Ζωούλλης Μηνά (Αθηναϊκή Ζυθοποιία): «Από ποιον πιέζεται η Επιτροπή Ανταγωνισμού;»

«Την τελευταία πενταετία είχαμε ένα καθαρό κέρδος 30 εκατ., ενώ στο ίδιο διάστημα επενδύσαμε στην ελληνική αγορά 60 εκατ. ευρώ, δηλαδή το διπλάσιο. Αυτό δείχνει τη δέσμευσή μας στην Ελλάδα, στους εργαζομένους μας και στους προμηθευτές μας»

Συνέντευξη στον Δημήτρη Μαρκόπουλο

Ο διευθύνων σύμβουλος και πρόεδρος του Δ.Σ. της μεγάλης βιομηχανίας μιλά στο «Newmoney.gr» διατυπώνοντας ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο επιχειρείται να αποδοθεί δικαιοσύνη σε μια υπόθεση που, όπως υποστηρίζει, κρατά σε ομηρία επί 15 χρόνια μία από τις μεγαλύτερες βιομηχανίες της χώρας

Μία εβδομάδα μετά την πίεση που άσκησε ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Τέρενς Κουίκ προς την Επιτροπή Ανταγωνισμού να εκδώσει απόφαση για την υπόθεση της μπίρας, ο πρόεδρος του Δ.Σ. και διευθύνων σύμβουλος της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας Ζωούλλης Μηνά, μιλώντας στο «Newmoney.gr» διατυπώνει ορισμένα ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο επιχειρείται να αποδοθεί δικαιοσύνη σε μια υπόθεση που, όπως αναφέρει, κρατά σε ομηρία μία από τις μεγαλύτερες βιομηχανίες της χώρας εδώ και 15 χρόνια.

Οπως χαρακτηριστικά αναφέρει ο κ. Μηνά, «διαβάζω ανακοίνωση της Επιτροπής Ανταγωνισμού σε συνέχεια ερωτήματος μέλους του Κοινοβουλίου (σ.σ.: προφανώς αναφέρεται στον κ. Κουίκ), ότι η απόφαση θα εκδοθεί μέχρι το τέλος του μήνα. Θεωρώ εξαιρετικά ασυνήθιστη την έκδοση μιας τέτοιας ανακοίνωσης». Και συμπληρώνει: «Η Επιτροπή φαίνεται απολογούμενη και ότι βρίσκεται κάτω από ασφυκτική πίεση. Και εδώ ανακύπτει το ερώτημα: από ποιον πιέζεται η Επιτροπή; Και πού είναι ο διαχωρισμός εξουσίας και Δικαιοσύνης;».

– Πολλοί αποδίδουν την πρόθεση αύξησης του φόρου στους μικροζυθοποιούς σε παρέμβαση των μεγάλων πολυεθνικών του κλάδου. Εχετε πραγματοποιήσει επαφές με την κυβέρνηση ζητώντας τέτοιου είδους επιβαρύνσεις;

Λυπάμαι πολύ που υπάρχει αυτή η λανθασμένη, αν και ίσως βολική για ορισμένους, εντύπωση. Επιτρέψτε μου, λοιπόν, να τονίσω ότι ουδέποτε ζητήθηκε από τους νομοθέτες η άποψή μας γι’ αυτό το ζήτημα, ούτε έχουμε έρθει εμείς σε επαφή με οποιονδήποτε γι’ αυτό. Απ’ όσο γνωρίζω, η προτεινόμενη διάταξη ερχόταν σε εφαρμογή των συστάσεων του ΟΟΣΑ και της Εργαλειοθήκης ΙΙ για τη βελτίωση του ανταγωνισμού. Σήμερα, όλες οι ελληνικές ζυθοποιίες που παράγουν πάνω από 200.000 εκατόλιτρα πληρώνουν φόρο 0,32 ευρώ/ λίτρο, ενώ αυτές που βρίσκονται κάτω από 200.000 εκατόλιτρα πληρώνουν 0,15 ευρώ/ λίτρο. Καθώς ο ΟΟΣΑ θεωρεί ότι όσο ισχύουν μόνο δύο φορολογικοί συντελεστές κάποιοι επιδιώκουν να μην αναπτύσσουν την παραγωγή τους ώστε να υπόκεινται σε χαμηλότερη φορολόγηση, πρότεινε τη διατήρηση του ίδιου συντελεστή για τις μικρές και τις μεγάλες ζυθοποιίες (δηλαδή όσες παράγουν έως 15.000 και πάνω από 200.000 εκατόλιτρα αντίστοιχα τον χρόνο) και κλιμακωτές αυξήσεις, μέχρι 50%,για τις εταιρείες από 15.000 έως 200.000 εκατόλιτρα. Εξετάζοντας λοιπόν προσεκτικά τις προτάσεις αυτές, βλέπουμε ότι οι προτεινόμενες αλλαγές όχι μόνο δεν θα έθιγαν τις μικροζυθοποιίες, αλλά ουσιαστικά θα επηρέαζαν 3 μόνο από τις συνολικά 25 ζυθοποιίες της αγοράς. Δράττομαι όμως της ευκαιρίας να σας πω τη δική μου άποψη. Σε ό,τι αφορά τις μικροζυθοποιίες, που παράγουν έως 20.000 εκατόλιτρα (περίπου 4.000.000 φιάλες) με βάση και τον διεθνώς αναγνωρισμένο προσδιορισμό, πιστεύω ότι ο φόρος θα έπρεπε να είναι μηδενικός. Και αυτό γιατί οι πραγματικές μικροζυθοποιίες έχουν τεράστια συνεισφορά στην ανάπτυξη της κουλτούρας της μπίρας. Προερχόμενος από οικογένεια μικρομεσαίων επιχειρηματιών, είμαι και προσωπικά θερμός υποστηρικτής των μικρών βιοτεχνιών ή νεοφυών επιχειρήσεων. Σε ό,τι αφορά όμως τις μεγαλύτερες και πιο βιομηχανοποιημένες ζυθοποιίες, αυτές που παράγουν ποσότητες κοντά στα 200.000 εκατόλιτρα (40.000.000 φιάλες), δίκαιη φορολόγηση σημαίνει κλιμάκωση του επιβαλλόμενου φόρου ανάλογα με την παραγωγή της κάθε ζυθοποιίας, που να ενθαρρύνει και να κινητοποιεί την ανάπτυξη της ίδιας της επιχείρησης. Γνώμη μου είναι ότι οι εταιρείες που παράγουν κοντά στα 200.000 εκατόλιτρα δεν ανήκουν πλέον στις μικροζυθοποιίες, ακόμα και αν οι ίδιες επιθυμούν να αποκαλούνται έτσι. Είναι μεσαίες επιχειρήσεις, στις οποίες αντιστοιχεί σήμερα ένα σημαντικό κομμάτι της αγοράς. Είναι πάντως αξιοσημείωτο ότι, κατά τη διάρκεια αυτού του διαλόγου, δεχθήκαμε μια άδικη κριτική ακόμα και από ζυθοποιίες τις οποίες στο παρελθόν έχουμε βοηθήσει να επιβιώσουν, είτε μέσα από συμβόλαια υπεργολαβίας παραγωγής μπίρας είτε από δωρεάν μεταφορά τεχνογνωσίας. Αυτό πραγματικά είναι κρίμα.

– Παρά τα επιχειρήματά σας, όμως, οι εκπρόσωποι των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων του κλάδου αναφέρονται στη χρονίζουσα υπόθεση της αυτεπάγγελτης έρευνας που το 2005 διέταξε η Επιτροπή Ανταγωνισμού εις βάρος σας.

Η αυτεπάγγελτη έρευνα ξεκίνησε το 2001. Δεκαπέντε χρόνια στα οποία η εταιρεία μας βρίσκεται σε κατάσταση ομηρίας. Πρόκειται για μια πρωτοφανή κατάσταση, που δεν έχει συμβεί πουθενά στον κόσμο. Για να ξεκαθαρίσουμε όμως τα γεγονότα, να πω ότι η μία και μοναδική καταγγελία που έχει κατατεθεί εναντίον μας ήταν το 2006 και έγινε από τον όμιλο Carlsberg. Οι μικροζυθοποιίες ουδέποτε έχουν επίσημα καταθέσει οποιαδήποτε καταγγελία σε σχέση με τη λειτουργία μας. Διαβάζω τώρα ανακοίνωση της Επιτροπής Ανταγωνισμού, σε συνέχεια ερωτήματος μέλους του Κοινοβουλίου, ότι η απόφαση θα εκδοθεί μέχρι το τέλος του μήνα. Θεωρώ εξαιρετικά ασυνήθιστη την έκδοση μιας τέτοιας ανακοίνωσης. Καταρχάς γιατί δείχνει ότι η Επιτροπή, απολογούμενη, βρίσκεται κάτω από ασφυκτική πίεση. Και εδώ ανακύπτει το ερώτημα: από ποιον πιέζεται η Επιτροπή; Και πού είναι ο διαχωρισμός εξουσίας και Δικαιοσύνης; Στη συνέχεια, η ανακοίνωση της Επιτροπής αναφέρει ότι με δική μας υπαιτιότητα υπήρξε καθυστέρηση 3 ετών στη διαδικασία. Κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Μας κάνει δε ιδιαίτερη εντύπωση η αναφορά αυτή, αφενός, διότι η διαδικασία στην οποία αναφέρεται η Επιτροπή είχε διάρκεια μηνών και όχι ετών και, αφετέρου, διότι με τον τρόπο αυτό ουσιαστικά η Επιτροπή εκφράζει τη δυσαρέσκειά της προς την Ελληνική Δικαιοσύνη. Τέλος, κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας προσφέραμε γραπτώς στην Επιτροπή συγκεκριμένες δεσμεύσεις για τη λειτουργία μας στην αγορά. Η άρνηση της Επιτροπής Ανταγωνισμού να δεχθεί τις δεσμεύσεις αυτές εγείρει εύλογα ερωτήματα για την ορθή λειτουργία της ανεξάρτητης αρχής στην Ελλάδα. Πιστεύω δυστυχώς ότι η 15ετής καθυστέρηση της Επιτροπής Ανταγωνισμού να ανακοινώσει τα αποτελέσματα της έρευνάς της δείχνει την αδυναμία της στον βασικό της ρόλο, που είναι να ρυθμίζει την αγορά προς όφελος του καταναλωτή. Αυτό αποτελεί αποθαρρυντικό στοιχείο και για ξένους επιχειρηματίες. Παρ’ όλα τα παραπάνω, και διατηρώντας όλα τα δικαιώματα που μας παρέχει ο νόμος για την προστασία της εταιρείας και των εργαζομένων μας, εμείς διατηρούμε την αισιοδοξία ότι η Επιτροπή Ανταγωνισμού θα εκδώσει πράγματι μια επαρκώς στοιχειοθετημένη και πλήρως αιτιολογημένη απόφαση, βασισμένη στα στοιχεία που προέκυψαν κατά την έρευνα, οπότε και θα επιβεβαιώσει με τα ευρήματά της ότι δεν έχουμε καταπατήσει κανέναν κανόνα του υγιούς ανταγωνισμού με τη λειτουργία μας.

– Διαβάζουμε συχνά για τα μερίδια αγοράς της Αθηναϊκής Ζυθοποιίας. Από όσο θυμάμαι, το 2005 ήταν κοντά στο 85%.Τώρα πού έχουν φτάσει; Εχετε κάνει ενέργειες για να ανοίξει ο ανταγωνισμός;

Πάγια θέση μας είναι ότι η αγορά της μπίρας λειτουργούσε και λειτουργεί με διαφάνεια, υπευθυνότητα και σεβασμό στους πιο αυστηρούς κανόνες του ανταγωνισμού. Και αυτό το αποδεικνύουν τα ίδια τα στοιχεία. Από πέντε ζυθοποιίες, το 2005, σήμερα η ελληνική αγορά αριθμεί τριάντα πέντε. Οι περισσότερες απ’ αυτές είναι, κατά δική τους δήλωση, κερδοφόρες. Το μερίδιο αγοράς μας έπεσε από το 72%, το 2005, σε λίγο πάνω από 50% σήμερα, αν και ειλικρινά δεν ξέρω από πού προκύπτει το 85%. Είμαστε η μοναδική ζυθοποιία η οποία, βάσει του νόμου, οφείλει να παραχωρεί 25% του χώρου των ψυγείων της στον ανταγωνισμό. Βάσει νόμου, επιτρέπεται σε ανταγωνίστριες εταιρείες να μας αποκλείουν από σημεία πώλησης. Ειλικρινά, εσείς βλέπετε σε αυτήν την εικόνα διαστρέβλωση της αγοράς;

– Επενδυτικά πώς έχετε κινηθεί το τελευταίο διάστημα δεδομένων των capital controls και ποια τα σχέδιά σας για το προσεχές διάστημα; Θα διατηρήσετε τις θέσεις εργασίας στην Ελλάδα;

Παρ’ όλη την κρίση, εμείς συνεχίσαμε να επενδύουμε. Από τα οικονομικά μας στοιχεία μπορείτε να δείτε ότι την τελευταία πενταετία είχαμε ένα καθαρό κέρδος 30 εκατ., ενώ στο ίδιο διάστημα επενδύσαμε στην ελληνική αγορά 60 εκατ. ευρώ, δηλαδή το διπλάσιο. Αυτό δείχνει τη δέσμευσή μας στην Ελλάδα, στους εργαζομένους μας και στους προμηθευτές μας. Είμαστε μια εταιρεία ελληνική από επιλογή. Και μία από τις λίγες εταιρίες που παρέμειναν σταθερές και προσηλωμένες στις επενδύσεις όλη αυτήν την περίοδο. Είναι πραγματικά κρίμα που μερικοί αυτό το δαιμονοποιούν. Να σας υπενθυμίσω με την ευκαιρία ότι με τη λειτουργία μας επηρεάζουμε άμεσα και έμμεσα 28.000 οικογένειες στην Ελλάδα. Φέτος εξήγαμε μπίρα αξίας 25 εκατ. ευρώ -ναι, καλά ακούσατε, 25 εκατ. ευρώ- και ελληνικό κριθάρι αξίας 7 εκατ. ευρώ. Αυτές είναι ειλικρινά εξαιρετικά σημαντικές ποσότητες εξαγωγών, που προσφέρουν εισόδημα σε πολλές οικογένειες στην Ελλάδα. Και έχουμε ακόμα πολλά και πολύ ενδιαφέροντα σχέδια για την Ελλάδα.

– Σας δυσκολεύει το υπάρχον περιβάλλον στην πορεία σας στην αγορά; Πώς βιώσατε το δύσκολο διάστημα των διαπραγματεύσεων και των κεφαλαιακών ελέγχων;

Εχοντας περάσει ένα δύσκολο καλοκαίρι, βλέπουμε ότι η αγορά της μπίρας ακολουθεί τη γενικότερη πορεία της οικονομίας και βρίσκεται υπό πίεση, χωρίς ωστόσο κάποια δραματική διαφοροποίηση σε σχέση με πέρσι. Από την πλευρά μας έχουμε βάλει το στοίχημα της ανάπτυξης. Στην Αθηναϊκή Ζυθοποιία επεκτείνουμε διαρκώς το εξαγωγικό μας αποτύπωμα, καλύπτοντας όλο και περισσότερες διεθνείς αγορές, όπως η Ιταλία και η Κίνα. Γι’ αυτό επιμένουμε στο πλάνο επενδύσεων ύψους 50 εκατ. ευρώ για την επόμενη τριετία. Οι συγκεκριμένες επενδύσεις αποτελούν μέρος ενός ευρύτερου επενδυτικού πλαισίου 440 εκατ. ευρώ την τελευταία δεκαπενταετία. Συνεχίζουμε με την ίδια ένταση και την ίδια προσήλωση.