Η τελική τιμή που βλέπει ένας καταναλωτής στην απόδειξη αποκαλύπτει μόνο ένα μέρος της πραγματικής εικόνας για το κόστος ζωής σε μια πόλη. Το Λονδίνο μπορεί να καταγράφεται ως το ακριβότερο σε απόλυτους αριθμούς και το Βουκουρέστι ως το οικονομικότερο, όμως τα δεδομένα αλλάζουν σημαντικά όταν τα έξοδα για ενοίκια, τρόφιμα και λογαριασμούς εξεταστούν σε συνάρτηση με τους μισθούς των κατοίκων.
Η σύγκριση των πιο πρόσφατων διαθέσιμων δεδομένων της Numbeo για δέκα ευρωπαϊκές πρωτεύουσες —Αθήνα, Λονδίνο, Παρίσι, Βερολίνο, Ρώμη, Μαδρίτη, Λισαβόνα, Βιέννη, Βαρσοβία και Βουκουρέστι— καταδεικνύει ότι η πόλη με τις χαμηλότερες ονομαστικές τιμές δεν είναι απαραίτητα και η περισσότερο προσιτή για κάποιον που λαμβάνει τον τοπικό μισθό.
Σε επίπεδο απόλυτων τιμών, το Βουκουρέστι εμφανίζει το χαμηλότερο κόστος στις περισσότερες βασικές κατηγορίες δαπανών. Όταν, όμως, το κόστος της κατοικίας συσχετιστεί με τις καθαρές αποδοχές, η Βιέννη αναδεικνύεται στην ευνοϊκότερη περίπτωση. Στην αντίθετη πλευρά βρίσκεται η Λισαβόνα, όπου το μέσο ενοίκιο για ένα διαμέρισμα ενός υπνοδωματίου στο κέντρο της πόλης απορροφά πρακτικά ολόκληρο τον μέσο καθαρό μισθό.
Τα δεδομένα της Numbeo αντιπροσωπεύουν ενδεικτικές μέσες τιμές και δεν αποτελούν επίσημα στατιστικά στοιχεία. Η πλατφόρμα αξιοποιεί τόσο πληροφορίες που καταχωρίζουν οι χρήστες όσο και δεδομένα από άλλες πηγές, εφαρμόζοντας παράλληλα μηχανισμούς ελέγχου. Αντίστοιχα, η σύγκριση του μέσου ενοικίου με τον μέσο μισθό αποτελεί έναν απλοποιημένο δείκτη οικονομικής προσιτότητας και όχι μια ολοκληρωμένη απεικόνιση των οικονομικών ενός νοικοκυριού.
Το Βουκουρέστι κερδίζει στις τιμές, η Βιέννη στους μισθούς
Στο Βουκουρέστι, ένα διαμέρισμα ενός υπνοδωματίου κοστίζει κατά μέσο όρο περίπου 615 ευρώ τον μήνα στο κέντρο και 408 ευρώ εκτός κέντρου, τα χαμηλότερα επίπεδα ανάμεσα στις δέκα πρωτεύουσες. Με τον μέσο καθαρό μισθό να βρίσκεται περίπου στα 1.242 ευρώ, το ενοίκιο στο κέντρο αντιστοιχεί σχεδόν στο 50% του εισοδήματος, ενώ εκτός κέντρου περιορίζεται περίπου στο 33%.
Η Βιέννη καταγράφει υψηλότερες ονομαστικές τιμές, ωστόσο η αναλογία μεταξύ ενοικίου και εισοδήματος είναι αισθητά καλύτερη. Το μέσο ενοίκιο στο κέντρο φτάνει τα 1.108 ευρώ, την ώρα που ο μέσος καθαρός μισθός προσεγγίζει τα 2.953 ευρώ. Έτσι, για την κατοικία απαιτείται περίπου το 38% των μηνιαίων αποδοχών, το χαμηλότερο ποσοστό της σύγκρισης για διαμονή στο κέντρο. Στις περιοχές εκτός κέντρου, το αντίστοιχο ποσοστό πέφτει κάτω από το 28%.
Ανάλογη είναι η εικόνα στο Παρίσι και το Βερολίνο, παρά το γεγονός ότι τα ενοίκια παραμένουν υψηλά σε απόλυτα ποσά. Στη γαλλική πρωτεύουσα, ένα ενοίκιο 1.414 ευρώ αντιστοιχεί περίπου στο 45% του μέσου καθαρού μισθού των 3.166 ευρώ. Στο Βερολίνο, το μέσο ενοίκιο των 1.314 ευρώ καταναλώνει επίσης περίπου το 45% των καθαρών αποδοχών.
Λισαβόνα: Ενας μισθός για ένα ενοίκιο
Η μεγαλύτερη απόκλιση μεταξύ εισοδήματος και στεγαστικού κόστους εντοπίζεται στη Λισαβόνα. Το μέσο μηνιαίο ενοίκιο για διαμέρισμα ενός υπνοδωματίου στο κέντρο ανέρχεται στα 1.430 ευρώ, ενώ ο μέσος καθαρός μισθός υπολογίζεται μόλις στα 1.432 ευρώ.
Στην πράξη, σχεδόν ολόκληρος ο μηνιαίος μισθός απαιτείται μόνο για την κάλυψη της στέγασης, πριν υπολογιστούν το ηλεκτρικό ρεύμα, τα τρόφιμα, οι μετακινήσεις και οποιαδήποτε άλλη βασική ανάγκη. Ακόμη και εκτός κέντρου, όπου το ενοίκιο διαμορφώνεται στα 1.077 ευρώ, η σχετική επιβάρυνση φτάνει περίπου στο 75% του εισοδήματος.
Παρότι η Λισαβόνα εξακολουθεί να εμφανίζει σχετικά χαμηλές τιμές σε αρκετές καθημερινές αγορές, το συγκεκριμένο πλεονέκτημα περιορίζεται σημαντικά εξαιτίας του υψηλού κόστους στέγασης.
Έντονη πίεση παρατηρείται και στο Λονδίνο. Μετά τη μετατροπή του ποσού σε ευρώ, το μέσο ενοίκιο ενός διαμερίσματος ενός υπνοδωματίου στο κέντρο προσεγγίζει τα 2.677 ευρώ, αποτελώντας το υψηλότερο της σύγκρισης, και αντιστοιχεί σχεδόν στο 70% του μέσου καθαρού μισθού. Έπονται η Ρώμη, με ποσοστό περίπου 65%, και η Μαδρίτη, με 64%.
Στην Αθήνα, το μέσο ενοίκιο στο κέντρο διαμορφώνεται στα 640 ευρώ και αντιστοιχεί περίπου στο 55% του μέσου καθαρού μισθού των 1.158 ευρώ. Επομένως, παρότι η ελληνική πρωτεύουσα είναι σαφώς φθηνότερη σε ονομαστικούς όρους από τις μεγάλες μητροπόλεις της Δυτικής Ευρώπης, δεν είναι εξίσου οικονομικά προσιτή για κάποιον που αμείβεται με τον μέσο ελληνικό μισθό.
Πού τρώει κανείς φθηνότερα
Στον τομέα της εστίασης, οι διαφορές μεταξύ των πρωτευουσών είναι μικρότερες σε σύγκριση με εκείνες που παρατηρούνται στη στέγαση. Η χαμηλότερη τιμή για ένα γεύμα σε οικονομικό εστιατόριο καταγράφεται στη Βαρσοβία, στα 10,40 ευρώ, ενώ ακολουθεί το Βουκουρέστι με 11,50 ευρώ.
Σε Αθήνα, Παρίσι, Βερολίνο, Ρώμη και Λισαβόνα, το κόστος του ίδιου γεύματος ανέρχεται στα 15 ευρώ. Στη Μαδρίτη φτάνει τα 16 ευρώ, στη Βιέννη τα 18 ευρώ και στο Λονδίνο τα 23,40 ευρώ.
Για δύο άτομα που θα επιλέξουν ένα εστιατόριο μεσαίας κατηγορίας, το μέσο κόστος υπολογίζεται περίπου στα 52,60 ευρώ στο Βουκουρέστι και γύρω στα 55 ευρώ στη Λισαβόνα και τη Βαρσοβία. Στην Αθήνα, τη Ρώμη και τη Μαδρίτη ο λογαριασμός φτάνει τα 60 ευρώ, ενώ στο Λονδίνο πλησιάζει τα 94 ευρώ.
Στον καφέ αποτυπώνεται πιο έντονα μια γνώριμη μεσογειακή διαφοροποίηση. Η Ρώμη είναι με μεγάλη διαφορά η φθηνότερη, καθώς ένας καπουτσίνο κοστίζει κατά μέσο όρο 1,93 ευρώ. Ακολουθούν η Λισαβόνα με 2,56 ευρώ και η Μαδρίτη με 2,72 ευρώ. Στη Βιέννη η τιμή αυξάνεται στα 4,67 ευρώ, στο Παρίσι στα 4,45 ευρώ και στο Λονδίνο περίπου στα 4,83 ευρώ.
Η Αθήνα ακριβή στο κρέας, φθηνή στις μετακινήσεις
Όσον αφορά τις αγορές από το σούπερ μάρκετ, η Αθήνα δεν αποτελεί πάντοτε τη φθηνότερη επιλογή μεταξύ των πόλεων του ευρωπαϊκού Νότου. Η μέση τιμή του μοσχαρίσιου κρέατος ανέρχεται στα 16,45 ευρώ το κιλό, βρίσκεται σχεδόν στα ίδια επίπεδα με το Βερολίνο και είναι υψηλότερη από τις αντίστοιχες τιμές στη Μαδρίτη, τη Λισαβόνα, τη Βαρσοβία και το Βουκουρέστι. Το τοπικό τυρί κοστίζει περίπου 13,17 ευρώ ανά κιλό, ενώ στο Παρίσι η τιμή του ξεπερνά τα 20 ευρώ.
Από την άλλη πλευρά, η Αθήνα εμφανίζει χαμηλότερες τιμές σε ορισμένες κατηγορίες φρούτων και λαχανικών, αλλά και στο εμφιαλωμένο νερό. Αντίθετα, το γάλα, με μέση τιμή 1,66 ευρώ ανά λίτρο, είναι το ακριβότερο μεταξύ των δέκα πρωτευουσών.
Πιο ευνοϊκή είναι η κατάσταση στις δημόσιες μεταφορές. Ένα απλό εισιτήριο στην Αθήνα κοστίζει 1,20 ευρώ, ενώ η μηνιαία κάρτα ανέρχεται στα 27 ευρώ. Μετά τη μετατροπή των τοπικών νομισμάτων, μόνο το Βουκουρέστι και η Βαρσοβία καταγράφουν χαμηλότερο μηνιαίο κόστος.
Στην αντίθετη άκρη βρίσκεται το Λονδίνο, όπου το κόστος της μηνιαίας κάρτας προσεγγίζει τα 234 ευρώ. Ακολουθούν το Παρίσι με 90 ευρώ και το Βερολίνο με 63 ευρώ.
Για τους οδηγούς αυτοκινήτων, όμως, η κατάσταση διαφοροποιείται. Η Αθήνα εμφανίζει την υψηλότερη τιμή βενζίνης στη συγκεκριμένη σύγκριση, στα 2,02 ευρώ ανά λίτρο. Αντίστοιχα, στη Μαδρίτη η τιμή είναι 1,54 ευρώ, στη Βαρσοβία 1,44 ευρώ και στη Βιέννη 1,70 ευρώ.
Οι λογαριασμοί που αλλάζουν τον προϋπολογισμό
Το συνολικό κόστος των βασικών λογαριασμών —ηλεκτρικό ρεύμα, θέρμανση, ψύξη, νερό και αποκομιδή απορριμμάτων— για ένα διαμέρισμα επιφάνειας 85 τετραγωνικών μέτρων ανέρχεται στο Βερολίνο στα 355 ευρώ τον μήνα, που είναι και το υψηλότερο ποσό μεταξύ των εξεταζόμενων πόλεων της Ευρωζώνης.
Στο Λονδίνο, μετά τη μετατροπή σε ευρώ, οι αντίστοιχες δαπάνες πλησιάζουν τα 340 ευρώ, ενώ στη Βαρσοβία διαμορφώνονται στα 298 ευρώ. Στη Βιέννη φτάνουν τα 296 ευρώ, στο Παρίσι τα 229 ευρώ και στην Αθήνα τα 193 ευρώ. Τα χαμηλότερα ποσά εντοπίζονται στη Λισαβόνα, με 150 ευρώ, και στη Μαδρίτη, με 169 ευρώ.
Διαφορετική είναι η κατάταξη όταν εξετάζονται ξεχωριστά τα επιμέρους πάγια έξοδα. Οι υπηρεσίες κινητής τηλεφωνίας και σταθερής σύνδεσης στο Διαδίκτυο παραμένουν σχετικά φθηνές στη Ρώμη, τη Βιέννη και το Βουκουρέστι. Αντιθέτως, το Βερολίνο έχει το ακριβότερο ευρυζωνικό Διαδίκτυο, με το μέσο μηνιαίο κόστος να ανέρχεται στα 44,44 ευρώ.
Το κόστος για μια οικογένεια
Στην περίπτωση των οικογενειών, οι σημαντικότερες αποκλίσεις αφορούν τη φροντίδα και την εκπαίδευση των παιδιών. Στο Λονδίνο, το μέσο μηνιαίο κόστος ενός ιδιωτικού παιδικού σταθμού προσεγγίζει τα 2.355 ευρώ, ενώ στο Παρίσι ανέρχεται στα 1.494 ευρώ.
Αντίθετα, στο Βερολίνο η ίδια δαπάνη περιορίζεται στα 136 ευρώ, επίπεδο εντυπωσιακά χαμηλότερο σε σύγκριση με τις υπόλοιπες πρωτεύουσες. Στη Βιέννη το κόστος ανέρχεται στα 315 ευρώ, στην Αθήνα στα 510 ευρώ και στη Ρώμη στα 420 ευρώ.
Όσον αφορά τα διεθνή δημοτικά σχολεία, τα ετήσια δίδακτρα υπερβαίνουν τις 30.000 ευρώ στο Λονδίνο και πλησιάζουν τις 25.000 ευρώ στη Βιέννη. Στην Αθήνα φτάνουν τα 11.508 ευρώ, ποσό χαμηλότερο από τα αντίστοιχα επίπεδα στο Παρίσι, τη Μαδρίτη και τη Λισαβόνα, αλλά ιδιαίτερα υψηλό όταν συγκρίνεται με το διαθέσιμο εισόδημα στην Ελλάδα.
Αγορά κατοικίας: Παρίσι και Λονδίνο στην κορυφή
Στην αγορά ακινήτων, η μέση τιμή ανά τετραγωνικό μέτρο στο κέντρο του Λονδίνου ξεπερνά, μετά τη μετατροπή, τα 17.500 ευρώ. Ακολουθούν το Παρίσι, όπου η τιμή ανέρχεται στα 13.017 ευρώ ανά τετραγωνικό, και η Βιέννη με 12.632 ευρώ.
Στην άλλη πλευρά της κατάταξης, η Αθήνα βρίσκεται στα 3.461 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, το Βουκουρέστι περίπου στα 3.348 ευρώ και η Βαρσοβία κοντά στα 5.431 ευρώ.
Ωστόσο, οι χαμηλότερες τιμές αγοράς ενός ακινήτου δεν σημαίνουν απαραίτητα και ευκολότερη χρηματοδότηση. Τα μέσα επιτόκια για στεγαστικά δάνεια σταθερού επιτοκίου διάρκειας 20 ετών ανέρχονται στο 7,01% στο Βουκουρέστι και στο 6,84% στη Βαρσοβία. Αντίστοιχα, στη Μαδρίτη βρίσκονται στο 3,15%, στο Παρίσι στο 3,39% και στην Αθήνα στο 4,58%.
Το τζιν κοστίζει σχεδόν το ίδιο, οι μισθοί όχι
Στα επώνυμα είδη ένδυσης και υπόδησης, οι διαφορές των τιμών είναι αισθητά μικρότερες από εκείνες που παρατηρούνται στα ενοίκια. Ένα τζιν Levi’s 501 ή αντίστοιχης κατηγορίας κοστίζει περίπου 64 ευρώ στη Ρώμη, που αποτελεί τη χαμηλότερη τιμή ανάμεσα στις δέκα πρωτεύουσες.
Έπονται το Βουκουρέστι με περίπου 77 ευρώ, η Βιέννη με 79 ευρώ, η Μαδρίτη με 82 ευρώ και το Βερολίνο με 84 ευρώ. Στην Αθήνα, το αντίστοιχο κόστος διαμορφώνεται κατά μέσο όρο στα 86 ευρώ, δηλαδή υψηλότερα από τη Ρώμη, τη Βιέννη, τη Μαδρίτη, το Βερολίνο και το Βουκουρέστι.
Τις υψηλότερες τιμές καταγράφουν το Παρίσι, με 103 ευρώ, και το Λονδίνο, με περίπου 102 ευρώ. Στη Λισαβόνα και τη Βαρσοβία η τιμή βρίσκεται κοντά στα 93 ευρώ.
Η ουσιαστική διαφοροποίηση προκύπτει όταν οι τιμές συγκριθούν με την αγοραστική δύναμη. Ένα τζιν αξίας 86 ευρώ στην Αθήνα αντιπροσωπεύει περίπου το 7,4% του μέσου καθαρού μηνιαίου μισθού. Στο Παρίσι, παρόλο που η τιμή του ξεπερνά τα 103 ευρώ, αντιστοιχεί μόλις στο 3,3% του μέσου εισοδήματος.
Επομένως, το ποσό στην ετικέτα μπορεί να είναι σχετικά παρόμοιο, αλλά η πραγματική οικονομική επιβάρυνση που συνεπάγεται για τον καταναλωτή είναι υπερδιπλάσια στην Αθήνα.
Τι δείχνει τελικά η σύγκριση
Εξετάζοντας αποκλειστικά τις απόλυτες τιμές, το Βουκουρέστι αναδεικνύεται στη φθηνότερη από τις δέκα ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, καθώς διαθέτει τα χαμηλότερα ενοίκια και συγκαταλέγεται στις οικονομικότερες επιλογές όσον αφορά την εστίαση, τις μετακινήσεις και την αγορά κατοικίας.
Όταν, όμως, στην εξίσωση προστεθεί το ύψος του εισοδήματος και κυρίως η αναλογία ανάμεσα στον μισθό και το ενοίκιο, η Βιέννη εμφανίζει την καλύτερη ισορροπία. Οι ονομαστικές τιμές της παραμένουν υψηλές, αλλά οι μισθοί επιτρέπουν την ευκολότερη κάλυψη του στεγαστικού κόστους. Το Παρίσι και το Βερολίνο παρουσιάζουν επίσης καλύτερη σχέση μισθών και ενοικίων από άλλες πόλεις που εμφανίζονται φθηνότερες με βάση μόνο τις τιμές.
Η Αθήνα τοποθετείται περίπου στη μέση της σύγκρισης ως προς το επίπεδο των τιμών, όμως η θέση της υποχωρεί όταν εξετάζεται η πραγματική αγοραστική δυνατότητα των κατοίκων. Παραμένει σχετικά οικονομική στις δημόσιες συγκοινωνίες και σε ορισμένες κατηγορίες καθημερινής κατανάλωσης, αλλά το κόστος της στέγασης ξεπερνά το μισό του μέσου καθαρού εισοδήματος.
Τη δυσμενέστερη εικόνα παρουσιάζει τελικά η Λισαβόνα. Παρόλο που σε αρκετές κατηγορίες διατηρεί χαμηλότερες τιμές σε σχέση με το Παρίσι ή το Λονδίνο, η εξέλιξη των μισθών δεν έχει συμβαδίσει με τη μεγάλη άνοδο του κόστους κατοικίας.
Διαβάστε ακόμη
«Σπίτι μου 3»: Το νέο σχέδιο για φθηνά στεγαστικά που πάει στη ΔΕΘ
Κτηματολόγιο: Ψηφιακό «ξεμπλοκάρισμα» για ακίνητα με λάθη στον χάρτη
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφθείτε το Πρώτο ΘΕΜΑ