόνο και έξοδα σε συγκεκριμένες αγορές», ανέφερε, για να προσθέσει ότι «δεν μπορεί να είναι μοντέλο ανάπτυξης, γιατί τραβά πόρους από την εταιρεία», είπε χαρακτηριστικά.

Το μήνυμα

Κλείνοντας, ο κ. Βακάκης επέλεξε να συνοψίσει με ωμό τρόπο το τι είναι, και τι δεν είναι, η Jumbo. Η εταιρεία, όπως τόνισε, δεν υπόσχεται εκρηκτική ανάπτυξη ούτε χρηματιστηριακά άλματα. Υπόσχεται, όμως, αντοχή και διάρκεια. «Είναι λεωφορείο, όχι πύραυλος», είπε χαρακτηριστικά, περιγράφοντας ένα μοντέλο που δεν στοχεύει στον εντυπωσιασμό, αλλά στη συνέπεια.

Στο ίδιο πνεύμα, έστειλε μήνυμα μετριοπάθειας και προς τους ίδιους τους μετόχους, υπογραμμίζοντας ότι η διασπορά ρίσκου είναι στοιχείο υγιούς επενδυτικής συμπεριφοράς. «Όχι όλα τα αυγά σε ένα καλάθι. Ούτε εγώ τα βάζω όλα στην εταιρεία», ανέφερε, προσθέτοντας: «Δεν θέλω να πεθάνω φτωχός».

Ο ίδιος ξεκαθάρισε ότι η εταιρεία δεν πρόκειται να αλλάξει χαρακτήρα για να προσαρμοστεί σε συγκυριακές απαιτήσεις της αγοράς. «Αν δεν γίνουμε καλύτεροι κάθε χρόνο, να πακετάρουμε να φύγουμε», είπε, προειδοποιώντας ταυτόχρονα ότι η υπερβολική αισιοδοξία μπορεί να αποδειχθεί επικίνδυνη. «Η αισιοδοξία είναι θανατηφόρος ασθένεια»!

Διαβάστε ακόμη 

Κυβέρνηση: Προβολή των πεπραγμένων με τον πρώτο λόγο στους πολίτες

Ξύπνησε η αγορά των μεταχειρισμένων πολυτελών ρολογιών – Η Patek Philippe τη μεγαλύτερη άνοδο

Νομοσχέδιο Χατζηδάκη: Πώς «ξεμπλοκάρουν» χιλιάδες ακίνητα για μεταβίβαση

Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα