Η Ευρωπαϊκή Ένωση οδηγείται σε προσωρινή αναδίπλωση στα σχέδιά της για αυστηροποίηση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας, με τη ναυτιλία να βρίσκεται στο επίκεντρο των εξελίξεων. Η αντίθεση της Ουγγαρίας μπλόκαρε την υιοθέτηση του 20ού πακέτου κυρώσεων, καθυστερώντας, τουλάχιστον προς το παρόν, την προώθηση της πολυσυζητημένης απαγόρευσης παροχής ναυτιλιακών υπηρεσιών.
Η εξέλιξη αυτή δίνει χρόνο στην ευρωπαϊκή ναυτιλιακή κοινότητα, η οποία είχε εκφράσει έντονες ανησυχίες ότι το μέτρο θα έπληττε κυρίως τους ευρωπαϊκούς στόλους χωρίς να περιορίσει ουσιαστικά τις ρωσικές εξαγωγές.
Το υπό διαμόρφωση πακέτο κυρώσεων προέβλεπε την απαγόρευση παροχής κρίσιμων ναυτιλιακών υπηρεσιών, όπως ασφάλιση και τεχνική υποστήριξη σε πλοία που μεταφέρουν ρωσικό πετρέλαιο. Εάν εφαρμοζόταν, θα τερμάτιζε το υφιστάμενο καθεστώς του πλαφόν τιμής, το οποίο επιτρέπει σε ευρωπαϊκούς πλοιοκτήτες να μεταφέρουν ρωσικό αργό όταν αυτό πωλείται κάτω από συγκεκριμένο όριο.
Παράλληλα, στις Βρυξέλλες εξεταζόταν ακόμη και η πλήρης εγκατάλειψη του μηχανισμού πλαφόν, με μετάβαση σε αυστηρότερη γραμμή έναντι της Μόσχας.
Ισχυρές αντιδράσεις από ναυτιλιακές χώρες
Η προτεινόμενη απαγόρευση συνάντησε ισχυρή αντίσταση από χώρες με σημαντική ναυτιλιακή παρουσία, όπως η Ελλάδα, η Μάλτα, η Κύπρος και η Ισπανία.
Κύκλοι της ελληνικής πλευράς χαρακτήριζαν την κίνηση σε μεγάλο βαθμό συμβολική, επισημαίνοντας ότι ένα τέτοιο μέτρο:
- θα τιμωρούσε δυσανάλογα την ευρωπαϊκή ναυτιλία
- θα ενίσχυε τους operators του λεγόμενου «σκιώδους στόλου»
- δεν θα επηρέαζε ουσιαστικά τη ροή ρωσικού πετρελαίου
Ναυτιλιακοί παράγοντες συνέχισαν το lobbying προς τις κυβερνήσεις τους, υποστηρίζοντας ότι η αγορά θα προσαρμοστεί μέσω μη ευρωπαϊκών παικτών, υπονομεύοντας την αποτελεσματικότητα των κυρώσεων.
Η καθυστέρηση του πακέτου αποδίδεται κυρίως στο βέτο της Ουγγαρίας, η οποία συνέδεσε τη στάση της με τη διαμάχη της με την Ουκρανία για τη διέλευση πετρελαίου μέσω του αγωγού Druzhba. Ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας δήλωσε ξεκάθαρα ότι χωρίς αποκατάσταση της ροής προς Ουγγαρία και Σλοβακία, η Βουδαπέστη δεν θα επιτρέψει αποφάσεις που θεωρούνται κρίσιμες για το Κίεβο.
Η τακτική αυτή δεν είναι νέα: η Ουγγαρία έχει επανειλημμένα χρησιμοποιήσει το δικαίωμα βέτο για να αποσπάσει ανταλλάγματα από τις Βρυξέλλες.
Την ίδια στιγμή, το ρωσικό Urals διαπραγματεύεται με τη μεγαλύτερη έκπτωση των τελευταίων σχεδόν τριών ετών. Σύμφωνα με στοιχεία της Argus Media, η διαφορά από το benchmark Dated Brent έφθασε τα 30,62 δολάρια ανά βαρέλι — ένδειξη ότι οι δυτικές κυρώσεις συνεχίζουν να επηρεάζουν την εμπορική δυναμική.
Παρά την τρέχουσα εμπλοκή, διπλωματικές πηγές εκτιμούν ότι το μπλοκάρισμα πιθανότατα θα οδηγήσει σε καθυστέρηση και όχι σε οριστική εγκατάλειψη των μέτρων. Το ενδεχόμενο κατάργησης του πλαφόν τιμής παραμένει στο τραπέζι, ιδίως εάν ενταχθεί σε ευρύτερο συμβιβασμό με τη Βουδαπέστη.
Την ίδια ώρα, οι εσωτερικές διαπραγματεύσεις μεταξύ των κρατών-μελών έχουν μεταθέσει και την παρουσίαση της ευρωπαϊκής ναυτιλιακής βιομηχανικής στρατηγικής και της στρατηγικής λιμένων για τις 4 Μαρτίου — εξέλιξη που παρακολουθεί στενά ο κλάδος.
Το συμπέρασμα: η ευρωπαϊκή ναυτιλία κερδίζει χρόνο, αλλά η συζήτηση για αυστηρότερες παρεμβάσεις στην αγορά μεταφοράς ρωσικού πετρελαίου παραμένει ανοιχτή και ενδέχεται να επανέλθει σύντομα με νέα ένταση.
Διαβάστε ακόμη
Έλον Μασκ: Η mega IPO των $50 δισ. της SpaceX αλλάζει τον χάρτη των εισαγωγών το 2026 (γράφημα)
BlackRock: Σταθερά τα spreads στην ευρωπαϊκή αγορά ομολόγων παρά τις ανησυχίες για την AI
Euroxx για τράπεζες: Ισχυρό δ’ τρίμηνο και νέοι τριετείς στόχοι στο επίκεντρο (πίνακας)
Για όλες τις υπόλοιπες ειδήσεις της επικαιρότητας μπορείτε να επισκεφτείτε το Πρώτο Θέμα